اوضاع نفتی عربستان چه می‌شود؟

نفت خام در حال حاضر کمتر از 50 دلار در هر بشکه معامله می‌شود که کمتر از نصف قیمت آن در ژوئن 2014 است.

کد خبر: ۲۲۸۱۲۳

تاریخ: ۰۹ مهر ۱۳۹۴ - ۱۶:۰۸

عربستان به عنوان بزرگترین صادرکننده نفت جهان به آرامی در حال پس گرفتن سهم بازار خود پس از تصمیم سال 2014 مبنی برعدم حمایت از قیمت‌های نفت است اما اگر به دنبال به دست آوردن سطح بیشتری از سهم بازار نسبت به گذشته است راه درازی در پیش دارد.

به گزارش رویترز، عربستان در نوامبر 2014 هدایت تغییر موضع سازمان کشورهای صادر کننده نفت(اوپک) مبنی بر دفاع از سهم بازار در مقابل تولید کنندگان رقیب به جای کاهش عرضه و بالا بردن قیمت‌ها همانند سال‌های گذشته را برعهده داشت.

این در حالی است که ریاض می‌گوید استراتژی این کشور در حال جواب دادن است و مقامات اوپک به رشد بیشتر تقاضای جهانی نفت از زمان تغییر سیاست این سازمان و رشد کندتر عرضه کشورهای خارج از اوپک اشاره می‌کنند. صادرات نفت خام عربستان نسبت به سال 2014 که پایین بود در حال افزایش است.

دیوید فایف - رییس بخش تحقیقات در شرکت بازرگانی گانور و تحلیل‌گر ارشد سابق در آژانس بین‌المللی انرژی - می‌گوید: بر اساس گزارش خود عربستان درباره مقدار صادرات نفت خام این کشور در نیمه اول 2015 ، به نظر می‌رسد عربستان آن مقدار از سهم بازار را که در سال 2014 از دست داده بود، پس گرفته است.

آمارهای اداره اطلاعات انرژی آمریکا و آژانس بین‌المللی انرژی حاکی از اینست که صادرات نفت عربستان به مشتریان بزرگ در آسیا و اروپا در نیمه اول امسال به بالاترین سطوح چند سال اخیر رسیده است. صادرات نفت این کشور به آمریکا از ابتدای امسال تاکنون افزایش یافته اما تحت فشار است.

بر اساس تحلیل رویترز از آمارهای عربستان در خصوص صادرات و تولید نفت این کشور و برآوردهای اداره اطلاعات انرژی آمریکا از تقاضای نفت جهان صادرات نفت عربستان از نوامبر 2014 تاکنون به حدود 8.1 درصد بازار جهانی رسیده است در حالی که در سال 2014 به 7.9 درصد بازار تنزل کرده بود.

مطمئنا مقایسه صادرات نفت با تقاضای تقریبی جهانی ایده‌آل نخواهد، اما یک برآورد کلی از تغییرات سهم بازار عربستان را براساس اطلاعات علنی موجود و به روز را نشان می‌دهد.

بیش از نیمی از صادرات نفت عربستان به آسیا صورت می‌گیرد و اداره اطلاعات انرژی آمریکا 9 سپتامبر اعلام کرد که عربستان سهم خود را در بازار آسیا حفظ کرده و در نیمه اول 2015 به 7 مشتری بزرگ آسیایی روزانه 4 میلیون 400 هزار بشکه نفت صادر کرده است.

ربکا جورج - تحلیلگر اداره اطلاعات انرژی آمریکا - گفت: از سال 2007 این دومین رقم بالای صادرات عربستان در نیمه اول یک سال به این هفت کشور آسیایی است. در سال 2012 مقدار صادرات نفت عربستان در دوره ژانویه تا ژوئن به این کشورهای آسیایی 4 میلیون و 600 هزار بشکه در روز بود.

بیشتر نفت عربستان به آمریکا صادر می‌شود اگرچه سهم بازار این کشور در بزرگترین کشور مصرف کننده نفت جهان همچنان تحت فشار قرار دارد.

براساس آمار اداره اطلاعات انرژی آمریکا، آمریکا در ماه ژوئن روزانه یک میلیون و 76 هزار بشکه نفت عربستان را وارد کرد که نسبت به واردات 788 هزار بشکه‌ای در ژانویه 2015 افزایش نشان می‌دهد.

مقدار واردات نفت آمریکا از عربستان در ماه ژانویه گذشته پایین‌ترین سطح از سال 2009 بوده است. اما متوسط صادرات این کشور در نیمه اول امسال پایین‌تر از سال گذشته است.

این در حالی است که روند صعودی در سال 2015 ممکن است برای مقامات نفتی عربستان قدری راحتی ایجاد کند. به گفته دو منبع صنعت نفت مقامات سعودی پس از سقوط صادرات نفت این کشور به آمریکا به کمتر یک میلیون بشکه در روز در اوت 2014 به شدت نگران شده بودند.

یک ناظر اوپک که به سیاست‌گذاران نفتی عربستان دسترسی دارد و خواست نامش فاش نشود، گفت: وقتی عربستان اعلام کرد که ما نمی‌توانیم اجازه دهیم قیمت نفت بیش از این سقوط کند، همانند یک نقطه عطف بود.

منابع صنعت هم گفتند: مقامات سعودی در اواخر سال 2013 شروع به فکر درباره استراتژی سهم بازار کردند. این تغییر استراتژی در جریان نشست اوپک در نوامبر 2014 و مخالفت این سازمان با کاهش عرضه به رغم کاهش قیمت‌ها علنی شد.

به رغم افزایش واردات نفت آمریکا از عربستان در سال 2015 ، واردات نفت این کشور از عربستان بسیار کمتر از مقادیر بالای گذشته است. عربستان در ماه می 2003 روزانه بیش از 2 میلیون و 200 هزار بشکه نفت به آمریکا صادر کرد در حالی که اکنون حدود 15 درصد مجموع واردات نفت آمریکا را تامین می‌کند که نسبت به سهم بیش از 30 درصدی در دهه 1990 کاهش یافته است.

عربستان سعودی همچنین در سال جاری نفت بیشتری را به کشورهای مصرف کننده بزرگ در اروپا صادر کرده است.

صادرات نفت عربستان به اعضای اروپایی سازمان توسعه و همکاری‌های اقتصادی در نیمه اول 2015 به بالاترین سطح از سال 2006 و متوسط 4 هزار و 153 کیلوتن در ماه(1 میلیون و 10 هزار بشکه در روز) رسیده است.

علی النعیمی - وزیر نفت عربستان - در ماه ژوئن اعلام کرد که استراتژی این کشور در حال جواب دادن است و منابع آگاه می‌گویند این کشور در حال بررسی یک سری عوامل برای مشخص کردن موفقیت این سیاست است.

اگرچه این یک هدف‌گذاری رسمی نیست اما مقدار صادرات نفت عربستان بالاتر یا کمتر از 7 میلیون بشکه در روز در یک دوره زمانی اساسا نشان دهنده سلامت سهم بازار این کشور است.

آمار عربستان تا ماه ژوئیه نشان می‌دهد که صادرات نفت این کشور در تمام ماه‌های 2015 به جز ماه می بالای 7 میلیون بشکه در روز بوده است. این آمار درهفت ماهه سال 2014 به کمتر از 7 میلیون بشکه در روز سقوط کرد.

یک منبع صنعت نفت می‌گوید: تغییرات در تقاضای نفت جهان و عرضه نفت کشورهای خارج از اوپک نیز قابل توجه هستند.

یک منبع آگاه صنعت نفت گفت: ابتدا به تقاضای نفت توجه کنید و سپس به میزان عرضه بنگرید اما شما باید به بشکه‌های اضافی توجه داشته باشید و اینکه تاثیر آن از زمان کاهش قیمت نفت چه بوده است. به این طریق می‌توانید ببینید که این استراتژی نتیجه داشته است یا خیر؟

همانند صادرات نفت عربستان این عوامل در مسیر مناسبی برای ریاض حرکت می‌کند. آژانس بین‌المللی انرژی انتظار دارد که تقاضای جهانی نفت در سال 2015 روزانه یک میلیون و710 هزار بشکه افزایش پیدا کند و به بالاترین سطح پنج سال اخیر برسد. این آژانس همانند دیگر نهادهای پیش‌بینی کند شدن رشد عرضه نفت خارج از اوپک را پیش بینی می‌کند.

عربستان هیچ علاقه‌ای به تغییر این سیاست نشان نمی‌دهد و این استراتژی را بلندمدت می‌داند. به رغم موفقیت‌های این سیاست در سال 2015، اگر تحریم‌های ایران لغو شوند و عراق صادرات نفت خود را افزایش دهد سال آینده دستخوش چالش‌های بیشتری برای عربستان خواهد بود.

دیوید فایف می‌گوید: ممکن است زمان بیشتری نسبت به تصور سعودی‌ها طول بکشد تا این استراتژی به نتیجه برسد.

وی افزود: یک آزمون مناسب‌تر در خصوص توانایی ریاض برای پس گرفتن سهم بازار ممکن است در سال 2016 رخ دهد. سال آینده آنها احتمالا شاهد کاهش تقاضای داخلی از سوی پالایشگاه‌های جدید خواهند بود و احتمالا یک رقابت تازه از سوی ایران و عراق علیه آنها شکل خواهد گرفت.