کارشناسان اهمیت قدم‌های اول مجلس دهم را بررسی می‌کنند

شمارش معکوس برای آغاز مجلس دهم شروع شده و تنها 2 روز به نواخته شدن زنگ دهمین دوره پارلمان باقی‌مانده است.

کد خبر: ۲۷۱۲۶۲

تاریخ: ۰۶ خرداد ۱۳۹۵ - ۰۹:۱۱

به گزارش انتخاب، در شرایطی که ساعت شنی افتتاح مجلس دهم در‌حال سرازیر شدن است، امید‌های بسیاری به ترکیب و آرایش سیاسی جدید پارلمان آینده دوخته شده اما در عین حال گفتنی است که این مجلس به نوعی میراث‌دار طرح‌ها و لوایحی که از دوره گذشته یعنی مجلس نهم به یادگار مانده، نیز است. به عبارت دیگر این مجلس در‌حالی شروع به کار می‌کند که لوایح و طرح‌های زیادی در صف انتظار برای تصویب قرار دارد.

هنوز به آغاز رسمی پارلمان زمان فاصله مانده اما با‌توجه به شرایط موجود در کشور گمانه‌های بسیاری در خصوص چگونگی روند کار این مجلس وجود دارد که در غالب چندین پرسش می‌توان پیش‌درآمدی نسبت به شکل آتی آن داشت.

نخستین و مهم‌ترین پرسش در خصوص نحوه اقدام مجلس دهم در چگونگی تشکیل کمیسیون‌ها و نحوه چینش آن‌ها بر اساس اهمیت است. یک نگاه کلی بر آنچه در چندین دوره مجلس شورای اسلامی گذشت، کمک می‌کند تا دریابیم تا‌کنون کمیسیون‌های اقتصادی و امنیت‌ملی و سیاست‌خارجی نگاه های ویژه‌تری را به خود اختصاص داده است. به گونه‌ای که هم تعداد متقاضیان ورود بدان زیاد است و هم می‌توان گفت که اکثر توجه و وقت پارلمان را ازآن خود کرده‌است. بنابراین باتوجه به شرایط جدید که هم در عرصه‌های سیاسی و هم در دیگر زمینه‌ها همچون اقتصادی در بیرون از پارلمان رخ داده است و البته با توجه به تغییرات و تحولاتی که در نحوه چینش کرسی‌های سبز پارلمان اتفاق افتاده، سوال اصلی در این زمینه بر این مبناست که کدام فراکسیون‌ها در اولویت مراتب اهمیت قرار می‌گیرند؟

از سوی دیگر با توجه به برنامه ششم توسعه، برنامه‌ای که احکام آن در مجلس نهم مشخص شد اما با تمدیدی یک ساله تصویب نهایی آن به دوره بعد موکول شد، می‌توان اذعان کرد که آنچه که در اولویت بعدی برنامه کاری مجلس دهم قرار‌می‌گیرد، برنامه ششم توسعه و تلاش برای تسریع در روند بستن این پرونده مهم اما مفتوح است.

احتمال تغییر طرح‌ها و لوایح منتقل شده به مجلس دهم

احمد بخشایشی اردستانی یک نماینده نهمین دوره مجلس شورای اسلامی به «ابتکار» گفت: با توجه به این که طرح‌ها و لوایح متعدد و البته متفاوتی از دوره گذشته برای تصویب به مجلس دهم کشانیده شده است، باید در نظر داشت که با آن که این دور از پارلمان به نوعی یک مجلس جدید است اما هر دوره از مجلس در حقیقت به مثابه نوعی پکیج مشتمل بر تجربه‌های عقلانی و سیاسی است که به دوره بعد منتقل می‌شود. این استاد دانشگاه با توجه به وجود سازوکار قانونی نسبت به تغییر طرح‌های آتی برای تصویب در مجلس دهم افزود: به طور مثال ممکن است تصویب یک طرحی همانند اعلام صلاحیت‌های منصبی از سوی نمایندگان مجلس دهم مطلوب نظر نباشد. در چنین شرایطی نمایندگان با همکاری با دولت می‌توانند طرحی جدید برای ارائه در صحن را به مجلس انتقال دهند. بخشایشی اردستانی همچنین در خصوص کمیسیون‌هایی که در مجلس دهم از اهمیت بیشتری برخوردار خواهند‌بود گفت: بر‌اساس تجربه می‌توان گفت که در اکثر دوره‌ها کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی اهمیت و توجه بیشتری داشته است. وی افزود: به گونه‌ای که در هر دوره شاهد تعداد متقاضیان زیادی در حدود 50 تا 60 نفر برای ورود به این کمیسیون هستیم. این نماینده مجلس نهم در خصوص چرایی اهمیت کمیسیون نام‌برده گفت: جدا از این که کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی دارای ظاهری فریبنده است و نظرات بسیاری را به خود جلب می‌کند، گفتنی است که کارکرد این نهاد نیز به دلیل آن که رسیدگی به امور وزارت‌خانه‌ها، مسائل دفاعی و.. را پوشش می‌دهد، دارای اهمیت فزاینده‌ای است. فلذا می‌توان گفت که این کمیسیون با توجه به شرایط کشور همچنان در راس اهمیت قرار می‌گیرد. بخشایشی همچنین در خصوص نحوه تعامل مجلس دهم با برنامه ششم توسعه گفت: احکام برنامه مذکور در مجلس نهم تعیین شده بنابراین احتمال تغییرات گسترده‌ای در نحوه برخورد با آن وجود ندارد. بخشایشی با اشاره به تعداد اصلاح‌طلبان در پارلمان دهم گفت: گمان می‌رود که مجلس دهم رویکردی عمومی‌تر و اصلاح‌طلبان نسبت به دوره گذشته اتخاذ کند.

تسریع رسیدگی به برنامه ششم توسعه باید از اولویت‌ها باشد

منصور حقیقت‌پور یک نماینده پیشین مجلس با توجه به طرح‌ها، لوایح و مسائل مختلفی که پیش‌روی مجلس دهم است، به «ابتکار» گفت: یکی از اقدامات و کار‌های مطلوبی که مجلس دهم می‌تواند در دستور کار داشته باشد، این است که یک تیم ویژه مرکب از اعضای تمام فراکسیون‌های موجود تشکیل دهد. وی در خصوص اهمیت چنین اقدامی افزود: چنین کاری باعث می‌شود تا روند بررسی و رسیدگی نسبت به تمام طرح‌هایی که از دوره گذشته باقی مانده، تسریع یابد. به گفته حقیقت‌پور در خصوص تمام طرح‌هایی که آماده شده هم از سوی دولت و هم از سوی نمایندگان مجلس تلاش وجود دارد، بنابراین برای حل به موقع مسائل کشور الزامی است که تدبیرات رسیدگی به آنها اندیشیده شود که یکی از آنها می‌تواند تشکیل تیم نام برده باشد. این عضو سابق کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس با ازریابی شرایط فعلی کشور گفت: اخیرا ایران یکی از بحران‌های مهم و امنیتی خود را که همانا بحران هسته‌ای بود، پشت سر گذاشت. بنابراین در مجلس دهم برای رسیدگی به دیگر مشکلات کشور نیازمند است تا توجه بیشتری نسبت به کمیسیون اقتصادی لحاظ شود.

حقیقت‌پور همچنین با اشاره به یکی از اولویت‌های مجلس دهم که همانا رسیدگی به برنامه ششم توسعه است، افزود: تمام تلاش‌های نمایندگان مجلس دهم باید اهتمام در راستای رسیدگی به تصویب این برنامه باشد تا از این طریق دولت بتواند برای اجرای برنامه‌های کلان کشور اقدام کند.

مروری بر چند لایحه دامنه‌دار در مجلس دهم

با توجه به این که انتظار مردم از مجلس ورود به مسائل اساسی کشور و مشکلات کلان مردم از قبیل تبعیض مالیاتی، ناکارآمدی و مشکلات بیمه‌ها، موانع ارتباط صنعت و دانشگاه، افزایش کیفیت و ارتقای استاندارد تولیدات داخلی، رفع موانع تولید، تسهیل صادرات، بیکاری جوانان و بیمه زنان سرپرست خانوار و ده‌ها موضوع مهم اقتصادی و معیشتی و اجتماعی است، گقنی است که رسیدگی به برنامه ششم توسعه و تصویب لایحه بودجه 95از جمله مهم‌ترین موارد در دستور کار مجلس دهم است. دوره مجلس نهم پایان یافت اما طرح‌های تحقیق و تفحص از سازمان‌ها و ادارات  مختلف روی میز‌ کاری آن مسکوت ماند و تعیین تکلیف آنها به مجلس دهم واگذار شده که از جمله آنها تحقیق و تفحص از بانک مسکن، تحقیق و تفحص از سازمان جمعیت هلال‌احمر، تحقیق و تفحص از سازمان حفاظت محیط زیست و تحقیق و تفحص از مسئولان دوتابعیتی است. همچنین  لایحه قانون تجارت که ۱۲۶۱ ماده دارد، به دلیل زمان‌‌بر بودن در مجلس نهم تعیین تکلیف نشد و به مجلس بعدی کشیده شد. در خصوص لوایح قضایی کشیده شده به مجلس دهم نیز گفتنی است که بررسی لایحه اصلاح قانون آیین دادرسی مدنی، آیین دادرسی تجاری و لایحه قضا‌زدایی و جامع وکالت، اصلاح لایحه ثبت اختراعات و لایحه چک به مجلس دهم کشیده شد. همچنین درباره برخی از راهبرد‌های پیش‌روی مجلس دهم خصوصا در حوزه انرژی گفتنی است که ضرورت تدوین و اجرای سند راهبردی انرژی کشور را برای رسیدن به چند هدف اساسی باید مورد توجه قرار گرفت. در درجه نخست تبیین چشم انداز انرژی کشور بسیار مهم است تا بتوان با رجوع به آن، برنامه های پنج ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در زمینه تطابق عرضه و تقاضای انرژی را به صورت علمی و کاربردی تدوین کرد. با توجه به لوایح و طرح‌هایی که برای رسیدگی به مجلس دهم منتقل شده‌اند، گفتنی است مجلس دهم در شرایطی آغاز به کار می‌کند که فهرست طولانی از مواردی که باید در دستور کار قرار دهد، پیش‌روی خود دارد و به عبارتی می‌توان گفت هنوز آغاز نشده روز‌‌های شلوغی را در پیش دارد.

*روزنامه ابتکار