تحلیل «انتخاب» از نتایج شنبه فوق العاده انتخابات آمریکا ؛

تد کروز در تعقیب ترامپ؛ رقابت نزدیک سندرز با کلینتون

انتخابات مقدماتی ریاست جمهوری آمریکا سال 2016 همچون سیبی است که به آسمان پرتاب شده است. تا روز 8 نوامبر سال 2016 هزاران چرخ خواهد خورد.

کد خبر: ۲۵۶۶۱۸

تاریخ: ۱۶ اسفند ۱۳۹۴ - ۱۰:۰۴

فواد شمس: «انتخاب»: انتخابات مقدماتی ریاست جمهوری آمریکا سال 2016 همچون  سیبی است  که به آسمان پرتاب شده است. تا روز 8 نوامبر سال 2016 هزاران چرخ خواهد خورد.  یکی از چرخش های مهم این انتخابات دیشب رخ داد. Super Saturday یا "شنبه فوق العاده" نتایجی در بر داشت که بسیاری از پیش بینی ها و تحلیل های قبلی را زیر سوال برد. در واقع اصلی ترین  ویژگی انتخابات اخیر آمریکا همین  غیر قابل پیش بینی بودن آن است.  همان طور که پیشتر نوشتیم "سه شنبه بزرگ" نتوانست کار انتخابات آمریکا را یک سره کند. برخلاف گذشته که لااقل بعد از سه شنبه بزرگ تا حدی تکلیف کاندیداهای نهایی دو حزب عمده دموکرات و جمهوری خواه مشخص می شد، این بار در سال 2016 احتمالا رقابت ها انقدر نزدیک است که تا روز آخر  هیچ چیز مشخص نیست.

اما در این بین شنبه برای ترامپ روز بدی بود. جنجالی ترین کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در حزب جمهوری خواه این بار نتواست به پیروزی های پیاپی خود ادامه دهد.  این بار تد کروز، دیگر کاندیدای تندروی حزب جمهوری خواه، توانست در ایالت های مهم "کانزاس و مین" ترامپ را شکست دهد.  در حالی که ترامپ به سختی در ایالت های لوئیزیانا  و کنتاکی  از رقبای خود پیشی گرفت. اما شاید قطعی ترین نتیجه دیشب اوت شدن مارکو روبیو از رقابت ها بود. بعد از شکست فضاحت بار جب بوش به عنوان کاندیدای مورد علاقه بزرگان حزب جمهروی خواه، همه سرمایه گذاری جریانات اصلی حزب جمهوری خواه روی جوان گستاخ شان یعنی مارکو روبیو بود. اما باز هم شکست دیگری برای جریان اصلی جزب رقم خورد. در واقع باید گفت هم اکنون دو تن از شورشی ترین کاندیداهای جمهوری خواه در صدر رقابت ها هستند. از یک طرف دونالد ترامپ جنجالی است که  همه اعضای قدیمی حزب جمهوری ها از خاندان بوش گرفته تا میت رامنی و تمام بزرگان حزب علیه اش بسیج شده اند. از طرف دیگر تد کروز قرار دارد که بیشتر به تی پارتی و جریانات مذهبی تندرو نزدیک است تا سیاسیون حزب جمهوری خواه. در واقع نتایج انتخابات دیشب بحران حزب جمهوری خواه را تعمیق بخشید.

تد  کروز  که پیش از این  50 درصد آرا در تگزاس به عنوان پایه اصلی جمهوری خواهان را به دست آورده بود، این بار نیز با دو پیروزی در ایالت های "کانزاس و مین"   کمپین انتخاباتی رضایت بخش خودش را ادامه می دهد.  اما مارکو روبیو بچه لوس شده بزرگان حزبی با وجود تمام حمایت های چهره های مهم  و کمک های مالی فراوان حزبی نتوانست نتیجه ای بهتر از سومی در تمام ایالت ها به دست بیاورد. باید به زودی منتظر  بود وی نیز به سرنوشت جب بوش دچار شود.

به نظر می رسد در اردوگاه جمهوری خواهان وضعیت برای تد کروز بهتر از بقیه باشد. در حالی که همه توجه ها به ترامپ است، کروز با برنامه دارد پیش می رود. اتفاقا از حملات دیگران به ترامپ استفاده می کند. به نظر می رسد که وضعیت برای جمهوری خواهان چندان خوب نیست. در چنین وضعیتی شاید برای خوانندگان ایرانی جالب توجه باشد که با مواضع تد کروز در مورد ایران بیشتر آشا شوند.  اتفاقا چون رسانه ها به جنجال های ترامپ بیش از دیگران توجه کرده اند، به مواضع تندروانه تد کروز چندان پرداخته نشده است.

تد کروز  در مورد توافق هسته ای بین ایران و آمریکا گفته بود: "کاری که انجام خواهم داد پاره کردن توافق فاجعه بار هسته ای با ایران خواهد بود." کروز بارها در سخنرانی ها و منظره هایش گفته است مهمترین نگرانی امنیت ملی آمریکا برای رئیس‌جمهور بعدی کنار آمدن با ایران است . کروز حتی مستقیم اتهام بی اساس تلاش ایران برای دستیابی به سلاح هسته ای را بار دیگر تکرار کرده و گفته: " ایران درحال دستیابی  به سلاح هسته‌ای است زیرا به‌نظر من توافقی که درحال حاضر اوباما به‌دنبال دستیابی به آن با ایران است دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای را تسریع خواهد کرد." تدکروز که به لابی ها صهوینیستی هم نزدیک است اعلام کرده بود که در اولین روز ریاست جمهوری اش سفارت آمریکا در سرزمین های اشغالی فلسطینی را  به بیت المقدس منتقل می کند و این شهر را  به عنوان پایتخت دایمی رژیم صهیونیستی اسرائیل به رسمیت می شناسد.

البته کروز در مورد مسائل اجتماعی داخل آمریکا هم مواضع تندروانه ای دارد از جمله مخالفت با  سقط جنین و نزدیکی به جریانات تندروی مذهبی برخی فرقه های مسیحی در آمریکا! به نظر می رسد هر چقدر تد کروز در  انتخابات دست بالا را بگیرد نگرانی ها از مواضع تندروانه وی تشدید می شود. به هر روی به نظر می رسد  ستاره اقبال ترامپ جنجالی در حال افول است و تندروی دیگری به نام کروز در حال درخشیدن در آسمان بی ستاره حزب جمهوری خواه است.

تاکنون نتایج در تمام ایالت هایی که برگزار شده است به این شکل است که ترامپ 11 ایالت، کروز 6 ایالت ، روبیو 2 ایالت را برده اند. اما در دلیگیت ها که نقش تعیین کننده ای دارند ترامپ با کسب 362 دلیگیت، تدکروز با 270 دلیگیت و مارکو روبیو با 119 دلیگیت در  صدر جدول هستند.

اما جریانات در حزب مقابل یعنی حزب دموکرات جالب تر شده است. با وجود این که هیلاری کلینتون منابع مالی بی شماری از طرف سرمایه داران حامی اش  خصوصا وال استریت دارد، برنی سندرز با تکیه بر جنبش اجتماعی که در بین طبقه متوسط، کارگران و جوانان تحصیل کرده دانشگاهی به راه انداخته است، توانسته تاکنون جلوی پوپولیسم هیلاری کلینتون مقاومت کند. سندرز در روز super Saturday  (شنبه فوق العاده ) نشان داد هنوز حرف های بسیاری  برای گفتن دارد.   این سناتور چپ گرا که علنا خودش را سوسیالیست دموکراتیک می نامد، توانست با نتایج خیره کننده ای ایالت های کانزاس و نبراسکا را ببرد.  سندرز تنها در مقابل پوپولیسم سیاه هیلاری  کلینتون و همسرش بیل کلینتون، رئیس جمهور اسبق آمریکا، در ایالت لوئیزیانا  نتوانست پیروزی را کسب کند.  در واقع کلینتون ها با راه انداختن یک نوع پوپولیسم سیاه، توانسته اند اقشار حاشیه ای سیاهپوستان را به نفع خود بسیج کنند.

در ایالت لوئیزیانا  که جز ایال های جنوبی آمریکا با اکثریت سیاهپوست که سابقه طولانی هم در برده داری دارد، کلینتون ها توانستند رای عوامل سیاهپوستان را جلب کنند. در مقابل  برنی سندرز که با برنامه های تامین اجتماعی، دفاع از حقوق کارگران و  کمک به جوانان تحصیل کرده دانشگاهی برای یافتن شغل مناسب پا به عرصه رقابت ها گذاشته است، بخش بزرگی از طبقه متوسط و کارگر آمریکا را به خود جذب  کرده است. در این رقابت ها سندرز تنها یک پاشنه آشیل دارد، آن هم رای سیاهپوستان آمریکا است.  هیلاری کلینتون به پشتوانه همسرش بیل کلینتون توانسته است با وعده های پوپولیستی اقشار حاشیه ای جامعه آمریکا یعنی سیاهپوستان را به کمیپن انتخاباتی اش جذب کند. در نتیجه در ایالت هایی که سیاهپوستان در  اکثریت هستند، هیلاری پیروز می شود. اما حتی در ایالت های نه چندان لیبرال و  و نه چندان چپ گرایی همچون کانزاس و نبراسکا برنی سندرز توانسته است که با فاصله از هیلاری کلینتون جلو بیافتد. با وجود این که  جریان اصلی حزب دموکرات و سوپر ک ها و سوپر دلیگیت ها حامی کلینتون هستند، اما به نظر می رسد که سندرز تا روز آخر انتخابات درون حزبی دموکرات ها همچنان به عنوان یک رقیب جدی برای هیلاری کلینتون باقی می ماند.

درواقع شاید برنامه سندرز این باشد که  اجازه راست روی به هیلاری کلینتون ندهد. در تحلیل نهایی باید گفت  بیشتر  ایالت هایی که تاکنون در آن انتخابت مقدماتی دموکرات ها برگزار شده است، در مناطق جنوبی آمریکا قرار دارند. در این ایالت ها  معمولا رای دهندگان  راست گراتر و سنتی تر هستند. با این وجود سناتور چپ گرا و مترقی دموکرات ها برنی سندرز توانسته نتایجی حتی بهتر از پیش بینی های خوش بینانه کمپینش کسب کند. سندرز 7 ایالت را برده است و هیلاری کلینتون در 11 ایالت پیروز شده است . با این توضیح که اکثر ایالت هایی که کلینتون پیروز آن بوده است اکثریت سیاهپوست داشته است.   حال باید منتظر ماند و دید که سیب انتخابات آمریکا چه چرخ های دیگری خواهد خورد.