خروج از بنگاه داری؛ بانک ملی پیشتاز است اما گاهی به آن حمله می شود؛ چرا؟

کد خبر: ۵۷۵۹۸۱

تاریخ: ۰۱ مهر ۱۳۹۹ - ۱۶:۰۲

چندی پیش در خردادماه سال 99، رئیسکل بانک مرکزی ضمن تاکید بر اهمیت خروج بانکها از بنگاهداری از طریق واگذاری اموال و دارائیهایشان گفت: بانکها با تداوم واگذاری سهام خود در شرایط فعلی بازار سرمایه میتوانند ضمن کمک به تعمیق این بازار در راستای اصلاح و کاهش ناترازی خود اقدام کنند.

آذرماه سال گذشته نیز محمد حسین حسین زاده بحرینی رئیس کمیسیون بانکداری مجلس بر خروج بانک ها از بنگاه داری تاکید کرده و با اشاره به قوانین جدید و «اخذ مالیات تا ۵۵ درصد از بنگاههای بانکها در طرح اصلاح نظام بانکداری» آن را به صرفه ندانسته بود.

موضوع خروج بانک ها از بنگاهداری، سال هاست با دستور بانک مرکزی در اولویت بانک ها قرار گرفته. در این میان، بانک ملی ایران به دلیل حجم گسترده فعالیت های بانکی آن در مقایسه با سایر بانک های کشور، بیش از بقیه، مورد توجه بوده و بارها درمورد آن در رسانه ها و مجلس صحبت شده است.

آذرماه سال 97 مدیرعامل بانک ملی ایران گفت که این بانک ایران در راستای خروج از بنگاه داری، تمامی شرکت ها و بنگاه های اقتصادی را به فروش گذاشته است. او افزود: تمامی خریداران بخش خصوصی که از شرایط کافی برخوردارند، می توانند بنگاه های اقتصای بانک ملی ایران را خریداری کنند.

سه ماه قبل از آن در شهریور 97، مدیرعامل بانک ملی اعلام کرده بود که این بانک رتبه نخست فروش املاک مازاد در نظام بانکی را کسب کرده است.

بانک ملی ایران توانست در سال 1398 و در راستای اجرای ماده ۱۶ قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مالی کشور موفق به فروش ۱۷ هزار و ۴۲۷ میلیارد و ۶۷۴ میلیون ریال از اموال مازاد خود شود که از جمله این واگذاریها میتوان به واگذاری شرکت معدن شکافان به بخش خصوصی اشاره کرد.

بانک ملی همچنین برای تمامی شرکتهای مشمول ماده ۱۶ قانون رفع موانع تولید و همچنین ارتقای نظام مالی کشور کلیه اقدامات واگذاری را در سال گذشته انجام داد که واگذاری تعدادی از آنها به دلایل مختلفی از جمله رعایت مصالح کلی کشور، حفظ سطح اشتغال، وضعیت اقتصادی، عدم استقبال متقاضیان بالقوه و... محقق نشد.
بر اساس جدولی که توسط وزارت اقتصاد در سال گذشته منتشر شد از مجموع بیش از ۴۰ هزار میلیارد ریال اموال مازاد واگذار شده توسط ۱۲ بانک، بیشترین سهم به بانک ملی ایران مربوط بود.

سهم بانک ملی ایران از این میزان واگذاری ها طی دوره زمانی شروع سال 1398 تا مرداد ماه همان سال، در قالب املاک و سهام، ۱۷ هزار و ۳۸۸ میلیارد ریال محاسبه شده بود. این جدول نشان می داد که ۱۱ هزار و ۲۸۸ میلیارد ریال از اموال بانک ملی ایران در قالب سهام و مابقی در قالب املاک واگذار شده بود.

سهم بانک ملی ایران از اموال مازاد واگذار شده بانک های مورد اشاره در گزارش وزارت امور اقتصادی و دارایی بیش از ۴۲ درصد بود.

همچنین طبق اطلاعات موجود، بانک ملی در سال 97 بالغ بر 24 هزار و 577 میلیارد ریال از سهام و اموال شرکت ها و املاک مازاد خود را واگذار کرده است که این دست می توان به سهام شرکت های صنعتی و معدنی توسعه ملی، گروه ملی صنعتی فولاد ایران، شفادارو (10 درصد واگذاری از طریق بورس)، مدیریت صنعتی شوینده و... اشاره کرد.

به علاوه بانک ملی طی سه سال 1394، 1395 و 1396 نیز 24 هزار و 31 میلیارد ریال از اموال ملکی و تملیکی و سهام و اموال شرکت ها را واگذار کرده است.

چرا هجمه به بانک ملی؟
با آمار رسمی ارائه شده و سخنان مسئولان، تردیدی نیست که بانک ملی در خروج از بنگاهداری، پیشتاز بوده. با این حال، هرازگاهی روایت هایی رسانه ای علیه بنگاهداری این بانک دیده می شود و حتی گاهی برخی نمایندگان از این موضوع انتقاد می کنند.

دلیل این موضوع آن است که اولا بانک ملی در گستره فعالیت های خود با سایر بانک ها قابل مقایسه نیست و از همین رو، طبیعی است که بیش از سایر بانک ها مورد توجه رسانه ها و مسئولان باشد.

از طرفی، برخی گزارش های غلط و نادرست نیز به برخی رسانه ها داده می شود که همان گزارش ها پایه اخبار ناصحیح درمورد بانک ملی است. این در حالی است که کارنامه این بانک به تصریح گزارش های رسمی نشان می دهد بانک ملی با اختلاف نسبت به سایر بانک ها در خروج از بنگاهداری جلوتر است.

از سوی دیگر، اوضاع اقتصادی فعلی کشور، فروش اموال مازاد و خروج از بنگاهداری را برای بانک ها سخت تر کرده که طبعا این دشواری برای بانک ملی – به دلیل همان گستردگی فعالیت ها - بیشتر محسوس است. با این حال، این بانک در دوران کرونا نیز با وجود تشدید فعالیت های خود از برنامه خروجش از بنگاهداری عقب نشینی نکرده است.