در جست و جوی جایگزین بهشت زهرا

کد خبر: ۲۰۰۹۰۶

تاریخ: ۰۶ ارديبهشت ۱۳۹۴ - ۱۰:۰۷

اقدام برای جانمایی گورستان جدید در تهران سال‌هاست آغاز شده اما هنوز به سرانجام نرسیده است. این روزها از شهرداری و شورای شهر تهران خبر می‌رسد، مکان بهشت‌زهرای٢ انتخاب شده و شهرداری درحال تملک زمین آن است.

مدیران شهری و اعضای شورا می‌گویند تا قطعی شدن موضوع، محل گورستان جدید تهران را اعلام نمی‌کنند. به گفته آنها به احتمال زیاد تهران در آینده به جای یک گورستان مرکزی سه گورستان در شرق، غرب و جنوب تهران خواهد داشت.

از چند ‌سال پیش تاکنون دغدغه‌های زیادی درباره پر شدن ظرفیت بهشت‌زهرا (س) تنها گورستان مدرن تهران وجود داشته و هر چند وقت یک‌بار خبرهایی درباره پر شدن قریب‌الوقوع ظرفیت آن منتشر شده اما تا حالا و دقیق‌تر باید گفت تا دو‌سال دیگر بهشت‌زهرا(س) در تهران بدون هیچ مشکلی پذیرای متوفیان پایتخت خواهد بود.

این‌که بعد از آن چه می‌شود، موضوع چالش‌برانگیز سال‌های گذشته بوده است. ماجرا از این قرار است که در سال‌های اخیر هر زمینی که برای احداث گورستان جدید تهران انتخاب و در نظر گرفته شده، پس از اعلام مسئولان یا در آخرین مراحل واگذاری و اقدام، ماجرا و حاشیه‌ای پیدا کرده است یا مردم آن منطقه به احداث گورستان جدید تهران در نزدیکی محل سکونت‌شان اعتراض و در برابر واگذاری این زمینه به شهرداری مقاومت کرده‌اند یا سازمان‌ها و نهادهایی که این گورستان به‌نوعی در مجاورت یا محدوده املاک آنها قرار داشته، مانع از آن شده‌اند که ماجرای خرید زمین برای گورستان تازه تهران به نقطه پایان برسد.

این ماجرا در سال‌های گذشته آن‌قدر تکرار شده و ادامه داشته که حالا خیلی‌ها می‌گویند که هیچ جا پذیرای مردگان شهر تهران نیست. البته واقعیت این است که آن‌قدر شهرک‌ها و شهرهای پیرامونی پایتخت مرزهایشان را به تهران نزدیک کرده و توسعه یافته‌اند که دیگر هر اقدامی در اراضی پیرامونی تهران به‌نوعی در محدوده حریم یا منافع این شهر و شهرک‌های پیرامونی قرار می‌گیرد.

آخرین بار تیر پارسال بود که شورای شهر تهران مهلت سه‌ماهه‌ای برای شهرداری تهران تعیین کرد تا تکلیف محل گورستان جدید تهران را یکسره کند. البته حالا خیلی وقت است که این مهلت تمام شده و همچنان محل گورستان جدید پایتخت اعلام نشده و درباره این‌که از سه‌سال بعد مردگان تهرانی در کدام نقطه به خاک سپرده می‌شوند، هیچ خبر قطعی وجود ندارد.

با وجود این‌که پیگیری‌ها نشان می‌دهد مطالعات درباره گورستان جدید تهران ادامه دارد، بعضی اعضای شورای شهر می‌گویند که شهرداری برای انتخاب محل جدید گورستان تهران که نامش را گذاشته‌اند، بهشت‌زهرای٢ به جمع‌بندی رسیده است و محل گورستان تازه را به‌زودی اعلام می‌کند. این حرف را رحمت‌الله حافظی، رئیس کمیسیون محیط‌زیست، سلامت و خدمات شهری شورا زده است.

از سوی دیگر اما مسئولان شهرداری می‌گویند تصمیم قطعی دراین‌باره نگرفته‌اند. همین تناقض‌گویی‌ها موجب شده که خیلی‌ها بگویند تجربه‌های قبلی و مقاومت‌ها و حاشیه‌هایی که پس از اعلام محل گورستان جدید تهران ایجاد شده، مدیران شهری را در اعلام مکان بهشت‌زهرای٢ محافظه‌کار کرده است. از سوی دیگر پیگیری‌ها از فرمانداری تهران نشان می‌دهد که هنوز هیچ مکانی به‌عنوان گورستان جدید تهران به فرمانداری اعلام نشده است.

هفته پیش رحمت‌الله حافظی، رئیس کمیسیون سلامت، محیط‌زیست و خدمات شهری شورا از جانمایی بهشت‌زهرای٢ خبر داد و گفت که شهرداری تهران زمینی را برای گورستان جدید تهران در نظر گرفته و درحال حاضر کار در مرحله تملک زمین و انعقاد قرارداد است. به گفته حافظی جزییات گورستان جدید تهران پس از تملک زمین اعلام می‌شود.

آیا گورستان‌های قدیمی احیا می‌شوند؟
براساس آنچه مسئولان شهری می‌گویند ظرفیت بهشت‌زهرا(س) تا سه‌سال دیگر یعنی تا ‌سال ٩٧ به اتمام می‌رسد و به هر شکل شهرداری تهران تا پیش از‌ سال ٩٧ باید فرآیند ساخت و تجهیز گورستان جدیدی برای تهران را پیش برده باشد. حالا اگرچه رئیس کمیسیون سلامت، محیط‌زیست و خدمات شهری گفته است که اقدامات شهرداری تهران برای ساخت گورستان تازه در تهران و تملک زمین در مراحل نهایی شدن است اما معاون شهردار می‌گوید هنوز هیچ زمینی به‌عنوان انتخاب قطعی برای احداث گورستان انتخاب و تملک نشده است.

به گفته مجتبی عبدالهی، معاون خدمات شهری شهرداری تهران، بررسی‌ها و مطالعات کارشناسی و استفاده از نظر مشاوران در این زمینه ادامه دارد و یکی از پیشنهادات این است که علاوه بر ساخت گورستان جدیدی در تهران استفاده از ظرفیت گورستان‌‎‎های قدمی، متروکه و همچنین متبرکه تهران در دستور کار قرار گیرد.

او دیروز به ایسنا گفت:  ما بحثی در این‌خصوص در شهرداری داشتیم و بررسی‌های کارشناسی و مطالعاتی نیز انجام می‌دهیم که ظرفیتی در قبرستان‌های متروکه و متبرکه برای دفن محدود و محلی برای هر محله ایجاد کنیم.

او ادامه داد:  برای انجام این کار از مشاوران سازمان بهشت‌زهرا(س) کمک گرفتیم و چند جلسه نیز برای شناسایی قبرستان‌های قدیم تهران شامل قبرستان‌های متروکه و متبرکه برگزار شده است. البته این موضوع ظرفیت چشمگیری برای ما ایجاد نمی‌کند.

معاون خدمات شهری و محیط‌زیست شهرداری تهران از وجود ١٢٠قبرستان متروکه و متبرکه در تهران خبر داد و افزود:  ٦٠مورد از این قبرستان‌ها به‌طور کامل از‌بین رفته و تغییر کاربری داده‌اند ولی ٨٠قبرستان باقی‌مانده که از این بین تعدادی قبرستان‌های قدیمی و متبرکه است و نگاه این‌ است که بررسی‌های میدانی برای احیای آن صورت بگیرد.

پس از تکمیل این مطالعات، ظرفیت خالی قابل استفاده در گورستان‌های متروکه و برخی از امامزاده‌ها را برای دفن محدود و محلی استفاده خواهیم کرد.

معاون خدمات شهری شهرداری با بیان اینکه درحال حاضر بهشت‌زهرا (س) تا ‌سال ٩٧ گنجایش دفن متوفیان را دارد، افزود:  فضای بهشت‌زهرا (س) فعلی حدود ٨٠٠هکتار است و روزانه از ١٧٠متوفی پایتخت، ١٢٠نفر آنها در بهشت‌زهرا تدفین می‌شوند.

به گفته معاون شهرداری تهران، بهشت‌زهرا در‌ سال ٤٩ اولین دفن را داشته است و تا ‌سال ٩٧ نیز همچنان گنجایش دارد.

مجتبی عبدالهی، درباره محل جدید گورستان تهران عنوان کرد:  از مکان‌های مختلفی دیدن کردیم و رایزنی‌هایی را برای مکان‌یابی انجام داده‌ایم اما هنوز قطعی نشده است. زمین گورستان جدید تهران بیش از ٥٠٠هکتار است. از نظر ما برای گورستان باید ١٠٠٠ و ١٢٠٠ هکتار مساحت در نظر بگیریم تا برای ٥٠‌سال آینده با مشکل ظرفیت مواجه نشویم. خواسته ما این است که ٢ یا ٣ نقطه برای گورستان مکان‌یابی کنیم که احتمالا جنوب و شرق تهران گزینه‌های مناسبی هستند که مورد بررسی قرار می‌گیرند.

پیشنهاد گورستان‌های محلی را رد کردیم
تیر امسال که بیاید یک‌سال از زمانی که شورای شهر تهران در مصوبه‌ای شهردار تهران را ملزم کرد بود تا سه ماه بعد یعنی تا شهریور ‌سال گذشته مکان احداث گورستان جدید تهران را معلوم کند، گذشته است، آن‌طور که دکتر اقبال شاکری، عضو شورای شهر تهران می‌گوید، شهرداری در پایان همان مهلت سه‌ماهه گزارشی به شورا درباره اقداماتی که برای پیدا کردن محل احداث گورستان جدید تهران داشته، ارایه کرده است.

شاکری گفت: «در آن گزارش این موضوع مطرح شده بود که از ظرفیت گورستان‌های محلی استفاده شود اما این پیشنهاد را ردکردیم و قرار بر این شد که موضوع احداث گورستان‌های جدید در تهران در سه نقطه مرکزی جنوب، شرق و غرب دنبال شود.»

این عضو شورا هم تاکید می‌کند که تا نهایی نشدن مطالعات و قطعی نشدن زمین‌هایی که برای احداث گورستان‌های جدید تهران در نظر گرفته شده‌اند، اطلاعاتی درباره محل گورستان جدید یا گورستان‌های جدید تهران اعلام نمی‌شود.

منبع: شهروند