اثرات برجام در حوزه اقتصاد/بوئینگ، ایرباس و دیگر دوستان

کد خبر: ۲۸۱۹۱۹

تاریخ: ۲۹ تير ۱۳۹۵ - ۱۵:۰۶

اگر صنعت هوایی ایران برای چند دهه حتی برای خرید قطعات یدکی هواپیماهای مسافرتی خود نیز نیاز به واسطه‌های چندگانه داشت تا بتواند با هزینه‌ای گزاف صنعت خود را روی پا نگه دارد، حالا اوضاع فعلی نشان از صف طولانی هواپیماسازان برای ورود به عرصه هوایی ایران دارد.

به گزارش انتخاب، هرچند هنوز سنگ‌اندازی‌های تندروهای آمریکایی برای مقابله با برجام ادامه دارد و در آخرین اقدام تیغ تیز آنها به صنعت هواپیمایی ایران نزدیک شده، اما شرایط واقعی به وجود آمده پس از برجام نشان از آن دارد که ورود هواپیماهای جدید به کشور مشکل خاصی نخواهد داشت.

از حدود شش ماه پیش که برجام رسما کلید خورد، یکی از حقوق اصلی که ملت ایران به دست آوردند حق خرید هواپیماهای نو مسافرتی بود حقی که برای حدود چهار دهه از آنها دریغ شده بود و برجام این شرایط را به وجود آورد که یکبار دیگر این حق بازستانده شود.

مذاکره با ایرباس و رسیدن به پیش قرارداد خرید ۱۱۸ فروند هواپیمای مسافرتی یکی از نخستین دستاوردهایی بود که پس از برجام به وجود آمد. در کنار آن بحث خرید هواپیما از شرکت بوئینگ نیز به شکلی جدی مطرح شد تا سرانجام چند ماه پس از تولد برجام ایران‌ایر به تفاهم خرید ۱۰۹ فروند هواپیمای بوئینگ برسد.

با اضافه کردن تفاهم خرید ۲۰ فروند هواپیمای ATR به این توافقات شرایطی که برجام به وجود آورده به خوبی نمایان می‌شود. ایران در حالی توانسته در طول شش ماه حدود ۲۵۰ هواپیمای جدید بخرد که تعداد کل ناوگان کشور در حال حاضر رقمی نزدیک به همین عدد را نشان می‌دهد، ناوگانی که حدود ۴۰ درصد از آنها زمین‌گیر هستند و برای بهبود نسبی شرایط و دریافت قطعات جدید چشم امید به برجام هستند.

هرچند سنگ‌اندازی‌های فعلی با توجه به وعده اوباما برای وتوی تصمیمات کنگره غیرعملی به نظر می‌رسد، اما ایران زیر سایه اجرایی شدن برجام می‌تواند به گزینه‌های دیگری نیز فکر کند.

شرکت‌های هواپیماسازی مانند امبرائر برزیل، بمباردیه کانادا، میتسوبیشی ژاپن و سوخو روسیه تنها بخشی از شرکت‌های هواپیماسازی هستند که با توجه به تحلیل‌های ایران می‌توانند در آینده برای ایرلاین‌های داخلی هواپیمای جدید تولید کند.

امکان اجاره و لیزینگ هواپیما نیز از دیگر گزینه‌هایی است که برجام پیش‌روی ایران قرار داده و در صورت نهایی شدن توافقات در این زمینه می‌تواند برای آینده صنعت امیدآفرین باشد.

درکنار ناوگان هوایی در طول ماه‌های پس از برجام فرودگاه‌های ایران تحولاتی جدی را پشت سر گذاشته‌اند، توافق با بزرگ‌ترین شرکت‌های مشاور فرودگاهی در جهان و ورود سرمایه‌گذارانی جدید به عرصه پس از سال‌هایی طولانی تنها بخشی از اتفاقاتی است که باعث شده فرودگاه امام خمینی (ره) بتواند در افق آینده خود رقابت با بزرگان این عرصه را تصور کند.

هرچند عرصه حمل‌ونقل به عنوان یکی از زیرساختی‌ترین عرصه‌های اقتصادی ایران برای نتیجه‌بخش شدن پدیده‌ای زمان‌بر است، اما تنها عبور از ایام ابتدایی تصویب برجام به خوبی تحول جدی نسبت به گذشته را نشان می‌دهد، تحولی که نقطه آغاز است و در آینده نتایج بزرگ‌تری را به ارمغان خواهد آورد.