می شود ریسک نمایشگاه امسال را از سر گذراند /انتقاد از خانه کتاب

مدیرعامل مجمع ناشران انقلاب اسلامی گفت: نمایشگاه کتاب امسال یک ریسک است اما اگر رسانه ها و نخبه ها از مردم و فضای عمومی جامعه دعوت کنند و انگیزه بخش باشند، می شود این ریسک را از سر گذراند.

کد خبر: ۲۶۵۴۱۰

تاریخ: ۰۸ ارديبهشت ۱۳۹۵ - ۱۱:۴۸

نشست خبری میثم نیلی مدیرعامل مجمع ناشران انقلاب اسلامی درباره نمایشگاه کتاب تهران عصر امروز سه شنبه ۷ اردیبهشت با حضور جمعی از اصحاب رسانه در دفتر مجمع ناشران انقلاب اسلامی برگزار شد.

نیلی در بخش ابتدایی این نشست به بیان گزارشی از عملکرد سال گذشته مجمع ناشران انقلاب اسلامی پرداخت و گفت: بخش مهمی از گزارش عملکرد سال گذشته، مربوط به کار خود ناشران است. این کارکرد و زحمات ناشران است که در رسانه ها دیده نمی شود؛ هم در فضای تولید، هم توزیع و هم ترویج. ناشران انقلاب اسلامی در حوزه بین الملل هم کارهای زیای انجام دادند و کار را به سختی اما با صلابت پیش می برند.

وی افزود: سال پیش، ناشران جبهه انقلاب، مانند سال های پیش و بلکه پیش تر از سال های گذشته، هم به لحاظ تولید محتوای فاخر و متناسب با اهداف انقلاب اسلامی، هم به لحاظ بازاریابی و جذب مخاطب، خوش درخشیدند. فعال ترین ناشران سال گذشته، ناشران جبهه انقلاب بودند و پرخواهان ترین کتاب ها هم از جنس کتاب های فرهنگ و اندیشه اسلام و انقلاب بود. البته به اندازه ای که این محتوا، خواهان دارد و مخاطب طلب می کند، راه چندانی نرفته ایم و ناشران ما باید توجه بیشتری به این موضوع داشته باشند. به رغم فعالیت همه کسانی که می خواهند القا کنند که اندیشه و نگاه انقلاب، نگاه قدیمی است، شرایط پیش می رود و ۳ کتاب پرفروش سال گذشته هم از آثار ناشران جریان انقلاب بوده است.

مدیرعامل مجمع ناشران انقلاب اسلامی در ادامه گفت: ناشران انقلاب، با تمام مشکلات مالی و کمبودهایی که داشتند، سال گذشته برای توسعه ویترین خود تلاش کردند و موفقیت های خوبی داشتند. این در حالی بود که سال گذشته ۱۰۰ کتابفروشی در کشور تعطیل شد. از دیگر دستاوردهای سال گذشته این بود که ناشران انقلاب، به استفاده از کاغذ ایرانی اهتمام  نشان دادند و این مساله را با وجود برخی کاستی ها نسبت به کاغذ خارجی پذیرفتند. در حوزه بین الملل هم افتخارآفرینی های زیادی توسط ناشران انقلاب صورت گرفت که ترجمه آثارشان به زبان های دیگر و برگزاری مسابقات کتابخوانی از جمله این دستاوردها بود که قابلیت پرداخت در رسانه ها را داشتند.

افزایش ۳۵ درصدی فروش ناشران مجمع در فروشگاه های ترنجستان

نیلی افزود: در بخش توزیع، توسعه فروشگاهی را داشتیم و شرکت ترنج، ۳ فروشگاه  را به شبکه فروشگاهی ترنجستان اضافه کرد. این فروشگاه ها در باغ موزه دفاع مقدس تهران، تنکابن، ارومیه و قم برپا شدند. به این ترتیب ۳۰ تا ۳۵ درصد، افزایش میزان فروش را داشتیم. یکی دیگر از نکات مثبت سال گذشته، هم آهنگی مرکز رسانه ای شیرازه با رسانه ها و رسانه ملی بود. کار مسابقات کتابخوانی هم که با کتاب «زندگی» و «دختر شینا» پیش رفت و دختر شینا به تیراژ حدود ۲۰۰ هزار نسخه رسید. اگر جریان روشنفکری چنین آمار و عددهایی داشت که کتاب هایش بین مردم خوانده شود، تا حالا گوش فلک را کر کرده بودند. در سامانه کارشناسی مجمع هم حدود ۵۰ بسته پیشنهادی تولید شد اما به خاطر مشکلات مالی موفق به انتشارشان نشدیم. ۷ اینفوگرافی مهم هم تولید شد. نرم افزار خواندنی ها هم از دیگر دستاوردهای سال گذشته بود و به تبع آن، جلد دوم کتاب خواندنی ها شامل بسته های پیشنهادی مدون مطالعه کتاب منتشر شد.

وی در ادامه بیان کارنامه مجمع ناشران در سال گذشته گفت: ۱۰ شماره از نشریه شیرازه در سال گذشته منتشر شد که جزو بهترین نشریات حوزه کتاب محسوب می شود. نرم افزار خط خوان مجمع ناشران هم رکورد ۲۰ هزار عضو را رد کرد و آمار تعداد کتاب های بارگذاری شده در آن از هزار و ۷۰۰ عنوان گذشت. به این ترتیب به مدد این نرم افزار، حدود ۴۰ هزار کتاب خوانده شده را در سال گذشته داشتیم. برگزاری نشست های هم اندیشی با ناشران که بخشی از آن ها منجر به تولید سند محتوای کتاب کودک و نوجوان شد، از دیگر دستاوردهای سال گذشته ماست. در زمینه تولید تیزر کتاب هم اقداماتی انجام شد و بیش از ۲۰ مصوبه برای ساخت تیزر کتاب داشتیم.

امسال چندصدهزار نفر را به نمایشگاه کتاب دعوت می کنیم

مدیرعامل مجمع ناشران انقلاب اسلامی در بخش دوم این نشست که با محوریت نمایشگاه کتاب تهران ادامه پیدا کرد، در پاسخ به سوال خبرنگار مهر ضمن اعلام خبر حضور سالن یاس در نمایشگاه، درباره طرح دعوت، گفت: ما این تجربه را سال های پیش در نمایشگاه داشتیم که تجربه خوبی بود. امسال هم سعی کردیم آن را ارائه بدهیم. در این طرح کارت های تخفیف به صورت کدگذاری شده به گروه های مختلف مخاطبان از جمله دانشجویان، طلاب، دانش آموزان و ... داده می شود و از آن ها دعوت می شود که از نمایشگاه بازدید و خرید کنند. سال گذشته دعوت ۱۱۴ ناشر را در این طرح داشتیم و امسال این رقم ۱۱۰ شده است. این ناشران به طور مشترک با هم از مخاطبان دعوت می کنند و کتاب هایشان را با ۱۵ درصد تخفیف ارائه می کنند که با توجه به تخفیف ۱۰ درصدی در نمایشگاه، در واقع با یک تخفیف ۲۵ درصدی روبرو هستند. هرکدام هم تا سقف ۵۰ هزار تومان، قابلیت خرید از یک غرفه را دارند. این طرح با همت خود ناشران صورت می گیرد و کمکی به علاقه مندان هم هست. اصل سرمایه گذاری را هم ۱۱۰ ناشر مذکور انجام داده اند و ما فقط تدارک کار را دیده ایم. بیشتر از ۹۵ درصد ناشران حاضر در این طرح، عضو مجمع هستند و باقی، عضو مجمع هستند ولی عضویت رسمی ندارند. درباره این طرح، امسال به یک پختگی رسیده ایم و سال گذشته، تازه روز اول نمایشگاه بود که کارت های تخفیف توزیع شدند. با این حال، اجرای طرح موفق بود و برآورد خرید پارسال، بالغ بر ۳۰۰ میلیون تومان بود که به نظر می رسد امسال بیشتر از ۲ برابر آن وارد گردونه مالی ناشران عزیز شود. امسال برای این طرح حدود چندصد هزار کارت چاپ می کنیم و این به آن معنی است که داریم چند صد هزار نفر را به نمایشگاه دعوت می کنیم.

نیلی در بخش دیگری از سخنانش درباره تبلیغ کتاب از طریق تیزر تلویزیونی گفت: توقع ما از صدا و سیما خیلی بیشتر است و آنچه که شایسته است و رهبری در سال ۹۰ مطالبه کردند، هنوز محقق نشده است. یک بخشی از این شرایط به ما و مجموعه نشر بر می گردد و بخشی هم به این مساله که این کار، در آغاز راهش است.

وی گفت: پیش از آن که درباره نمایشگاه و سالن یاس صحبت کنم، اجازه بدهید دو نکته را یادآوری کنم. اول این که کمافی السابق معتقدیم نمایشگاه کتاب با وضعیت کنونی که یک فروشگاه بزرگ و مزدحم و غیرهدایت کننده است، مطلوب نیست و یک عارضه است؛ به خاطر نبودن زیرساخت های اصولی و عالمانه. ولی در حوزه توزیع و ترویج ناچار شده ایم به آن تن بدهیم. نکته دوم این است که راه حل تقویت نشر را بزرگ تر شدن متراژ و عظمت نمایشگاه نمی دانیم. عظمت نشر با تقویت تولید و توسعه زیرساخت های توزیع و ویترین است که محقق می شود که به نظرم هنوز وزارت ارشاد حرکتی جدی در این زمینه انجام نداده است. از این جهت باید رسانه ها کمک کنند. این که معاون فرهنگی وزیر ارشاد به کتابفروشی ها و فروشگاه های کتاب سر می زند، حرکت مثبت و خوبی است اما اقدام اصلی، کمک به زیرساخت هاست که اگر این اتفاق بیافتد، دیگر نیازی به کتابخانه سازی گزاف نیست. البته منظورم نفی کتابخانه سازی نیست.

مدیرعامل مجمع ناشران انقلاب اسلامی درباره نمایشگاه کتاب تهران گفت: آن چه مهم تر از تغییر جای نمایشگاه است، آن تغییراتی است که باید در فرم نمایشگاه رخ بدهد و سومین یا چهارمین سال است که حرف از نمایشگاه مطلوب می زنیم ولی آن چنان که باید و شاید به این سمت حرکت نکرده ایم. البته ادبیات نمایشگاه مطلوب هم پذیرفته شده و افق ها دارد در این زمینه به هم نزدیک می شود. توجه کنیم که تغییر سخت افزاری مهم تر از نرم افزاری نیست. مصلای امام خمینی(ره) را مکان بسیار مناسبی برای نمایشگاه کتاب تهران می دانستیم و می دانیم؛ یک فضای معنوی قابل عنایت بود اما امیدواریم شهر آفتاب هم همان موفقیت ها را تکرار کند.

نمایشگاه امسال ریسک دارد اما می توان آن را از سر گذراند

نیلی در ادامه گفت: نمایشگاه کتاب امسال یک ریسک به ناشران تحمیل می کند اما تصورمان این است که اگر رسانه ها و نخبه ها از مردم و فضای عمومی جامعه دعوت کنند و انگیزه بخش باشند، می شود این ریسک را از سر گذراند. این جابه جایی از مصلی به شهرآفتاب مانند جابه جایی از مجموعه نمایشگاه های فرهنگی به مصلی است. در سال ۸۵ به ۸۶ که این اتفاق می افتاد و نمایشگاه به مصلی می رفت، با حجم انبوهی از انتقادات سیاسی و مغرضانه روبرو شدیم و تیتر یک رسانه ها علیه این جابه جایی بود. آن زمان فشار روانی و سیاسی بود که وارد می شد و به یاد دارم که یکی از تشکل ها نمایشگاه را تحریم کرد. با وجود همه این فشارها نمایشگاه در سال ۸۶ به خوبی برگزار شد. امسال اما این فضا وجود ندارد و تصمیم دولت با رفتارهای نابه هنجار رسانه ای روبرو نمی شود. این دولت این مشکل را ندارد و رسانه های منتقد هم با او همدلی کردند.

وی افزود: با توجه به فشاری که دارد به ناشران وارد می شود، خواهشمان از وزارت ارشاد این است که با توجه به این که شهرداری هزینه شهر آفتاب را از آن ها نگرفته، دوستان ارشاد هم کمک کنند از ناشران در اجاره غرفه ها، مبالغ گزاف طلب نکنند. چون برخی از ناشران می گویند رقمی که امسال دارد گرفته می شود، از مبلغ پارسال بیشتر است.

مدیرعامل مجمع ناشران انقلاب اسلامی درباره سالن یاس در بیست و نهمین نمایشگاه کتاب تهران گفت: سالن یاس، رصدخانه یا رصدنامه کتاب و نشر ایران، و یک فضا برای نخبه ها و اهالی حرفه ای خواندن و البته برخی مدیران فرهنگی و غیرفرهنگی کشور است؛ آن هم به صورت موضوع بندی شده تا کتاب ها در قیاس با هم قرار بگیرند. بازدید از این سالن، می تواند مقدمه خرید کتاب باشد. ما امسال، اپلیکشن «پینش» را هم در نمایشگاه بارگذاری می کنیم که راهنمای نمایشگاه و غرفه هاست و می تواند کمک کار کمیته اطلاع رسانی نمایشگاه باشد. این اپلیکیشن در واقع یک یاس مجازی است.

خانه کتاب گره کور کتاب و کتابخوانی کشور است

نیلی گفت: بزرگ ترین گمشده ما آگاهی بخشی درباره کتاب هایی است که منتشر می شوند. این مهم، در نهادی مانند خانه کتاب نه تنها درست انجام نمی شود بلکه کاملا عکس آن صورت می گیرد. خانه کتاب این روزها به یک گره کور در کتاب و کتابخوانی کشور تبدیل شده است و خواسته ما از وزارت ارشاد این است که باید خانه کتاب اصلاح شود. با انحصارطلبی در ارائه اطلاعات و آمارهای دقیق و عدم بهره وری و تبدیل شدن به رقیب بخش خصوصی، نمی توان نشر کشور را شکوفا کرد. با محرمانگی در ارائه اطلاعات کتاب، واقعا نمی شود کاری کرد. قراردادهای نفتی هم نباید پنهان باشند ولی خب می گوییم می توان پنهان کردن آن ها را تحمل کرد اما پنهان کاری درباره کتاب را نه! چه معنی می دهد که ناشران برای گرفتن اطلاعات مربوط به کتاب های خودشان پول بدهند؟

وی در پاسخ به سوال خبرنگاران درباره مسائل موجود بین مجمع ناشران و خانه کتاب گفت: اگر بخواهیم افشا کنیم که طی ۶ سال گذشته که از عمر مجمع می گذرد، بین ما و خانه کتاب چه گذشته، درد زیاد است. معنی ندارد که خانه کتاب که زیرمجموعه وزارت ارشاد است، با تبختر و تکبر با مردم برخورد کند. خانه کتاب نقطه مهمی است اما امروز تبدیل به یک گره شده است.

مدیرعامل مجمع ناشران انقلاب اسلامی در پایان سخنانش درباره حضور روسیه به عنوان مهمان ویژه نمایشگاه کتاب گفت: این رویداد، یک فرصت است. سعی کنیم این فرصت را غنیمت بشماریم و بسیاری از کتاب های خوب اندیشه انقلاب و اسلام را در اختیار روس ها قرار دهیم.