بدترین شغل جهان

هزاران کارگر به شکل غیرقانونی در معادن طلای ژوهانسبورگ در آفریقای جنوبی مشغول کار هستند. «زاما زاماها» در محیطی بسیار خطرناک فعالیت می‌کنند و تا مرگ فاصله‌ای ندارند.

کد خبر: ۲۲۰۶۸۴

تاریخ: ۲۴ مرداد ۱۳۹۴ - ۰۹:۳۸

شاید برخی از کار خود ناراضی باشند و فکر کنند که صاحب بدترین شغل دنیا هستند، اما واقعیت چیز دیگری است. زاما زاماهای آفریقای جنوبی در معادن طلا مشغول به کار هستند و ایمنی کارشان نیز به شدت پایین است.

«بلسینگ ندلوو» به ما می‌گوید که چگونه امرار معاش می‌کند. او با یک پتک و اسکنه‌ی قدیمی در دل معادن تاریک نفوذ می‌کند تا کمی پول دربیاورد.

من وحشت را در خودم سرکوب می‌کنم.

او می‌گوید: «وقتی به آفریقای جنوبی آمدم اصلا فکرش را هم نمی‌کردم که برای یک لقمه نان باید این کار را انجام دهم.»

ندلوو و همکارش «ریسپکت مویو» زندگی‌شان را در کف دستانشان گذاشته و به اعماق «شهرِ طلا» می‌روند. آن‌ها از ابتدایی‌ترین ابزار استفاده می‌‎کنند و ممکن است چندین روز نیز زیر زمین باشند.

واقعا شغل خطرناکی است.

مویو دستانش را بر روی تخته سنگی به اندازه یک توپ بسکتبال می‌زند و می‌گوید: «گاهی اوقات زمین می‌لرزد و صخره‌هایی به این اندازه از بالا به پایین سقوط می‌کنند. در بیشتر اوقات هم به ما می‌خورند.»

دوست مویو و ندلوو به همین دلیل جان خود را از دست داد. اما آن‌ها می‌گویند که تهدید اصلی از سمت گنگ‌های زاما زامای رقیب بلند می‌شود. آن‌ها معدنچی‌های زیر زمین را می‌کشند تا کیسه کوچکِ حاوی سنگ طلا گیرشان بیاید. چندین بار برای آن‌ها پیش آمده که از زمین بیرون بیایند و با یک گنگ روبه‌رو شوند. آن گنگ با اسلحه معدنچی‌ها را تهدید می‌کنند و کیسه‌هایشان را می‌گیرند.

تجارت کثیفی است. یکی از همین گنگ‌ها در سال 2014 با بستن مسیر خروجی یک معدن غیرقانونی، حدود دویست زاما زاما را در داخل معدن گیر انداخت و تمام طلاهایشان را دزدید. برخی به کمک آمدند و جان تعدادی را نجات دادند، اما خیلی از آن معدنچی‌ها هم جان باختند که آمارشان منتشر نشد. پس از این اتفاق، خم به ابروی کسی نیاورد، زیرا «بیگانه هراسی» در خون مردم این کشور است.

زاما زاماها اغلب از اتباع بیگانه هستند و اگر دستگیر شوند با جریمه و زندان روبه‌رو خواهند شد. اما پلیس هم کار خاصی در رابطه با آن‌ها انجام نمی‌دهد.

هنگام فیلم‌برداری، یک افسر پلیس به سمت ما آمد و علت فیلم‌برداری ما از معادن قدیمی را پرسید. او می‌گوید: «ما سعی می‌کنیم آن‌ها را دستگیر کنیم. اما چه کاری از دستمان برمی‌آید؟»

من از او پرسیدم که آیا حاضر است از یک معدن پایین برود تا بتواند معدنچی‌های غیرقانونی را دستگیر کند؟

او گفت: «نه، هرگز. من یک پسر دارم. دیوانه نیستم که این کار را انجام دهم.»

شرکت‌های حوزه معدن به زاما زاماها به چشم یک منبع درآمدی خوب نگاه می‌کنند. مقامات مرتبط با معدن در آفریقای جنوبی می‌گویند که این کشور بین سال‌های 1999 تا 2004 بیش از 150 میلیون دلار را به دلیل زاما زاماها از دست داده است. دولت آفریقای جنوبی این مسئله را یک بحران قلمداد کرده و می‌گوید معدن کاری غیرقانونی صدها میلیون دلار برای این شرکت‌ها در سال درآمد دارد. علاوه بر آن، با کاهش قیمت طلا معدن‌های قانونی کار خود را تعطیل می‌کنند و معدنچی‌های غیرقانونی از طریق شبکه‌های قاچاقی وارد خاک آفریقای جنوبی می‌شوند. شرکت‌های غیرقانونی سپس از طریق زاما زاماها طلاها را استخراج و در سطح بین‌المللی می‌فروشند.

اما مشکل اینجا است که مویو و ندلوو در انتهای این زنجیره قرار دارند.

آن‌ها از دست اقتصاد فاسد و بیمار زیمباوه فرار کرده‌اند و به صورت غیرقانونی وارد آفریقای جنوبی شده‌اند. خودشان هم می‌‎دانند که گزینه‌ی بهتری پیش رو ندارند. آمار بیکاری جوانان در آفریقای جنوبی 50 درصد است و مهاجران آخرین گروهی هستند که صاحب کار رسمی خواهند شد.

مویو و ندلوو در معدن «دوربان دیپ» مشغول به کار هستند. این معدن در دوران آپارتاید نماد معدن کاری سودآور و نژادپرستانه بود، ولی حالا بیش از 15 سال است که تعطیل شده است.

مویو می‌گوید: «علاقه‌ای به این کار ندارم و ترس همیشه همراهم است. اما چاره‌ای نیست. بالا آمدن از چاه دشوارتر از پایین‌ رفتن از آن است. هر بار که از چاه بالا می‌آیم به خودم می‌گویم که این شغل، بدترین شغل جهان است.»