یک اقتصاددان رئیس جمهور آینده ایران

گفت و گو با الهام امین زاده

کد خبر: ۶۰۶۸۳

تاریخ: ۰۷ ارديبهشت ۱۳۹۱ - ۱۶:۰۵

*به عنوان اولین سوال می خواستیم به سراغ بحث روز برویم  و نظر شما را در خصوص چشم‌انداز پرونده هسته ای و توافقات استانبول بدانیم؟

در استانبول حق هسته‌اي ايران مورد توافق قرار گرفت . بار‌ها در قطع‌نامه‌ها و مذاكرات مربوط به 1+5 و ايران بر اين مهم تاکید شده بود اما به نظرم مقامات ايراني باید خيلي با دقت و با حوصله اين امر را پيش بگيرند و ببيند در مذاكرات بغداد چه اتفاقي رخ مي‌دهد و هدف غربي‌ها چیست. در این شرایط دقت و تمركز مسئولين كشور‌مان را در شوراي عالي امينت ملي و وزارت خارجه مي‌طلبد كه خيلي با دقت اين تحركات را زير نظر داشته باشند . در فضاي كنوني با توجه به انتخاباتي كه بيش از 64 درصد مردم در آن شرکت داشتند پشتوانه مردمی بسیار خوبی به وجود آمد ولي اينكه چقدر ما در اين عرصه مي‌توانيم روی قدم های مثبت غربی ها حساب کنیم باید منتظر اجلاس بغداد بمانیم.

*فكر مي‌كنيد دست ايران در نشست 3 خرداد در بغداد پر است يعني مي‌تواند در مذاكرات بغداد هم آن خواسته‌هايي كه جمهوري اسلامي دارد به ثمر برسد؟

قطعاٌ یکی از خواسته‌هاي ايران این است که پرونده ايران از شوراي امنيت به آژانس رفته و به حالت عادي برگردد و همچنین تحريم‌ها لغو بشود. در شرایط فعلی باید حقوق هسته‌اي ايران به طور کامل به رسمیت شناخته شود چرا که در حرف تمام اين قطع‌نامه‌هاي چند‌گانه‌اي كه در زمينه هسته‌اي شاهد آن هستيم در ابتدا حق جمهوري اسلامي ايران را به رسميت شناخته اما اينكه واقعاً در عمل هم غربی ها حقوق هسته‌اي ما را به رسميت بشناسند بحث دیگری است واقعاً تحريم‌هاي مبهم و ابهام‌انگيزي كه الان وجود دارد دست بسياري از صنعتگران ما را بسته است و اتحاديه اروپا حتي با اعلام تحريم‌هاي بيش از اين دارد به ما فشار مي‌آورد اين ها نشان مي‌دهد كه آنها حقوق هسته‌اي و حقوق توسعه ما را اصلاً به رسميت نمي‌شناسند و اينكه در كلام بگويند خب روند خوبی است چون تا پیش از این همین حرف را هم نمی زدند اما به هر حال ما منتظر عمل از سوی غربی ها هستیم .

* به نظر شما بيداري اسلامي كه در منطقه شكل گرفته توانسته در روند مذاكرات موثر بوده واثر مثبت داشته یا خیر؟

بيداري اسلامي نیز قطعاً تاثير‌گذار بوده يعني به هر حال غربي‌ها نمي‌خواهند از اين قافله عقب بمانند و شناسايي نكنند و حركت ملت‌ها روبه جلو هست اگر بخواهد هر فردي جلوي اين حركت ايستادگي كند خودشان نابود مي‌شوند ولي تاكيد میكنم كه حركت مثبت غربي‌ها را در مذاكرات 1+5 با ايران را باید درست ودقیق ارزیابی کرد. يك عده‌اي فكر مي‌كنند تغيير نگرش و تغيير موضع غربي‌ها بوده و يك عده‌‌اي هم فكر مي‌كنند يك نوع تاكتيك است .
در فضاي كنوني به خصوص در بحران اقتصادي كه الان غربي‌ها دچار آن هستند و بيداري اسلامي كه اتفاق افتاده و حضور ميليوني مردم در انتخابات و مقابله با تحريم‌ها  را شاهد بوده ایم و ....همه اينها در واقع امتیاز مثبتي است براي مذاكرات ما ولي اينكه غربی ها به دنبال چه هستند در آینده مشخص خواهد شد و باید دید که تا چه حد حقوق ایران را رعایت می کنند.
برد غربي‌ها در آن بازي این بود که  راستي‌آزمايي‌ها در مورد ایران به نحو احسن انجام شده و آنها متوجه شده اند که ایران به دنبال سلاح هسته ای نیست
حالا نوبت آنهاست که خود را نشان دهند. باید دید که آیا قدم بعدي غربي‌ها این است که بگو یند یک کلام هستیم و به آن عمل می کنیم و ایران باید غنی سازی را کنار بگذارد و یا این که می پذیرند که حقوق هسته ای ایران یعنی فناوری و داشتند غنی سازی و... باید رعایت شود.

* ايران در اين مذاكره بغداد چه مسأله ای را باید دنبال کند، آنها كه مي‌گويند حق هسته‌اي ايران را به رسميت شناخته‌اند. حالا در بغداد ايران بايد بر چه مواردی تاکید کند؟

برگشتن پرونده هسته‌اي به حالت عادي، قطع تحريم‌ها، شناخت انرژي ايران هسته‌اي براساس ماده 4 ان‌پي‌تي، ارسال تجهيزات هسته‌اي به ايران براساس تعهدات مندرج در ان‌پي‌تي و... باید توسط ایران دنبال شود و غرب به آن متعهد باشد. متاسفانه اين تعهدات آژانس هنوز انجام نشده در حالی که چنین تعهداتی در خيلي از كشور‌ها در حال انجام شدن است. به خصوص اين که راستي‌آزمايي در رابطه با خيلي از كشور‌ها انجام نمي‌شود اما برای ایران در حد وسيعي به راستی آزمایی و مسائل مختلف پرداخته اند .
يك تعهد ديگر كه آژانس بين‌المللي انرژي اتمي نقض كرده بحث افشاي اسرار هسته‌اي ما براي منافقين و موساد و سيا است یعنی در مقابل شفاف‌سازي‌هاي ما، اين تعهد هم آژانس باید باشد که اسرار ما را برای دشمنان ما افشا نکنند.  بنابراين قدم‌هاي ايران برداشته شده است و اگر بخواهند بر تصويب پروتكل الحاقي اصرار بكنند باید از ان پی تی خارج شویم. زیرا براساس كنوانسيون  1969 هيچ كشوري و هيچ سازمان بين‌المللي و هيچ گروهي نمي‌تواند هيچ كشوري را مجبور بكند كه وارد يك معاهده بين‌المللي و يك صنعت بين‌المللي شود و اگر اين اجبار وجود داشته باشد آن عضويت در آن سازمان بين‌المللي و در آن سند بين‌المللي باطل خواهد بود.

*آیا سفر رئیس جمهور به ابوموسی نیز اقدامی در راستای اهداف مذاکره بود؟

جزیره بوموسی قسمتي از سرزمين ايران است و بالاترين مقام اجرايي هم حق ورود به آنجا را دارد و طبیعی است که سر بزند.
البته در جاهايي كه حاكميت مبهم و دو پهلو است و شك و شبهه دارند مقامات اجرايي بالايي كشور ورود پيدا نمي‌كنند ولی ما اعتقاد داريم كه این حق طبیعی است که رئيس‌جمهور وارد بوموسی شود. اما این که چرا در اين برهه و زمان اتفاق افتاده اين را بايد از شخص رئيس‌جمهور سوال کرد. این به لحاظ قانونی مشکلی ندارد این اماراتی ها هستند که باید پاسخگو باشند .

*ارزيابي شما را از سياست خارجي به خصوص در دوران احمدی نژاد چیست؟

به هر حال تعاملي كه با كشور‌هاي مختلف داشته اند موثر بوده و شخصاً خيلي مسائل را پيگيري كردند ابتكار ديپلماسي داشتند و به نظرم در تنش‌زدايي خيلي ايشان موثر بوده است .

*اوباما در واكنش به مذاكرات استانبول گفته است كه فضا براي حل ديپلماتيك پرونده هسته‌اي ايران وجود دارد احساس مي‌كنيم غربي‌ها نمي‌خواهد چون الان درگير سوريه و در عراق بودن و ليبي و اينها الان با ايران درگير شوند از طرفي هم يك خبر هم داشتيم كه اسرائيل قصد حمله به تاسيسات هسته‌اي ايران را داشته مي‌خواستيم ببينيم نظر شما چگونه است فكر مي‌كنيد عاقبت چه شود؟

لان وقت فعاليت‌هاي انتخاباتي آقاي اوباما است و ارتش خود را از عراق احضار كرده و به نوعي نمي‌خواهند درگير بشوند. به خصوص در يك فضاي جنگي در يك كشور ديگر به خصوص ايران نمی خواهند وارد شوند.من نمي‌خواهم اين مسائل را بگويم كه باعث نگراني و دل‌سردي در داخل كشور شود ولي بایدهمه پيش‌بيني‌‌هايي را در نظر گرفت و حالتی که بخواهند در تخاصم و جنگ باشند را نیز باید پیش بینی کنیم و آمادگی خود را در مقابل دشمنان حفظ کنیم.
در حال حاضر آمریکا نمی خواهد وارد جنگ شود اما تقصیرها را به گردن ایران می اندازد. مثلا بحث صدور نفت به اين كشور‌هاي غربي را خيلي دارند سعي مي‌كنند در افكار عمومي خودشان تقصير ايران بيندازند و بگويند اين مشكلات مربوط به انرژي برمي‌گردد به قطع صدور نفت از ايران.يعني افكار عمومي را دارند اينطور آماده مي‌كنند و اين فضا را آماده مي‌كنند تا در افکار عمومی آمریکا به نفع انتخابات خود نتیجه بگیرند. و بعد مي‌گويند در مذاكرات هسته‌اي حركت مثبتي انجام دادیم. آقاي اوباما مي‌خواهد مذاكره كند اما چه نتیجه ای می خواهد بگیرد؟
من هميشه نگران هستم که چه روندی را دنبال می کنند ابتدا می گویند که می خواهند مذاکره و صلح باشد و ایران باید به خواسته آنها توجه کند. اما بعد از آن چه اتفاقي مي‌خواهد رخ دهد. براي همين واقعاً خيلي بايد دقت بكنيم و خيلي خوش‌باور و زود‌باور نباشیم. زیرا ممکن است بعد از آن که خود را صلح طلب معرفی کردند برای فشار بر ایران تحریم ها را تشدید کنند یا حرکت خصمانه ای انجام دهند. پس باید با دقت به اظهار نظر ها و موضع گیری های آنها توجه کنیم و تصورنکنیم که آنها نمی خواهند وارد حرکت خصمانه شوند و تحریم ها و... را تشدید کنند.

* آیا انتخابات فرانسه و روسيه و ... مي‌تواند تاثيري در روند مذاكرات و روند سياست خارجی داشته باشد؟ زیرا مردم فرانسه و روسیه نشان داده اند که مخالف جنگ و افزایش فشار بر ایران هستند....

بين کشورهای اروپا در سیاست خارجی یک اتحاد مي‌بينم اينها هميشه با هم مشورت مي‌كنند و هميشه اقدام جمعي مي‌كنند لذا بعيد مي‌دانم كه سیاست آنها در قبال ایران خيلي فرقي كند. نباید دچار خوش بینی زیاد شویم و باید دقت کنیم که آنها منافع خود را دنبال می کنند.

*به نظرم برسیم به انتخابات. شما از روند وحدت در جبهه اصولگرايان راضي هستيد؟

اگر وحدت بيشتري وجود داشت قطعاً انتخابات به دور دوم كشيده نمي‌شد. البته خود همين ليست‌هاي متفاوت يك حسن محسوب می شود و انتخابات را رقابتي‌تر كرد . در مجلس هشتم نیز دور دوم انتخابات را داشتیم اما به نظر مي‌رسد كه اصولگرايان حداقل در دو ليست اصلي و چند تا ليست فرعي توانسته‌اند  ليست مجزا و در مواردی مشترک ارائه كنند.فقط نگران هستم  که مردم با این عدم توافق‌ و عدم اطمينان به كدام اصول‌گرا راي می دهند. زیرا چهره‌هاي سر‌شناس وچهره‌هاي شاخص زياد هستند اما مردم در اينكه كدام بهتر است براي مجلس، هميشه دچار مشكل مي‌شوندو گاهی چهره های بهتر انتخاب نمی شوند.

*پیش بینی شما از مرحله دوم چیست؟

من احساسم اين است كه آنجا‌هايي كه حضور پيدا مي‌كنيم جبهه متحد اقبال خوبي دارد.

*شما در يكي از مصاحبه‌هايتان كه داشتيد فرموديد كه حق نداشتند من را در ليست آقاي مشائي قرار بدهند و پيگيري قانوني هم مي‌كنيم.

اين مطلب را خبر‌گزاري‌ها يك مقدار حاد‌تر جلوه دادند. اول از بنده پرسيدند كه با شما رايزني‌ شده گفتم نه، با من رايزني نشده كه  اسمم را در ليست توحيد و عدالت بگذارند، بعد گفتند كه خوب اعتراض مي‌كني، شكايت مي‌كني، من اعلام كردم كه هر كسي حق دارد ليستي ارائه دهد تا انتخابات رقابتی شود و اين آزادي در كشور ما هست. بنابراين من براي چه بخواهم کسی را تحت تعقيب قرار بدهم.... ولي بعد اعلام كردم اگر قصد تخريب داشته باشند،  جبهه متحد اصولگرايي اقدام خواهد کرد و برخورد و شکایت خواهد شد. ولی این اعتراض به شرطی است که قصد تخریب نامزدها را داشته باشند.

*به نظر شما انشقاقي كه الان جبهه پايداري پيدا كرده آيا در آينده اصولگرايان هم تاثیرگذار خواهد بود؟

به هر حال همه مدعي هستيم كه داريم حول محور ولايت و منافع ملي حركت مي‌كنيم اما اينكه واقعاً از كجا بخواهد انشقاق پيدا كند، آيا از منافع ملي، پيروي از ولايت و... خيلي نگران‌كننده است اميدوار هستيم كه همگي با نقطه‌نظرات متفاوت حول محور ولايت و منافع ملی باشيم ...

*آيا اساساً بانوان توانسته‌اند جايگاه خود را در مجلس پيدا كنند؟ آقاي حسينيان گفته رئیس مجلس را یک خانم انتخاب کنیم . آیا می شود یکی از بانوان به هیئت رئیسه مجلس یا جایگاه ریاست راه پیدا کند؟

بله، من فكر مي‌كنم مي‌شود اينطور باشد.

*آیا رايزني هایی هم انجام گرفته؟

تقريباً ولی امكان آن خيلي است. البته برای رئيس قوه مجريه و رئیس قوه قضائيه خيلي كم احتمال دارد كه زن انتخاب شود و تقريباً چيزي نزديك به محال است اما تنها انتخاب ریاست به عنوان رئيس قوه برای زنان ، رئيس قوه مقننه است.

*شما كانديداي عضو هيات‌رئيسه مي‌شوید؟

صد درصد.

* براي رياست مجلس آينده فكر مي‌كنيد از گزينه‌هاي آقاي لاريجاني و حداد عادل کدام یک انتخاب شوند؟ جبهه ايستادگي گفته است كه ابوترابي هم مطرح است. پيش‌بيني شما چه هست؟ آقاي رضا حسيني نماینده شهر بابک تاکید کرده اند رئيس‌مجلس بايد كسي باشد كه در بين مجلس و دولت تنش ايجاد نكند و ويژگي‌ها‌يش را گفته و مستقيم اشاره نكرده حالا با توجه به اينكه شما در ليست جبهه متحد هستيد فكر مي‌كنيد رئيس‌مجلس را چگونه انتخاب مي‌كنند؟ نظر خود جبهه متحد چه هست؟

مقام معظم رهبري امسال را با پيام‌هاي اقتصادي نامگذاری كرده اند و اين انتظار را دارند كه يك مجلس قوي  كه هم نظارت خيلي قوي داشته باشد و هم قانون‌گذارخوبی باشد، داشته باشیم. باید دید که  در بحث اشتغال و... وظيفه مجلس چه چيزي است و مشكلات كشور چه چيزي است و وظيفه مجلس در مورد حل مشكلات كشور چه بايد باشد. قطعاً رئيس آينده مجلس مي‌تواند تاثير‌گذار باشد. چون يك سكاندار كشتي است كه مي‌تواند كشتي را هدايت كند . هر چقدر اين رئيس‌مجلس در تنش‌زدايي و كارايي تلاش‌گر باشد به نظر من مفيد‌تر است .مردم مي‌خواهند مجلس كار بكند و اثرگذار باشد.

*سخنگوی جبهه ایستادگی اعلام کرده است كه رياست مجلس باید به روحانيت برگردد؟ یعنی برخی از روحانی شدن رئیس مجلس دفاع کرده اند.

بله اين نظري است كه امروزه وجود دارد و بعد از دو دوره كه افراد غير‌ روحاني بودند حالا ديگر روحانيان متولي شوند يا آقاي ابوترابي يا آقاي آقاتهراني، ولي مي‌گويم واقعاً نمي‌توانيم پيش‌بيني كنيم بيشتر ما به كيفيت فردي كه در آينده است فكر مي‌كنيم که چقدر می تواند انتظار مردم و رهبری را اجرایی کند تا کشور به پیش برود و باید مسائل داخلی و خارجی را در نظر بگیریم و تنها یک شاخص، اثرگذار نیست بلکه عوامل مختلفی تاثیر گذار خواهد بود.

*شما اگر انتخاب شدید به كميسيون امنيت ملي می روید ؟

با توجه به اينكه در اين 4 سال كه در مجلس نبودم رشته نفت و گاز را در دانشگاه تهران راه‌اندازي كردم و براي اولين بار است كه اين رشته در ايران ایجاد شده است بین كميسيون انرژي و كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مردد هستم .

ما دومين و يا سومين صادر كننده نفت و گاز اوپک هستيم ولي هنوز مركزي براي تربيت نيرو‌هاي حقوق‌دان براي عقد قرارداد‌هاي نفتي نداشته ايم خوشبختانه من چهار سال روي آن كار كردم و بعد از اينكه پارسال مقام معظم رهبري در عسلويه فرمودند كه توجه به حقوق انرژي و نفت و گاز بايد بشود، بنده اين كار‌هايي كه متوقف شده بود را دنبال کردم.

رفتم وزارت علوم و جواز تاسيس كارشناسي ارشد رشته حقوق نفت و گاز را گرفتم و بعد از آن مركز مطالعات حقوق انرژي را تأسيس كردم در دانشكده حقوق و دانشگاه تهران فكر مي‌كنم در حوزه انرژي انرژي‌هاي فسيلي انرژي‌ هسته‌اي و انرژي‌هاي نوين برق، آب، باد و زمين‌ گرمايي خيلي كار نياز داريم و واقعاً بايد انجام شود و افق‌هاي جديد هم  در این زمینه وجود دارد و حالا بين كميسيون انرژي و كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مردد هستم که در کدام حاضر شوم.

* فكر مي‌كنيد كه انتخابات آينده رياست جمهوري چگونه باشد؟ البته انتخابات دوره نهم نشان داد كه غير‌قابل پيش‌بيني است و دوباره ممکن است که يك شخصي مثل احمدي‌نژاد بيايد و رئيس‌جمهور شود. كدام يك گزينه‌ها می تواند امكان پرش به سوي ریاست جمهوری را داشته باشد؟

خب خيلي عوامل موثر است اينكه چه كسي رئيس مجلس شود و آيا رئيس مجلس آينده تصميم براي رئيس‌جمهور شدن دارد یا خیر؟ چون به هر حال يك فرد شناخته شده‌اي است علي رغم اينكه امروزه مي‌گويند آن كسي كه رئيس مجلس شود ممكن است خيلي از رأي‌هايش را از دست بدهد ولي از يك طرف ديگر در تيتر خبر‌ها اگر باشد رئيس مجلس بيشترين راي ممكنه را به خودش اختصاص مي‌دهد بعد خدماتي كه ممكن است بتواند ارائه بكند بالاخره مردم مي‌خواهند رأي بدهند و اينكه يك گزينه‌اي متفاوت از رئيس‌جمهور هشتم و نهم را بخواهند انتخاب كنند. همچنین با توجه به وضعيت اقتصادي، شايد يكسري چهره‌هاي اقتصادي مد‌نظر مردم باشد چون يك رئيس‌جمهور اقتصادي با يك تيم اقتصادي قوي می تواند موثر باشد.

*مثلا چه كسي فكر مي‌كنيد؟

نمي‌دانم هنوز واقعاً نمي‌دانم و نمي‌شود فكر كرد. ولي يك چهره قوی اقتصادی الان به درد كشور مي‌خورد. البته شاید آقاي احمدي‌نژاد هم ناراحت ‌شود و بگويد مگه من  اقتصادی نيستم ولي واقعاً دربين مردم اینگونه مطرح است که  بحث اقتصادي باید محور باشد و افراد اقتصادی قوی رئیس جمهور شوند.

* دليل حضور كم‌رنگ زنان در مجلس و انتخابات را چه مي‌دانيد؟ چرا زنان‌ كانديدا نمي‌شوند و اگر مي‌شوند خود خانم‌ها به همديگر راي نمي‌دهند؟ جمعيت تعداد راي‌دهندگان زنان و مردان برابر است و اگر بخواهند راي بدهند خانم‌هاي بيشتري به خصوص در تهران انتخاب خواهند شد. چرا زنان کمتر انتخاب می شوند؟

خب عملكرد خانم‌ها در مجلس‌هاي گذشته خيلي تاثير‌گذار است و مردم به عملکرد زنان در دوره های قبل توجه دارند. يعني زنان يا فعاليت مي‌كنند ولی  تبليغ نمي‌شود و یا يك فعاليت كم‌رنگي دارند و در نتیجه بر رای مردم اثر ندارد. در نتیجه زنان با توجه به این عوامل به نامزدهای زن هم رای نمی دهند و بیشتر به تبلیغ وکارایی و اثر گذاری توجه دارند تا جنسیت زن یا مرد بودن؟ حضور خانم‌ها در انتخابات و صندوق رای، به نظر من خيلي پررنگ‌تر از آقايان بود ، حتي يكي از دوستاني كه پاي صندوق‌ها حضور داشته مي‌گفت كه ما پيش‌بيني مي‌كنيم افزايش 11 درصدي براي حضور خانم‌ها در دو دوم را شاهد باشیم ولي این که چرا حركت سياسي زنان در انتخاب سياسيون خيلي تاثير‌گذار نيست به عوامل مختلف قانونی و تاریخی وفرهنگی مرتبط است و شاید به عملكرد قانونی نمایندگان در مجلس نیز مرتبط است.

*اگر فراكسيون زنان در مجلس نهم تشکیل شود به نظر شما مهم‌ترين كاري كه در حوزه زنان پيگيري خواهد شد چه خواهد بود. اگر به مجلس راه بیابید چه كاري در مجلس نهم به خصوص برای حل مشكلات زنان در اولويت كارتان قرار مي‌گيرد.

ساماندهي بيمه همگاني خانم‌های خانه‌دارکه تحت پوشش بيمه‌اي قرار بگیرند.

*اين مساله هنوز حل نشده است؟

خير، هنوز حل نشده و علت حل نشدن آن اين است كه جامعه زنان كشورمان حدود 40 ميليون نفر هستند و اين 40 ميليون نفر مي‌خواهند يك‌جا بيمه شوند. طرح بیمه زنان خانه‌دارباید اولویت بندی شود . زنان سرپرست خانوار كه خانه‌دار هستند، زناني كه فرزند معلول دارند باید در اولویت باشند و بعد به زنان مرفه که امکانات مالي هم دارند و شوهرشان آنها را بيمه كرده در مرحله آخر قرار گیرند.  بار مالي این طرح به قدري سنگين است كه دولت زير بار آن نمي‌رود. باید این بار مالی را به یک چهارم کاهش بدهیم تا ضرورت ها و زنان به شدت نیازمند بیمه شوند و دیگران در مرحله بعدی باشند.

*شما يك دوره در مجلس بوديدآیا خاطره‌ خوبي داريد از مجلس هفتم؟

دو خاطره خوب دارم كه مربوط مي‌شود به تصويب قانون‌ها، يعني در رابطه با قانوني كه طراح آن بودم الزام دولت به عملياتي كردن اصول 21 و 22 قانون اساسي مطرح بود که با عنوان تدابيري براي حقوق زنان  و در قالب طرح الزام دولت در حمايت از حقوق و مزاياي زنان در عرصه داخلي و بين‌المللي مطرح شد. در كميسيون فرهنگي كه رفته بودم در روز فتح خرمشهر بود و اين خيلي براي ما حياتي بود و این گونه مطرح شد که  اگر رأي بدهيد دست كمی از فتح خرمشهر ندارد چون خيلي ما مشكل داشتيم و از يك طرف هم ما ملزم مي‌كرديم دولت را در جاهايي كه تبعيض رايج است جلوي تبعيض را بگيرد از جمله همين ديه، پرداخت ديه به خانمي كه در يك تصادف جراحت برمي‌داشت نصف حقوق مرد بود در صورتي كه بيمه‌اي كه از او برداشت مي‌شد براي پرداخت ديه برابر بیمه يك مرد بود. حق بيمه مساوي بود اما حق پرداخت ديه نصف بود. اين را مساوي كردند و از جمله تبعات قانون، پرداخت خسارت برابر برای زن و مرد بود

* بولتن