مصباح یزدی با اشاره به مشایی: حتی اگر توبه هم کند، اعتماد نمی کنیم

کد خبر: ۴۵۳۲۲

تاریخ: ۰۳ آذر ۱۳۹۰ - ۱۶:۱۲

مشرق نوشت:

رئيس مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) در جمع مسئولان برگزاری همايش مکتب امام خميني (ره) در استان‌هاي کرمان و همدان، يکي از خدمت‌هاي امام به جامعه اسلامي را تبيين قلمرو اسلام و تشيع دانست و گفت: درگذشته دين‌داري در توجه به  احکام شخصي و امثال آن معرفي مي‌شد و به مسئوليت‌هاي اجتماعي توجهي نمي‌شد.

وي ادامه داد: اگر پيش‌نماز عادلي داشتيم که دچار گناه کبيره‌اي شد و فاسق شد و سپس توبه کرد، اين توبه موجب عادل شدن او نمي‌شود، بلکه بايد آن قدر کارهاي خيرش را تکرار کند تا ملکه عدالت را پيدا کند. وقتي مي‌خواهيم اختيارمان را به دست کسي بدهيم  و با او همکاري کنيم، بايد مطمئن باشيم. بايد ببينيم آيا درست برگشته است يا نه در حال نوسان است. توبه‌اي کرده است اما هنوز دلش با آن‌هاست. توبه‌اش را  قبول مي‌کنيم، اما نبايد اختيارمان را به دست او بدهيم.

وي به عنوان نمونه از آيت‌الله کاشاني ياد کرد و گفت: ايشان با اين‌که از اعجوبه‌هاي دوران ما از لحاظ علم، فقاهت، هوش، فراست و فعاليت اجتماعي است، ولي به دليل سياسي بودن، کسي به ايشان اعتنايي نمي‌کرد. امام با خون دل و پشتکار و برنامه‌ريزي با اين فکر غلط مبارزه کرد و به مردم فهماند که ما در کنار نماز و روزه وظايف ديني ديگري نيز داريم که اگر  آن‌ها را انجام ندهيم، به دين‌مان لطمه مي‌خورد.

*یکی از بزرگترین واجبات دینی اقدام برای تشکیل حکومت دینی است

اين استاد حوزه علميه قم، اوج تلاش‌هاي امام در اين‌باره را درس ولايت فقيه و تأکيد بر اين‌که يکي از بزرگ‌ترين واجبات ديني، اقدام براي تشکيل حکومت اسلامي است، دانست و گفت: اين مطالب در شرايط بسيار سختي ارائه و تبديل به کتاب و نوار مي‌شد و به صورت پنهاني به دست مردم مي‌رسيد.

وي سه ويژگي بيانات عقلي، مطابق فطرت بودن و احساس نياز مردم را از ويژگي‌هاي اين نظريه دانست و گفت: همه مي‌ديدند کشورها اسلامي دچار چه مشکلاتي شده و حس مي‌کردند که چقدر نياز است که حکومتي وجود داشته باشد که بر اساس اسلام و اجراي قوانين اسلامي به وجود بيايد. همه اين‌ها نگرش و نگاه‌جديدي در مردم نسبت به دين و اسلام و وظايف شرعي به وجود آورد و  تولد جديدي در اسلام يافتند.

عضو مجلس خبرگان رهبري در ادامه به آسيب‌شناسي عمل به وظايف اجتماعي سياسي اسلام پرداخت و گفت: يک مشکل اين است که مسايل اجتماعي به صورت دقيق ضابطه‌مند و تعريف‌شده نيست.

وي براي توضيح اين مشکل به مقايسه واجباتي مثل نماز و صله رحم و بر والدين پرداخت و گفت:  نماز را همه مي‌دانند در شبانه‌روز 17 رکعت واجب است و هيچ اختلافي در آن نيست و هر کسي مي‌داند نماز واجب خودش را چگونه بايد بخواند اما همه مسلمان‌ها مي‌دانند يکي از بزرگ‌ترين واجبات، احسان به والدين و صله‌رحم است اما اين دو واجب حدود مشخصي ندارد و نسبت به اشخاص و شرايط مختلف تفاوت مي‌کند. حد و حدود اين‌گونه مسايل  معمولا به عرف واگذار شده است. طبع مسايل اجتماعي هم همين‌گونه است که در هر زماني، شرايط فرق مي‌کند و حتي نسبت به اشخاص متفاوت است و ضابطه دقيقي ندارد.

استاد اخلاق حوزه و دانشگاه ادامه داد: مشکل دوم به خصوص در مسايل سياسي اجتماعي رخ مي‌نمايد و آن اين است که مدت‌ها شياطين کوشيده‌اند که مردم را از اين مسايل دور کنند و هنوز هم علي رغم همه تلاش‌ها در همه اقشار جامعه نهادينه نشده است.

مصباح يزدي گفت: يکي از پرسش‌هايي که از ديرباز مطرح شده، اين است که "بالاخره چگونه در اين مسايل دخالت کنيم"، برخي از اين مسائل با اشارات امام و مقام معظم رهبري في‌الجمله مشخص مي‌شود، مثلا با توجه به رهنمودهاي ايشان مي‌فهميم شرکت در انتخابات واجب شرعي است، ولي انتخابات فقط شرکت در رأي دادن نيست.

*باید برای معرفی افراد صالح در انتخابات اقدام کنیم

وي، فراهم کردن زمينه اجتماعي و فرهنگي را براي اين‌که افراد صالحي انتخاب شوند، مهم‌تر از رأي دادن دانست و گفت: بايد روي کارهايي که از اول انقلاب تاکنون براي اين مهم انجام شده، مطالعات علمي شود و برنامه‌هاي اجرايي آن‌ارزيابي شود.

عضو مجلس خبرگان به تاريخچه تشکيل حزب جمهوري اسلامي در ابتداي انقلاب اشاره کرد و گفت: با اين‌که اين حزب تشکيل شد ولي هم از نظر فکري حدود و ثغور استفاده از تشکيلات حزبي براي انجام وظايف اجتماعي مشخص نشد و هم از نظر عملي، اين حزب دوامي پيدا نکرد و با اين‌که امام، ابتدا اين حزب را در مقابل احزاب ديگري که در استان‌هاي ديگر شکل گرفته بودند، تاييد کردند ولي سرانجام آن را منحل کردند.

استاد فلسفه و تفسير قرآن خاطر نشان کرد: هنوز هم به خوبي، جايگاه حزب در فقه اسلامي مشخص نيست. بررسي اين امر کاري است که بايد عده‌اي از انديشمندان متخصص در مسايل فقهي و اجتماعي سياسي انجام دهند و مشخص کنند کدام نوع از تشکيلات حزبي با نظر اسلام موافق است و با چه شرايطي مناسب است.

وي راه ديگر براي انجام وظايف سياسي و اجتماعي را همياري و همکاري مردمي دانست و گفت: بدون شک طبق نص آيات و روايات، لزوم همياري و همکاري از اصول کلي در اسلام است. حتي اگر فعاليت‌هاي حزبي را قبول نداشته باشيم، در اين‌که بايد در فعاليت‌هاي اجتماعي همفکري و ارتباط داشته باشيم، جاي شکي نيست.

رئيس مؤسسه آموزشي پژوهشي امام خميني(ره) ادامه داد: علاوه بر دلايل نقلي قطعي، دليل عقلي قطعي نيز بر اين مسأله داريم؛ وقتي مي‌بينيم که در مقابل راه حق، دشمنان اين‌گونه تشکيلات را ايجاد و با هم رابطه برقرار مي‌کنند و با ائتلاف احزاب مختلف در جهت منافع‌شان سعي در نابودي نظام اسلامي دارند، ‌عقل دست روي دست گذاشتن را تأييد نمي‌کند.

وي با يادآوري دستور امام خميني، مبني بر تشکيل جمعيت‌هاي مؤتلفه گفت: ما بايد ببينيم در هر زمان در چه قالبي رفتار کنيم تا اهداف اسلامي بهتر تحقق پيدا کند يکي از قالب‌هايي که به وسيله امام(ره) تعيين شد و هيچ وقت نسخ نفرمود تشکيل جلسات متعددي است که براي هماهنگي بين اهداف و راهبردها نمايندگاني از هرکدام با يکديگر ارتباط دارند.

*حزب به معنای غربی دارای آفت است

عضو مجلس خبرگان رهبري در ادامه به آسيب‌شناسي حزب پرداخت و گفت: اين‌که امام خميني(ره)، سفارش به هيأت‌هاي موتلفه فرمود نه حزب‌هاي موتلفه و مقام معظم رهبري هم تمايلي به عنوان حزب ندارند، به اين جهت است که حزب در ادبيات سياسي تعريف و شرايط خاصي دارد و اصل آن مربوط به غرب است و همه بايد تصميماتي را که در شوراي مرکزي حزب طبق اساسنامه آن گرفته مي‌شود، اجرا کنند.

وي ادامه داد: از لوازم حزب به‌معناي مصطلح آن، کسب قدرت است، اما در اسلام اين طور نيست که هر تصميمي را يك گروهي گرفتند، براي ديگران حجت شرعي باشد و ممکن است که انسان با شوراي مرکزي اختلاف نظر داشته باشد و حتي به اشتباه آنان يقين پيدا کند. در مورد حکومت اسلامي هرچه ولي‌فقيه بگويد، همه بايد اطاعت کنند، اما در مورد حزب، دليل شرعي نداريم که وقتي شوراي مرکزي تصميمي گرفت، همه بايد اجرا کنند. همه بايد حجت شرعي داشته باشند، اگر به درستي تصميم آنان اطمينان پيدا کردند، لازم است تبعيت کنند ولي اگر کسي يقين به نادرستي تصميم شوراي مرکزي پيدا کرد، حجت شرعي بر عمل ندارد.

اين استاد حوزه علميه، آسيب ديگر فعاليت حزبي به معناي مصطلح را توجه به منافع حزبي دانست و گفت: نکته دوم اين است که آن‌چه در دنيا مطرح است، اين است که فعاليت احزاب در واقع جنگ قدرت است و هر گروهي در پي به دست گرفتن قدرت است تا بيشتر از منافع آن استفاده کنند، اما در اسلام، مسأله فعاليت سياسي اجتماعي براي انجام وظيفه الهي است. در اين‌جا بايد تشکيلات به نوعي طراحي شود که اين انگيزه در افراد تقويت شود که به دنبال وظيفه شرعي باشند.

*شعار حزب الله باید اطاعت از رهبری باشد

وي ادامه داد: بنابر اين اگر حزب به معناي لغوي مورد نظر باشد، به معناي مجموعه‌اي که باهم همکاري مي‌کنند، قابل قبول است، حزب الله هم حزب است و قرآن هم از حزب الله حمايت مي‌کند، اما اگر به معناي لغوي باشد که از غرب گرفته شده، اين آفات را دارد. پس سالم‌ترين نوع فعاليت اجتماعي اين است که با دوستاني که همفکر هستيم، بکوشيم همفکري و همکاري داشته باشيم و از همه شرايط و امکاناتي که دارند، استفاده کنند تا بتوانند واقعا براي اسلام کاري كنند، بهترين شعار اين فعاليت هم اطاعت رهبري در نظام جمهوري اسلامي است.

رئيس مؤسسه آموزشي پژوهشي امام خميني(ره)، فعاليت دفتر پژوهش‌هاي فرهنگي را در اين راستا دانست و گفت: چنين فعاليتي براي هماهنگ‌کردن فعاليت‌هاي اجتماعي سياسي براي به دست آوردن بازده بيشتر در جهت صحيح‌تر، نه تنها هيچ اشکالي ندارد بلکه در بعضي شرايط، واجب شرعي است، چون اگر اين‌گونه نباشد، فعاليت‌هاي اجتماعي پيش نمي‌رود.

وي ادامه داد: ما نه به‌دنبال حزبي هستيم که ليدر مشخصي دارد و هر چه او دستور مي‌دهد، عمل کنيم، نه شوراي مرکزي داريم که هر چه آن‌ها تصميم گرفتند، ما عمل کنيم، برادران مسلماني هستند، با هم همفکري مي‌کنند، نيروهاي‎شان را روي هم مي‌گذارند، براي اين‌که آن اهدافي که براي اسلام مفيدتر است، تحقق پيدا کند. در جايي هم اگر تشخيص دادند که اين مسأله به ضرر اسلام است، هر کس هر چه حجت شرعي دارد، عمل مي‌کند، هيچ مؤاخذه‌اي هم نمي‌شود. حتي اگر فردي از گروه ديگر را تشخيص داديم که از فرد گروه ما براي اين پست مفيدتر است، بايد به او رأي بدهم، اگرچه از گروه ما نباشد.

استاد اخلاق حوزه علميه دليل تشکيل جبهه پايداري را نيز در همين راستا دانست و گفت: گروهي هستند که افکار نزديک‌تري به هم دارند و نسبت به برخي مسايل سياسي حساسيت بيشتري دارند؛ ديگران هم اصول‌گرا هستند، البته اصول‌گرايي مراتب دارد.

*یکی از حساسیت های جبهه پایداری دوری از فتنه جویان است

وي يکي از حساسيت‌هاي جبهه پايداري را دوري از فتنه‌جويان دانست و خاطر نشان کرد: حساسيت درباره فتنه‌جويان شدت و ضعف دارد. اين دسته مي‌گويند اگر طرفداران فتنه، اظهار پشيماني و به اصطلاح حتي توبه کردند، صلاحيت ايشان براي تصدي مسئوليت‌هاي سياسي ثابت نمي‌شود.

اين استاد حوزه علميه قم با ذکر مثالي گفت: اگر پيش‌نماز عادلي داشتيم که دچار گناه کبيره‌اي شد و فاسق شد و سپس توبه کرد، اين توبه موجب عادل شدن وي نمي‌شود، بلکه بايد آن قدر کارهاي خيرش را تکرار کند تا ملکه عدالت را پيدا کند. وقتي مي‌خواهيم اختيارمان را به دست کسي بدهيم  و با او همکاري کنيم بايد مطمئن باشيم. بايد ببينيم آيا درست برگشته است يا نه در حال نوسان است. توبه‌اي کرده است اما هنوز دلش با آن‌هاست. توبه‌اش را  قبول مي‌کنيم، اما نبايد اختيارمان را به دست او بدهيم.

عضو مجلس خبرگان رهبري ضمن نقد وحدت با طرفداران فتنه گفت: مؤمن بايد فراست داشته باشد، وقتي مي‌توانم به ايشان راي بدهم که بدانم واقعا اين ديگر آن شخص خائن نيست و بهتر از او هم کسي براي اين پست نيست.

*انحرافی ها توبه هم کنند به آنها اطمینان نمی کنیم

مصباح يزدي همچنين با اشاره به خطرناک بودن خط انحرافي برخي از منسوبين به دولت گفت: وقتي ايران را به جاي اسلام مي‌گذارند و صريحا مي‌گويند دوران اسلام‌گرايي گذشته است، حتي اگر توبه  هم بکنند، اطمينان به برگشتن آن‌ها پيدا نمي‌کنيم و نمي‌توانيم به آن‌ها اعتماد کنيم.

اين استاد حوزه و دانشگاه هدف از تشکيل جبهه پايداري را سه هدف مبارزه با فتنه‌جويان، مبارزه با خط انحرافي و طرفداري مطلق از ولايت فقيه دانست  و گفت: ولي فقيه همان طور که امام فرمودند دنباله ولايت اهل‌بيت است و اطاعت او مثل اطاعت امام معصوم واجب است.

رئيس مؤسسه آموزشي پژوهشي امام خميني (ره) ادامه داد: ما با کساني همفکري و همکاري مي‌کنيم که اين حساسيت‌ها را داشته باشند، کساني که اين حساسيت‌ها را نداشته باشند، نفي نمي‌کنيم اما همکاري با آن‌ها را ترجيح نمي‌دهيم، بلکه ترجيح مي‌دهيم با کساني همکاري داشته باشيم که اين ويژگي‌ها را داشته باشند.

گفتني است همايش "مكتب امام خميني(ره) و اصولگرايان راستين" در تاريخ 17 شهريور امسال در تالار فارابي كرمان برگزار شد كه آقايان دكتر الهام، حجت الاسلام دكتر حسيني، حجت الاسلام دكتر سليماني، حجت الاسلام دكتر روانبخش و دكتر زارعي سخنراني كردند.