تلاش محققان ایرانی برای رسیدن به درمان سرطان خون و لنفوم

سرطان، عارضه‌ای که از نگاه بسیاری درمان قطعی ندارد و باید منتظر مرگ نشست اما «کار تی سل تراپی» یکی از انواع روش‌های سلول درمانی است که امید بیماران مبتلا به سرطان خون و لنفوم را برای درمان قطعی کرد.

کد خبر: ۴۶۰۱۱۵

تاریخ: ۲۹ بهمن ۱۳۹۷ - ۱۴:۴۷

سرطان، عارضه‌ای که از نگاه بسیاری درمان قطعی ندارد و باید منتظر مرگ نشست اما تحقیقات محققان در دنیا، روزنه‌های امیدی را فراروی مبتلایان این بیماری گشوده است.

کار‌تی‌سل تراپی یکی از انواع روش‌های سلول درمانی است که امید بیماران مبتلا به سرطان خون و لنفوم که به انواع درمان‌هایی همچون شیمی درمانی، رادیوتراپی و پیوند مغز استخوان پاسخ نداده‌اند، افزایش داده است.

این روش برای نخستین بار سال 2017 از سازمان غذا و داروی آمریکا مجوز دریافت و به فاصله چند ماه دو نوع کارتی‌سل تراپی تأیید این سازمان را کسب کرد.

گشوده شدن درهای امید روی بیماران سرطانی

فاطمه رهبری‌زاده؛ عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس که تاکنون تحقیقات بسیاری را در این حوزه انجام داده است درباره این روش توضیحاتی را ارائه داد و اظهار کرد: در روش درمان سرطان خون با کار‌تی لنفوسیت‌های «T» مهندسی شده ساخته می‌شود که قابلیت شناسایی و انهدام سلول‌های سرطانی را دارد؛ این سلول‌ها دسته‌ای از سلول‌های سیستم لنفوسیتی هستند و با تزریق این سلول‌های مهندسی شده به فرد سرطانی این سلول‌ها می‌توانند سلول‌های بدخیم را از بین ببرند.

وی ادامه داد: در بدن افراد مبتلا به سرطان، لنفوسیت‌های «T» دچار نقص می‌شوند و قادر به تشخیص سلول‌های سرطانی نیست؛ بنابراین سیستم ایمنی فرد تضعیف می‌شود.

نابودی سلول‌های سرطانی

رئیس مرکز تحقیقات و توسعه زیست فناوری دانشگاه تربیت مدرس همچنین عنوان کرد: پس سلول‌های «T» از بدن فرد گرفته و کار مهندسی سلول‌ها با انتقال ژن به آنها انجام می‌شود؛ با دستکاری ژنتیک این سلول‌ها دارای گیرنده جدیدی در سطح خارجی سلول می‌شوند و قابلیت شناسایی آنتی‌ژن‌های سرطانی را پیدا می‌کنند؛ پیامی که در اثر برخورد با آنتی‌ژن‌های سرطانی در داخل سلول‌های تی ایجاد می‌شود، سلول‌های «T» را فعال می‌کند و مبارزه قوی با سلول‌های سرطانی آغاز می‌شود.

رهبری‌زاده درباره مشکلات برای استفاده از این شیوه درمانی گفت: تا 96 درصد پاسخ مثبت این درمان در دنیا گزارش شده است؛ مشکل روش درمانی این است که هزینه بالایی دارد و هزینه درمان به حدی بالا است که حتی در کشورهای اروپایی و امریکایی نیز برای مردم پرداخت آن مشکل است.

ایران در مسیر درمان سرطان‌های خون و لنفوم

به گفته وی، در ایران نیز محققان در گروه بیوتکنولوژی پزشکی دانشگاه تربیت مدرس از سال 1384 تحقیقات و پژوهش‌ها در این حوزه را شروع کردند؛ در این بازه زمانی انواع مدل‌ها و نسل‌های مختلف کار‌تی‌سل بررسی شده است همچنین دانشجویانی نیز فارغ‌التحصیل شدند و در حال حاضر در سایر مراکز تحقیقاتی مشغول فعالیت هستند.

رهبری‌زاده ابراز کرد: از دو سال پیش ستاد توسعه علوم و فناوری‌های سلول‌های بنیادی معاونت علمی برای تشریح تحقیقات جهت درمان سرطان خون و غدد لنفاوی حمایت‌های مؤثری را به این تحقیقات در دانشگاه تربیت مدرس اختصاص داده است؛ خوشبختانه در سال جاری تعدادی از سازه‌های ساخته شده در این تحقیقات نتایج خوبی را در سطح کشت سلول در آزمایشگاه نشان داد اما هنوز مسیر طولانی برای رسیدن به فاز آزمون‌های کلینیکال وجود دارد.

او گفت: اما همه در تلاش هستیم تا هر چه زودتر محصولی با قیمت مناسب به دست بیماران ایرانی برسد.