حکومت خودمختار قاچاقچی‌ها، اطراف گورخواب‌ها

یکی از اهالی نصیرآباد به خانه‌های فرسودۀ روبه‌روی قبرستان اشاره می‌کند و می‌گوید: همه این خانه‌ها پاتوق قاچاقچی‌هاست، زور هیچ‌کس بهشان نمی‌رسد. چند شب قبل با قمه و تیر هوایی به جان مردم افتادند. برای خودشان حکومتی دارند. حرفی هم بزنی به دزدیدن بچه و آتش‌زدن خانه‌ات تهدید می‌شوی. گشت‌های پلیس هم بی‌آنکه دخالتی بکنند رد می‌شوند.

کد خبر: ۳۱۳۴۲۲

تاریخ: ۰۹ دی ۱۳۹۵ - ۱۱:۱۷

روزنامه «ایران» نوشته است: دو روز پیش روزنامه «شهروند»، گزارشی درباره بی‌خانمان‌هایی نوشته بود که در سرمای زمستان به قبرهای خالی گورستان نصیرآباد شهریار پناه برده‌اند. این گزارش با کلید واژه «گورخواب» تنها ساعتی پس از انتشار، بازتاب‌های زیادی پیدا کرد. مردم در شبکه‌های اجتماعی گزارش و عکس‌های تکان‌دهنده‌اش را به اشتراک گذاشتند و هنرمندان واکنش نشان دادند.

اصغر فرهادی کارگردان در این‌باره به رئیس‌جمهور نامه نوشت و حسن روحانی را بر آن داشت تا از فرصت نشست تخصصی جامعه نظارت و بازرسی دولت استفاده کرده و در پاسخ به نامه اصغر فرهادی بگوید: «من دیروز از یکی از هنرمندان نامه‌ای را خواندم که بسیار دردناک بود. شنیده بودیم بعضی‌ها از فقر کارتن خواب می‌شوند یا زیر پل‌ها می‌خوابند اما قبر خواب را کمتر شنیده بودیم. این هنرمند در نامه نوشته بود وقتی این موضوع را دیدم بغض در گلویم و شرمساری در سیمایم ایجاد شد. چه کسی می‌تواند در جامعه بزرگی مثل ایران ببیند عده‌ای از همنوعانش که آسیب اجتماعی دیدند شب بخاطر بی‌پناهی به قبر پناه ببرند.قبلا زنده به گور می‌گفتند، اما الان طرف برای اینکه سرما را تحمل کند خودش را در گور می‌کند.»

او با تأکید بر اینکه این مسأله برای دولت و مردم قابل تحمل نیست، تأکید کرد: «برای حل چنین موضوعاتی همه باید یکپارچه شویم و از مسائل جناحی و اختلافات دست برداریم و مشکلات اساسی کشور را مد نظر قرار دهیم. برای حل مشکلات همه باید دست به دست هم بدهیم. دولت و ملت و همه مسئول هستیم و در برابر فساد همه ما مسئولیم. بزرگترین قدرت برای مقابله با فساد نظارت عمومی است.»

قاچاقچی‌ها دور تا دور گورستان زندگی می‌کنند

حال و روز قبرستان پرحاشیه نصیرآباد تنها دو روز پس از انتشار گزارش تکان‌دهنده «گورخواب‌ها»، با چند روز پیشش زمین تا آسمان توفیر دارد. اینجا حالا پس از انتشار گزارش، مأموران خدمات شهری باغستان آمده‌اند تا دیوار کوتاه قبرستان را که به زعم خودشان مقصر آمدن گورخواب‌هاست، با بتن‌های محکم، تا نیم متر دیگر بالاتر ببرند. اما معتادی که پشت قبرستان مشهور کمین کرده و به هوای جنس ارزان‌تر از تهران تا نصیرآباد آمده، می‌گوید که اگر دیوار را تا آسمان هم ببرند، جای خواب که نداشته باشد، از روی دیوار ۳ متری هم می‌پرد.

علی به هوای جنس ارزان و خالص، به اینجا آمده، مواد را گرمی ۱۵ هزار تومان یعنی نصف قیمت تهران می‌خرد و خیالش هم از بابت خالص بودنش راحت است. نیازی به خواندن روایت گورخوابها نداشته. خودش می‌گوید دیشب مأمورها ریختند و هر معتادی که دور و بر قبرستان بود را به زور جمع کردند.می گوید خودش زرنگ بوده و از معرکه گریخته است. علی البته به ما می‌گوید پاتوقش تهران، نزدیکی‌های برج میلاد است، اما یکی-دو شب هم در گور خوابیده و ترسی هم نداشته....

«قبرهای جنجالی نصیرآباد» حالا از «زنده‌ها» خالی شده‌اند و جز تکه فرشی کهنه، چند کارتن درب و داغان و خط سیاهی آتشی که معلوم است، اجاق سرمای زمستانشان بوده، هیچ ردپای دیگری از خودشان به جا نگذاشته‌اند. سرتاسر قبرهای خالی که تعدادشان به زور به ۲۰۰ تا می‌رسد، فقط کارگران شهرداری دیده می‌شوند که بتن‌ها را یکی روی دیگری می‌گذارند، آدم‌هایی که دلشان پر است، اما جرأت حرف زدن ندارند!

البته اهالی نصیرآباد که اغلب آنان از بلای اعتیاد دور مانده‌اند و زندگی را هرچند به دشواری اما با پاکدستی سپری می‌کنند می‌گویند تعداد گورخواب‌ها، ۷-۸ نفر بیشتر نبوده که یک زن هم لابه‌لای آنها زندگی می‌کرده است. بچه هم گاهی بوده و گاهی نبوده! اما بیرون گورستان، پشت دیوارها، همین هفته پیش، زنی زایمان کرده و بعدها بدون اینکه ردپای نوزادش معلوم باشد، در شهر پرسه می‌زده است.

کرمی، اصالتاً اهل نصیرآباد است، من را که می‌بیند، دستش را می‌برد سمت خانه‌های یک طبقه فرسوده روبه‌روی قبرستان! بعد می‌گوید: «نگاه کن، همه این خانه‌ها پاتوق قاچاقچی‌هاست، زور هیچ‌کس هم بهشان نمی‌رسد. چند شب گذشته با قمه و تیر هوایی به جان مردم افتادند. برای خودشان حکومتی دارند. حرفی هم بزنی به دزدیدن بچه و آتش زدن خانه‌ات تهدید می‌شوی. گشت‌های پلیس هم بی‌آنکه دخالتی بکنند رد می‌شوند». اهالی البته از کلانتری ۱۷ نصیرآباد هم دل خوشی ندارند و از خاطرات تلخشان با مأموران می‌گویند. اما یک نفر از مقامات کلانتری که به اصرار، جواب ما را می‌دهد، اگرچه گلایه‌ها را رد نمی‌کند، می‌گوید: «ما آمادگی جمع‌آوری همه را داریم، اما شما بگویید کجا ببریمشان؟ وقتی بهزیستی و شهرداری شانه خالی می‌کنند ما چه کنیم؟ قاچاقچی‌ها دورتادور گورستان زندگی می‌کنند، اما خانه‌هایشان دو در فلزی سفت و سخت دارد که به این راحتی‌ها نمی‌توان وارد شد. اصلاً بوی مأمور که به مشامشان می‌رسد، همه موادشان را به چاهی می‌ریزند که در حیاط خانه دارند. از دست ما هم کاری برنمی‌آید، به دادستان هم نامه زده‌ایم، اما کارشان حتی به زندان هم نمی‌کشد.»

زیر «کانال آب محمدیه»، اسکلت نیمه‌کاره مدرسه و زمین فوتبال، پشت خیابان حسین جانباز، انتهای خیابان آزادگان؛ همه و همه سرنوشتشان به گورستان نصیرآباد گره خورده، اما هیچ کدامشان شهرت آنجا را پیدا نکرده‌اند! مشتری‌هایشان هم اغلب از شهرک‌های تخریب شده اطراف شهریار مثل «ویره» و «اکبرآباد» هستند.

نصیر آباد به روایت مسئولان

اسماعیل صادق‌زاده مشاور فرماندار شهرستان شهریار با اشاره به جمع‌آوری معتادان متجاهر از منطقه نصیرآباد شهریار به خبرنگار ما گفت: بعد از ظهر سه‌شنبه و بلافاصله بعد از بازتاب‌های گسترده گزارش «زندگی در گور» در شبکه‌های مجازی حدود ۳۰ تن از معتادان متجاهر منطقه نصیرآباد جمع‌آوری شدند و به کمپ «صبح زندگی» در شهریار منتقل شدند.

وی گفت: اگر شما همه عکس‌های منتشر شده در رسانه‌ها را نگاه کنید، متوجه می‌شوید بیشتر از ۳ معتاد متجاهر داخل آرامستان نخوابیده بودند. ساعت یک بعد از ظهر روز سه‌شنبه بعد از آنکه فرماندار و شهردار شهریار برای بازدید به آرامستان رفتند هیچ‌یک از افرادی که گزارشگر از آنها عکس گرفته بود در محل آرامستان حضور نداشتند و به خرابه‌های دورتر داخل شهر رفته بودند.

صادق‌زاده این را هم گفت که کل منطقه نصیرآباد چیزی حدود ۳۰ معتاد متجاهر دارد که از ساعت ۶ بعد از ظهر روز سه‌شنبه تا یک بامداد جمع‌آوری شدند و با هماهنگی بهزیستی، شهرداری و نیروی انتظامی در کمپ «صبح زندگی» مستقر و ساماندهی شدند. معتادان متجاهر روز چهارشنبه پس از نظافت و غربالگری برای بازپروری به کمپ‌ها و مراکز ماده ۱۶ (درمان اجباری) در شهرستان ملارد منتقل شدند.وی در پاسخ به این پرسش که گزارش‌ها نشان می‌دهد مأموران شهرداری با برخوردهای ضربتی معتادان متجاهر گورخواب را به اطراف آرامستان پراکنده کرده‌اند، گفت: این ادعای درستی نیست. آنها کسانی هستند که از جاهای مختلف برای تهیه مواد به نصیر آباد می‌آیند و در خرابه‌ها و اطراف گورستان مواد مصرف می‌کنند.

دکتر حمیدرضا شمسی معاون پیشگیری بهزیستی استان تهران نیز درباره ساماندهی معتادان منطقه نصیرآباد، به «ایران» گفت: از جمع‌آوری کارتن‌خواب‌های گورستان نصیرآباد هیچگونه اطلاعی ندارم. بهزیستی هیچ نقشی در جمع‌آوری معتادان متجاهر ندارد. نمی‌دانم آنها را کجا فرستادند و کجا نفرستادند.

خدامعلی نورانی رئیس بهزیستی شهرستان شهریار نیز درباره ساماندهی معتادان کارتن‌خواب گورستان نصیرآباد گفت: با پیگیری‌های فرماندار شهریار و طبق دستورالعملی که به استانداری ابلاغ شده طرحی را مصوب کردند که شهرداری با کمپ‌های ترک اعتیاد شهرستان‌ها قرارداد ببندد و کارتن خواب‌ها توسط نیروی انتظامی جمع‌آوری شده و در آن کمپ‌ها ساماندهی شوند اما تا دو روز پیش نوبت به معتادان متجاهر منطقه نصیرآباد نرسیده بود.

نورانی با اشاره به اینکه طرح جمع‌آوری و ساماندهی معتادان شهریار با همکاری کلانتری و شهرداری از سه‌شنبه در شهریار اجرا شد، افزود: حدود ۳۰ معتاد متجاهر از سطح شهرستان شهریار جمع‌آوری و ساماندهی شدند که تنها ۳ الی ۴ نفرشان در آرامستان بودند. اما آنچه در گزارش به وجود ۵۰ کارتن خواب در گورستان نصیرآباد اشاره شده بود واقعیت ندارد. از همه کسانی که ما آمار گرفتیم تعداد کارتن‌خواب‌های آرامستان نصیرآباد از ۴ نفر بیشتر نبود.

وی با اشاره به اینکه بهزیستی شهریار سه‌شنبه شب گذشته در گورستان نصیرآباد آماده‌باش بود، گفت: ما اورژانس اجتماعی را در آن منطقه مستقر کردیم هیچ بچه‌ای داخل گورها نبود و تنها دو زن معتاد متجاهر شناسایی شدند که به کمپ ارجاع داده شدند.

نورانی با بیان اینکه حوالی ساعت ۳ بعد از ظهر معتادان از کمپ صبح زندگی به مرکز اخوان در شهرستان ملارد منتقل شدند، اظهار کرد: هیچگونه پناهگاه یا گرمخانه‌ای در شهرستان شهریار وجود ندارد. با این حال طبق قانون شهرداری مرکز شهرستان موظف شده گرمخانه ایجاد کند که به‌زودی و در آینده نزدیک به بهره‌برداری خواهد رسید.