به صلاح ایران است، مدتی از دنیای عرب فاصله بگیرد

کد خبر: ۲۴۷۱۰۰

تاریخ: ۲۱ دی ۱۳۹۴ - ۰۷:۱۹

خبر آنلاین نوشت: سفیر اسبق کشورمان در مراکش معتقد است به نفع سیاست خارجی و مصالح نظام است که مدتی از دنیای عرب فاصله بگیریم.

حجت الاسلام والمسلمین دکتر محمدمسجدجامعی در یادداشتی برای خبرآنلاین پیش از بیان دلایل این توصیه به تشریح رژیم سعودی، نحوه روی کار آمدن و نضج گرفتن وهابیت و بیان تفاوت های وهابیت عبدالوهابی و وهابیت عبدالعزیزی می پردازد و ثابت می کند که جانشینان احتمالی رژیم آل سعود در صورت فروپاشی قطعا تکفیری هایی خواهند بود که به مراتب خطرناک تر از رژیم کنونی هستند.

سفیر پیشین کشورمان در واتیکان معتقد است که ما باید پیش از پیچیدن هرنسخه ای و قبل از هر ارزیابی نسبت به رژیم آل سعود، واقعیتهای جامعه سعودی، و کم و بیش جامعه عربی در قلمرو اهل سنت آن، در آنجا و تا آنجا که به ما مربوط می شود را به خوبی بشناسیم و بدانیم که نیروهای مخالف و معارض آن کیستند و آنان با ما چه نسبتی دارند؟ و چه افراد با چه طرز فکر های خطرناک تری مترصد جانشینی حکام کنونی هستند.

مسجد جامعی با بیان تاریخچه ای از نارضایتی برخی از وهابیون اصالتگرا می نویسد: نکته این است که به دلائل فراوانی از آن هنگام تا حال حاضر، جدیترین و تهدیدکنندهترین مخالفت¬ها، مخالفتها با ریشه وهابی است. اصولاً در جامعهای با ساختار اجتماعی و تاریخی سعودی و با توجه به قدرت نهاد دین و سنتهای دینی و توانشان در قانعسازی اعتقادی و عاطفی توده مردم، اندیشه چپ و راست نمی توانند در آن نفوذی قابل قبول و پایا داشته باشند. تفکر وهابی در عمق جان نجدیها و نیز در بخشهای وسیعی از قلمرو غیرنجدی نفوذ کرده و حتی نوعی هویت و غرور دینی و ملی را موجب شده است. جهت درک درست و بیطرفانه مسئله می باید به سیر تحولی وهابیت پرداخته شود.

مسجدجامعی پس از بیان وقایع تاریخی و نقش انگلیسی ها در سقوط شریف حسین، حاکم مکه و به قدرت رساندن عبدالعزیز به اولین انشقای پدید آمده در ایدئولوژی وهابیت اشاره می کند: پس از این جریان عبدالعزیز و با توصیه مشاورانش و از جمله «جون فیلبی» تصمیم می گیرد که کشور عربستان را بنیان نهند. کشوری که با عراق و اردن که هر دو مستعمره انگلیسها بودند، همسایه می شود. در اینجا است که اولین انشقاق در سربازان عبدالعزیز، و بلکه در ایدئولوژی وهابی اتفاق می افتد. اداره کشوری وسیع چون عربستان محتاج تجهیزات و وسایل ارتباطی جدید بود. مضافاً که او می بایست به قلمرو دیگران تجاوز نکند. این مسائل و مسائلی دیگر وفاداران به وهابیت اصیل را علیه عبدالعزیز بسیج کرد و اینکه از دین حق فاصله گرفته است. او از عالمان طرفدارش کمک خواست. بحثهای زیادی انجام شد. در نهایت گروهی به فرماندهی دو فرمانده بزرگ «فیصل الدویش» و «بنبجاد» به جنگ برخاستند و البته شکست خوردند و کشته شدند.

مسجد جامعی معتقد است: پیروزی عبدالعزیز تنها نظامی نبود، او معمار وهابیت جدیدی بود که میتوان آن را «وهابیت عبدالعزیزی» نامید. تا آن زمان آنچه وجود و حاکمیت داشت «وهابیت عبدالوهابی» بود. یعنی وهابیت خالص اولیه. وهابیت عبدالعزیزی، آمیخته ای است از وهابیتی که به «بدعت» می اندیشید و نه «تکفیر» و نیز اندیشه سیاسی حنابله و اهل حدیث در باب حاکم و ضرورت اطاعت از حاکم، اگرچه ظالم و فاسق و فاجر باشد؛ و همچنین محکومیت هر آن چیزی که جماعت مؤمنان را بشکند و موجب شق عصای آنان شد.

سفیر اسبق کشورمان در مراکش با بیان اینکه در دهههای هشتاد و نود این تفکر تحولات فراوانی یافت و در نهایت به پدیداری ایدئولوژی القاعده انجامید می نویسد: این تحولات از یازده سپتامبر به بعد و پس از سقوط صدام حسین سرعت و تنوع بیشتری یافت و با آغاز انقلابهای عربی وارد مرحله جدیدی شد و از درونش داعش و سایر گروههای افراطی موجود در منطقه و شرق و غرب آفریقا متولد شد.

دکتر مسجد جامعی در نتیجه گیری بحث خود می نویسد: واقعیت این است که نفوذ و گسترش اندیشه تکفیری در جامعه سعودی از هرکشور دیگری، عمیقتر و وسیعتر است. اگر احیاناً عربستان دستخوش تحول شود هم اینان بیشترین شانس را برای نیل به قدرت خواهند داشت، به مراتب بیش از آنچه در لیبی اتفاق افتاد. در آن صورت مسئله فقط در چارچوب سعودی محصور نخواهد ماند. و با توجه به موقعیت و امکانات این کشور، تمامی جهان مسلمان تحت تاثیر قرار خواهد گرفت.

او برای تایید ادعای خود به اظهارات واعظ سمی مسجد نبوی در درس عمومیاش خطاب به مستمعان اشاره می کند که می گوید باید قبر شریف پیامبر (ص) نیز خراب شود و تنها به دلیل رعایت احساسات مسلمانان، حکومت ما مانع از این اقدام شده و می شود و سپس نتیجه می گیرد که این جامعه یا لااقل متدینان آن، در چه فضایی زندگی میکنند. شرایط در دو سه دهه اخیر در جهان مسلمان به گونه ای بوده و درآمده که این گونه افکار، حداقل برای بخشی از مردم و خاصه جوانان جاذبه دارد و دگراندیشان را نه تنها توان مقابله با آن نیست که عموماً مجبورند خود و عقاید خود را کتمان کنند و حتی با آنها به گونه ای همراهی کنند.

سفیر اسبق کشورمان در واتیکان سپس می گوید: بپذیریم یا نپذیریم واقعیت این است که ما در دو جهان زندگی میکنیم. مسئله صرفاً سیاسی نیست، سیاست موجود تا حدی انعکاس دهنده این دو جهان است. دو جهانی که همیشه متفاوت بودهاند. این تفاوت هم اکنون به بیشترین حد رسیده و حتی به اختلاف و خصومت انجامیده است، اگرچه ما کمتر مایل بودهایم که این تفاوت را بپذیریم.

او سپس توصیه می کند صرف نظر از تمامی آنچه گفته شد شاید بهتر باشد که از دنیای عرب کمی فاصله بگیریم. در شرایط موجود عموم آنها هم استقبال خواهند کرد. مصالح و منافع مشترک ما به مراتب کمتر از آن است که انگاشته میشود. البته این به بررسی مفصلی نیاز دارد که احتمالاً همین رویکرد را تایید می کند.

مسجد جامعی از سودان به عنوان یک نمونه روشن از روحیات فرومایی کشورهای عربی یاد می کند و می نویسد: سودان را در نظر بگیرید! کمتر کشوری به اندازه ایران در طی بیست و پنج سال اخیر به آن کمک کرده است. کمکهایی که دیگران آماده عرضه آن نبودند. از کمکهای مالی گرفته تا کمکهای سیاسی، تسلیحاتی، آموزشی، پزشکی، خدماتی و عمرانی. این کمکها بعضاً در شرایطی کاملا بحرانی صورت گرفت که هیچ کشوری توان و بلکه جرأت انجام آن را نداشت.. استراتژیک ترین جاده در دهه نود توسط ایران کشیده شد و وساطت بین او و اوگاندا که ما رابطه دوستانه و فعالی با او داشتیم باز هم توسط ایران انجام گرفت. که در آن ایام برای سودان یک موهبت بود و در موقعیتی که فاقد هر نوع سلاحی برای دفاع از خود بود، به او کمک کردیم.

از نظر مسجد جامعی به واقع موجب نهایت خوشحالی است که آنان قطع رابطه کرده اند، رابطه ای که همیشه برای ما هزینه داشت. اما مسئله، مسئله ناسپاسی و فرومایگی است و اینکه اعلام کند سفیر ایران را اخراج کردیم و چنین کنند.