اگزالات در سبزیجات خام

مقدار زیادی اسید اگزالیك در برخی از مواد خوراكی به‌ویژه سبزیجاتی نظیر ریواس، اسفناج، جعفری، پیازچه، خرفه، برگ چغندر، تربچه، كلم برگ و ... وجود دارد. این تركیب شیمیایی تحت شرایطی ممكن است منجر به عوارضی روی سلامت بدن انسان شود كه در ادامه تشریح می‌شود.

کد خبر: ۵۴۱۷۰۹

تاریخ: ۲۳ فروردين ۱۳۹۹ - ۱۵:۵۵

تركیب شیمیایی اگزالات سبب تولید كریستال‌های نامحلول با لبه‌های تیز موسوم به سنگ‌های اگزالات كلسیم شده كه باعث خراش در بافت‌های بدن می‌شوند. مقادیر زیاد اسید اگزالیك سبب آسیب به معده و كلیه می‌شود اما آسیب در سایر بافت‌های بدن كمتر رخ می‌دهد. گفته شده است كه مصرف یكباره حدود 500 گرم اسفناج آسیب شدید را همراه دارد و گاهی ممكن است در برخی از افراد حتی سبب مرگ شود. بنابراین در یك وعده غذایی نباید سبزیجات یادشده به صورت افراطی مصرف شوند.

علائم مسمومیت با اگزالات شامل ضعف، گرگرفتگی ناحیه دهان و گلو، اختلالات تنفسی، درد شكمی، تهوع، استفراغ، اسهال و تشنج عضلانی است كه باید بلافاصله به مراكز درمانی مراجعه شود. در موارد بسیار شدید گاهی كما و حتی مرگ به دلیل كولاپس عروق كرونری قلب رخ می‌دهد.آسیب‌های ناشی از اگزالات زمانی تشدید می‌شود كه سبزیجات حاوی اسید اگزالیك، با معده خالی مصرف شود یا در زمان تشنگی خورده شوند.

از طرف دیگر، باند شدن اگزالات با كلسیم سبب كاهش میزان كلسیم بدن می‌گردد و بنابراین شیر و لبنیات باید به میزان كافی و روزانه مصرف شود تا كلسیم مورد نیاز بدن همواره تامین شود.خوشبختانه تركیب شیمیایی اگزالات در اثر حرارت از بین می‌رود و در صورت پخت، سبزیجات دیگر فاقد اگزالات خواهند بود.

لذا عوارض منفی روی سلامت بدن فقط در مواقعی ممكن است رخ دهد كه برخی از سبزیجات نظیر ریواس، اسفناج، جعفری، پیازچه، خرفه، برگ چغندر، تربچه و كلم برگ به مقدار افراطی در یك وعده و همچنین به شكل خام و بدون حرارت مصرف شوند.

در صورت مصرف مقدار معمول و مختصر برخی از این سبزیجات حتی به صورت خام، هیچ‌گونه خطری متوجه مصرف‌كنندگان نخواهد بود. مجددا تاكید می‌شود هنگام گرسنگی و تشنگی نباید این سبزیجات به مقدار زیاد مصرف شوند. همچنین به طور ویژه بیماران مبتلا به اختلالات كلیوی نظیر سنگ كلیه و نقرس باید بیشتر احتیاط كنند و مصرف سبزیجات یادشده باید زیر نظر متخصص تغذیه انجام گیرد.

روزنامه جام جم