پرورش بازمانده دایناسورها در هرمزگان

مزرعه ای در جزیره هنگام ، این روزها توجه بسیاری از مردم بومی و گردشگران را به خود جلب کرده است.

کد خبر: ۲۱۹۹۵

تاریخ: ۲۸ اسفند ۱۳۸۹ - ۰۹:۴۱

مزرعه ای در جزیره هنگام ، این روزها توجه بسیاری از مردم بومی و گردشگران را به خود جلب کرده است. در این مزرعه در60 کیلومتری جزیره قشم موجودی پرورش می یابد که انسان با دیدن آن ابتدا وحشت می کند اما این حیوان یکی از زیباترین خزندگان جهان است.

صاحبان این مزرعه زوج جوان ،آقای سالاروند و خانم روستایی هستند که با 4 میلیارد و 500 میلیون ریال سرمایه شخصی و با انگیزه قوی این کار را آغاز کرده اند ، کاری که شاید بسیاری از افراد از عهده آن برنیایند. تحصیلات خانم روستایی ، جانور شناسی و همسر وی آقای سالاروند برنامه ریزی و کنترل پروژه است. مژگان روستایی می گوید : انگیزه ساخت و راه اندازی مزرعه پرورش تمساح زمانی در من به وجود آمد که حلال بودن پرورش این حیوان در اواخر سال 1385 اعلام شد.

وی می افزاید: بعد از مشخص شدن جای زمین و گرفتن مجوزهای لازم از اداره های حفاظت محیط زیست و دامپزشکی هرمزگان ، پروانه تاسیس گرفتیم. او ادامه می دهد:ساخت مزرعه طی 2 سال انجام شد و برای ورود تمساح ها چون از گونه های حفاظت شده بودند ، از اداره کل حفاظت محیط زیست هرمزگان مجوز  سایتیس ( کنوانسیون منع تجارت جهانی گونه های گیاهی وجانوری در معرض خطر) گرفتیم. همسرخانم روستایی هم می گوید: پرورش تمساح نخستین بار در کشور صورت می گرفت و به همین علت هیچ آیین نامه ای در این زمینه وجود نداشت و برای گرفتن مجوزها ، تلاش زیادی کردیم . بهروز سالاروند می افزاید: در مرحله نخست هشت سر تمساح هفت تا هشت ساله با شرایط بهداشتی و قرنطینه ای از مالزی به این مزرعه هکتاری وارد شد.

وی یادآور می شود:هزار و300 مترمربع این مزرعه،استخر پرورش است و تمساحها نیز پیش مولد هستند.

سالاروند می افزاید: سه سر تمساح مولد هم که آماده تخم گذاری است بعد از تعطیلات نوروز امسال از مالزی وارد این مزرعه می شود . دوره پرورش تمساح از مرحله خروج از تخم تا کشتار سه سال است و کروکدیل های مولدی که بعد از عید وارد می شوند برای تخم گذاری و صادرات است.

این پرورش دهنده کروکدیل در مورد ارزش اقتصادی این خزنده می گوید: پوست تمساح به علت نسوز بودن ، ارزش اقتصادی و تجاری زیادی دارد و به لحاظ مرغوبیت جزو با کیفیت ترین پوستهای صنعتی جهان محسوب می شود. اکنون قیمت پوست خام یک تمساح در دنیا500 دلار است و میزان ارزآوری این مزرعه پرورش به قیمت روز بستگی دارد . وی می افزاید: اکنون در50 کشور ، تمساح پرورش می دهند و سالانه یک میلیون و 500 هزار پوست این آبزی در دنیا خرید و فروش می شود. سالاروند یادآور می شود: این حیوان یکی از پرسودترین خزندگان محسوب می شود و جایگاه مهمی در تجارت جهانی دارد. اهالی جزیره هنگام هم از راه اندازی این مزرعه پرورشی بسیار خوشحال هستند. با راه اندازی این مزرعه برای 6 نفر از بومیان جزیره شغل ایجاد شده است.

جزیره نشینان ضایعات صید خود را که شامل سفره ماهی و ماهیهای دورریز است به سالاروند و روستایی تحویل می دهند تا به عنوان غذای تمساح استفاده شود. یکی از اهالی هنگام می گوید : ساخت و راه اندازی مزرعه پرورش تمساح علاوه بر اشتغالزایی مردم منطقه در میزان درآمد آنها تاثیر زیادی داشته است. عادل از این که ضایعات صید برای صیادان و مردم منطقه درآمد ایجاد می کند ، خوشحال است . افشین عباس نژاد 35 ساله یکی دیگر از اهالی هنگام می گوید : افتخار می کنم که این جزیره به عنوان نخستین مکان پرورش تمساح در کشور مطرح شد ، شاید این فرصتی باشد تا مردم کشور با هنگام بیشتر آشنا شوند .

وی که یکی از فعالان بخش گردشگری جزیره هنگام نیز است می افزاید: راه اندازی این مزرعه به جذابیتهای این جزیره افزوده است.

ساحل نقره فام جزیره هنگام ، وجود آکواریوم طبیعی و امکان تماشای دلفین ها از مهر تا اوایل خرداد هر سال ، از جاذبه های جزیره هنگام است . شفاف بودن آب دریا در جزیره هنگام به حدی است که تا عمق 6 متری دریا و ماهیهای تزئینی درون آن را به راحتی می توان دید .

استاد آبزیان دانشگاه هرمزگان هم می گوید:تمساحها قدیمی ترین، بزرگترین وسنگین ترین خزندگان کره زمین هستند که از 200 میلیون سال پیش باقی مانده اند. دکتر میرمسعود سجادی می افزاید : در جهان 23 گونه تمساح بزرگ ، متوسط و کوچک وجود دارد . تمساح آب شور ، گریال، نیل و نوع آمریکایی جزو گونه های بزرگ هستند که طول آنها به پنج تا هفت و نیم متر می رسد. تمساح گینه نو ، کوبایی ، چینی و فلیپینی نیز در ردیف گونه های متوسط قرار دارند که طول آنها به سه تا چهار متر می رسد.

تمساح کوتوله و کایمن کوتوله با یک و نیم تا دو و نیم متر طول جزو کوچکها هستند . زیستگاه تمساحها بیشتر مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری در نیمکره شمالی و جنوبی است. عضو هیات علمی دانشگاه هرمزگان می افزاید: گونه ای که در ایران زندگی می کند گونه گاندو با نام علمی کروکدیلوس پالوستریس نامیده می شود.

وی می گوید: گونه گاندو تنها تمساح بومی ایران و پاکستان و بزرگترین خزنده این 2 کشور محسوب می شود. در واقع ایران غربی ترین نقطه پراکنش گونه گاندو است. سجادی یادآور شد : گاندو به لحاظ اندازه جزو گونه های متوسط تا بزرگ است که در آب شیرین زندگی می کند و در سن 6 تا 10 سالگی به بلوغ می رسد . استاد آبزیان دانشگاه هرمزگان می گوید : تمساح بومی ایران در سیستان و بلوچستان زیست و چهار متر رشد می کند و به طور معمول در هر مرحله 20 تا 30 عدد تخم می گذارد . وی می افزاید : مراحل جفتگیری این گونه معمولا در اسفند ماه صورت می گیرد و تخم گذاری تا اواخر اردیبهشت و خروج از تخم اواسط تا اواخر تیر ماه است.

این کارشناس آبزیان اضافه می کند : تمساحهای وارداتی به جزیره هنگام از نوع آب شور و با نام علمی کروکودیلوس پوروسوس بزرگترین خزنده روی زمین محسوب می شود. این گونه در شمال استرالیا ، ساحل شرقی هند و بخشهایی از آسیای جنوب شرقی یافت می شود. سجادی یادآور می شود : طول این گونه به طور معمول بین چهار تا پنج و نیم متر است و وزن نوع نر آن به هزار و 300 کیلوگرم یا بیشتر هم می رسد. وی می گوید : این گونه در آب شیرین هم می تواند زندگی کند.

ماده ها خیلی کوچکتر از نرها هستند ومعمولاً طول آنها بین 2 متر و10 سانتی متر تا سه و نیم متر می رسد و وزن متوسط آنها هم 450 کیلوگرم است. او می گوید : تمساحهای آب شور ماده در 12 تا 14 سالگی به بلوغ می رسند و به طور میانگین 40 تا 60 تخم می گذارند. فصل تخم گذاری تمساح آب شور، اسفند است و در صورت نگهداری در شرایط مناسب ، تخمها بعد از سه ماه به نوزاد تبد یل می شوند.

مدیرکل دامپزشکی هرمزگان هم می گوید: توجه به گردشگری ، اشتغالزایی و توسعه جزیره هنگام از مهمترین مزایای ایجاد این مزرعه پرورش است. دکتر ذبیح الله غریب می افزاید : با وجود ظاهر وحشتناک ، از تمام اعضای تمساح استفاده اقتصادی و پزشکی می شود. وی می گوید: گوشت این حیوان یکی از مقوی ترین گوشتهای سفید در دنیا محسوب می شود که در طب سنتی هم کاربرد زیادی دارد. او ادامه می دهد : از عصاره گوشت تمساح برای درمان بیماری آسم استفاده می شود و در درمان کمر دردهای مزمن و دردهای مفاصل کاربرد دارد. مدیرکل دامپزشکی هرمزگان می افزاید : آنتی بیوتیک موجود در خون این حیوان ، کاهش دهنده بسیاری از سموم شیمیایی است و به عنوان خنثی کننده ویروس اچ.آی.وی نیز در مرحله تحقیق قرار دارد.

غریب اضافه می کند : از دندان و استخوان این خزنده هم برای تولید داروهای ضدسرطان استفاده می شود. معاون محیط طبیعی اداره کل حفاظت محیط زیست هرمزگان هم می گوید:در پرورش تمساح ، دما بسیار مهم است و باید کمتر از 17تا 18 درجه سانتی گراد باشد . عبدالوحید ریاضی فر می افزاید : با توجه به شرایط جوی استان هرمزگان باید با ایجاد سالنهای خنک و رعایت درجه حرارت مناسب ، پرورش این خزنده را گسترش داد. وی ادامه می دهد : تمساحها در مناطق حاره ای و زیرحاره ای پراکنده اند و با وجود اینکه از زمانهای دور به وجود آمده اند دارای مغز و قلبی هستند که از سایر خزندگان تکامل یافته تر و پیشرفته تر هستند. امید است ورود این بازماندگان نسل دایناسورها به جزیره هنگام ، رونق اقتصادی این جزیره را به دنبال داشته باشد.

جزیره هنگام با 500 نفر جمعیت در 60 کیلومتری جزیره قشم و 80 کیلومتری بندرعباس واقع است .