تورق خاطرات چهره ها در «انتخاب»؛

خاطرات آیت‌الله هاشمی؛ ۳ مرداد ۱۳۷۱ تا ۱۳۷۶: ولايتى در مورد نامزد شدن براى رياست‏‌جمهورى سال ۷۶ مشورت‏ كرد؛ گفتم بعد از مذاكره با رهبری جواب مى‌دهم، قرار شد در جواب سئوالات، فعلا جواب روشنى ندهد

خاطرات آیت الله هاشمی: در گزارش ها پیشرفت نیروهاى ضدطالبان و نیز اختلاف [بوریس یلتسین]، رییس‌ جمهور روسیه و پارلمان سر مصوبه مجلس، مبنى بر محدودکردن ادیان متفرقه مورد توجه است. پس از اخطار و تهدید کنگره آمریکا، آقاى یلتسین مصوبه را وتو کرده و ادیان بزرگ مثل مسلمانان، بودایی ها و پروتستان ها با مصوبه موافق اند.

کد خبر: ۵۶۳۹۴۶

تاریخ: ۰۳ مرداد ۱۳۹۹ - ۲۳:۵۹

خاطرات مرحوم  آیت الله هاشمی رفسنجانی از سال ۱۳۷۱ تا ۱۳۷۶، هر شب منتشر می‌‌شود. پیشتر، خاطرات «آیت الله» از سال ۵۸ تا ۷۱ در سرویس تاریخ «انتخاب» منتشر شده بود.

سرویس تاریخ «انتخاب»: متن کامل خاطرات ۷۱ تا ۷۶ (که به صورت اختصاصی در «انتخاب» منتشر می‌شود) در زیر آمده است

سال ۱۳۷۱
[آقاي حسين كمالي]، وزير كار و امور اجتماعي و معاونش آمدند. اشكال‌هايى به آيين‌نامه تغيير سيستم آموزش متوسطه داشتند كه مهم به نظر نرسيد. آقاى سماواتيان با شريك‌اش آمدند. براى فعال شدن صنعت فولكس‌سازي‌شان استمداد و از وزارت صنايع سنگين شكايت نمودند.
دانشجويان خارجى و داخلى آمدند. دكتر [مصطفي] معين گزارش داد و من هم برايشان صحبت كردم. اعضاي كميسيون توليد آمدند. مشكلات ارزى مطرح را طرح كردند و تصميماتى در جهت تأمين كمبود ارز و پرداخت بيشتر به صنايع اتخاذ شد. اختلاف نظر شديدى بين وزراى صنعتى، نفت و بانك مركزى به چشم مى‌خورد.
عصر شوراى عالى امنيت ملى جلسه داشت. دربارة وضع افغانستان و عراق، گزارش‌هايي مطرح شد. بعد از بحث در مورد مسأله تهديدات آمريكا، سرانجام قرار شد در جهت كاهش تشنج و كم‌كردن خطر آمريكا اقدام شود. بعد از جلسه، دكتر [حسن] روحانى، [دبير شوراي عالي امنيت ملي]، از كسالت احتمالى ديسك گردنش گفت.
[آقاي علي اكبر ولايتي]، وزير امور خارجه آمد و براى سفر به چين و پاكستان مذاكره شد. در گزارش‌ها مسايل عراق و سازمان ملل و آمريكا و احتمال حمله نظامى در صورت ادامه امتناع عراق و مخالفت با بازديدهاى مأموران سازمان ملل مورد توجه است؛ احتمال عقب‌گرد عراق مطرح است.

سال ۱۳۷۲
نمايندگان انجمن‌هاى اسلامى دانش‌آموزان آمدند. بعد از سرود و قرآن، گزارش دادند و من صحبت‌هاى تشويق‌آميز کردم و نصايحی مطرح نمودم؛ پُرشور و پُراحساس‌اند.
آقاى [محمدرضا] نعمت‌زاده آمد. دربارة وزارت صنايع و كليات برنامه‌هاى اقتصادى صحبت شد. آقای [غلامرضا] آقازاده آمد. دربارة برنامه‌هاى وزارت نفت و مسأله اوپك و انتقادات ديگران و... مذاكره كرديم. تحليلى از نظرات مجلسيان داد.
دكتر نوربخش آمد. دربارة وزارت اقتصاد، بانك مركزى و بدهى‌هاى معوق و همچنین پيشنهاد نسبتاً جدى كه براى دادن ده ميليارد دلار وام رسيده است، صحبت شد.
[آقای غلامرضا فروزش]، وزير جهادسازندگی آمد. در مورد انتقادات مخالفانش و آينده وزارت و برنامه‏‌ها صحبت شد. در خصوص راه افتادن طرح توليد ميگو در خوزستان و نخلستان‌هاى آبادان و خرمشهر مذاكره کردیم.
عصر هیأت دولت جلسه داشت. نيمى از جلسه را بيشتر نماندم. شب آيت‌الله خامنه‌اى میهمانم بودند. دربارة سفرشان به آذربايجان و كابينه جديد و مسايل جارى كشور و صداوسيما صحبت كرديم. نم نم باران هم باريد.

سال ۱۳۷۳
مطابق معمول دوشنبه‌ها، بيشتر ملاقاتيان از نمايندگان مجلس بودند. نمايندگان، امام‏‌جمعه، فرماندار و مدير اداره اطلاعات ميانه، همراه آقاى [سیدکاظم حسینی] ميانجى، امام‏‌جمعه خرم‌آباد آمدند. اصرار براى سفر به ميانه و استمداد براى تأسيس كارخانه نورد آنجا و عدم تغيير مسير اتوبان زنجان- تبريز و جبران خسارات احداث سد استور براى اراضى‏ای كه در درياچه قرار مى‌گيرد و نيز كمك به عمران شهر داشتند. [آقای سید مطهر کاظمی]، نماينده خلخال آمد براى عمران، راه و آب و... استمداد كرد. آدم سمج و پيگيرى است.
بعد از ظهر براى استقبال از [آقای سلیمان دمیرل]، رييس‏‌جمهور تركيه به فرودگاه [مهرآباد] رفتيم؛ به موقع رسيدند. مراسم و مصاحبه داشتيم. از هيأت، وزراي تُرك كم حضور دارند، ولى تعداد هيأت زياد است. با هم به اقامتگاه سعدآباد رفتيم. در راه، آقاى دميرل، موضوعات قابل مذاكره دوجانبه را مطرح كرد: بوسنى، عراق، كُردها، آذربايجان، روسيه، آسياى ميانه، اوكراين. تأكيد برحُسن‏نيت و تصميم به توسعه روابط داشت. به تازگى از سفر به بوسني و هرزگوین برگشته است.
در اتوبان دكتر چمران، اتومبيل حامل ما از حركت باز ايستاد و باعث شرمندگى من شد. ماشين قديمى و از تشريفات زمان شاه مانده است. كاروان متوقف شد و ماشين را عوض كرديم. بعداً معلوم شد، يكى از تسمه‌ها پاره شده است. چون قبلاً پاسداران در اين خصوص و كُهنگى ماشين تذكر داده بودند، نمى‌شود آنها را مقصر دانست.
عصر در ساختمان جديد، كنار اقامتگاه سعدآباد، اولين دور مذاكرات را برگزار كرديم. ساختمان قديمى است و بازسازى شده؛ سالن‌هاى خوبى دارد. دربارة همه مسايل موردتوجه دو كشور، بحث و كميته‌هاى فرعى، مأمور بررسى و تهيه موافقت‌نامه‌ها شدند.
به منزل آمدم و گزارش‎ها را مطالعه كردم. سپس براى صرف شام به همان محل رفتم. قبل از شام و در هنگام صرف شام، دربارة مسايل عراق، بوسنى، آذربايجان و روسيه صحبت كرديم. معتقد است در بوسنى مشكلاتى در پيش است و مسأله عراق و كُردها هم پيچيده و مهم است. گرچه آمريكا با صدام ناسازگار است، ولى جايگزينى ندارند. خطر برگشت روسيه به آذربايجان را جدى و وضع خود روسيه را قاراشمیش [= درهم و برهم] مى‌داند. ديروقت به خانه آمدم.

سال ۱۳۷۴
اعضاي ستاد برگزاری نماز جمعه تهران آمدند. گزارش كار دادند و براي هزينه‌ها كمك خواستند و براي توجيه ائمه‏‌ جمعه سراسر كشور، جهت غني‌تركردن خطبه‌ها و توجه به مصالح نظام استمداد كردند. در اجتماع‏شان صحبت‌هاي تشويق‌آميز كردم و از پيروزي‌هاي دانش‏آموزان‏مان در المپيادهاي مختلف تجليل نمودم.
اعضای شوراي دفتر تبليغات اسلامی قم آمدند. گزارش عملكرد دادند و از توفيق‌شان در تربيت مُبلّغ و نيروهاي كيفي گفتند و رشد خوب انجمن‌هاي فرهنگي نوجوانان در سراسر كشور با حدود پنج‏‌هزار انجمن و هر يك تا حدود پانصد عضو. براي امور مالي و تداركاتي استمداد كردند و از كمك‌هاي من قدرداني نمودند.
آقاي [محسن] نوربخش، [رییس‏‌کل بانک‏‌مرکزی] آمد. گزارش وضع ارزي و ريالي را داد و از فشاري كه براي گرفتن بانك‌هاي تخصصي از سوي دستگاه‌هاي مختلف، مثل صنعت و بازرگاني و آقاي [محمد] فروزنده، [وزیر دفاع] مي‌آيد، اظهار نگراني كرد. از فشارهايي كه ستادكل [نیروهای مسلح]، از طريق گردش‏كار و گرفتن امضای فرمانده‏‌كل قوا در جهت محدودكردن اختيارات وزارت [اموراقتصادی و دارایی] وارد مي‌كنند، شكايت داشت. براي رفع مشكل، راهنمايي نمودم. عصر شوراي عالي انقلاب فرهنگي جلسه داشت. گزارش عملكرد شوراي اجتماعي بانوان و چند موضوع ديگر در دستور بود.

سال ۱۳۷۵
تا ساعت ده و نیم صبح كارها انجام شد. اخوى محمد براى كارهاى معاونت اجرايى [رییس‏‌جمهور] آمد و براى كمك به شهرستان دماوند و شهريار اجازه گرفت. آقاى [مصطفی باقری] بنابى، امام جمعه بناب آمد؛ مطالبش را از رو مى‌خواند. ابتدا اظهار وفادارى و ارادت در حد افراط و اظهار اعجاب از خدمات من نمود و از سفر يزد گفت كه همراه علما و ائمه‏جمعه، براى ديدن طرح‌هاى مهم رفته‌اند. چادرملو و فولاد آلياژى وكابل‏سازى شهيد قندى و لاستيك سازى را ديده بودند. گفت قضاوت همراهان اين بوده كه كارها در حد اعجاز است. از برخورد [وزارت] اطلاعات و ناجا با مردم بناب شكايت داشت كه در جريان انتخابات اعتراض داشتند و خواستار اقدام من براى دلجويى مردم شد و براى بناى مدرسه علميه كمك خواست.
[آقای حمد بن جاسم آل‏ثانی]، وزير امورخارجه قطر آمد. پيام شفاهى [آقای حمد بن خلیفه آل‏ثانی]، امير [قطر] را داشت، مبنى بر صداقت در دوستى با ايران و اجبار به سازش با آمريكا و اسرایيل. براى نجات از شر عربستان و بحرين و كودتا و اظهارآمادگى براى اجراى طرح انتقال آب از ايران و توصيه به ايران، مبنى بر احتياط در اموري كه آمريكا را تحريك مى‌كند و بهانه به دست آنها مى‌دهد؛ منجمله انباشتن سلاح در جزاير و تقاضاى آزادى فرد قطرى محكوم در ايران را نمود. من هم از موضع دوستى و سيرى با او مذاكره كردم.
عصر هیأت‏‌دولت جلسه‏‌داشت. تصويب‏‌كرديم‏‌كه برنامه [چشم‏‌انداز] 25ساله تا سال 1400 تهيه شود. امروز دكتر [علی‏‌اکبر] ولايتى، در مورد نامزد شدن براى رياست‏‌جمهورى مشورت‏ كرد. گفتم بعد از مذاكره با رهبري جواب مى‌دهم. قرار شد فعلاً در جواب سئوالات، جواب روشنى ندهد.

سال ۱۳۷۶
در خانه بودم. عفت به قم رفت. ظهر، یاسر و مریم ناهار آوردند. با شیوه و وسیله جدیـد در
سر میز، کباب آماده مى‌شد. مقدارى وقت صرف مطالعه بولتن ها و گزارش‌ها و تهیه دستور مجمع تشخیص مصلحت نظام و مقدارى صرف مطالعـه طـرح کلیـد قـرآن و تـاریخ کتـاب جنگهاى روسیه و ایران شد.
در گزارش ها پیشرفت نیروهاى ضدطالبان و نیز اختلاف [بوریس یلتسین]، ریس‌ جمهور روسیه و پارلمان سر مصوبه مجلس، مبنى بر محدودکردن ادیان متفرقه مورد توجه است. پس از اخطار و تهدید کنگره آمریکا، آقاى یلتسین مصوبه را وتو کرده و ادیان بزرگ مثل مسلمانان، بودایی ها و پروتستان ها با مصوبه موافق اند.