سال سوزان ۱۴۰۳ / آیا ایران غیرقابل سکونت خواهد شد؟

سال‌هاست که موضوع خشکسالی و بحران آب در کشور مورد بحث بوده و این موضوع تا آنجا پیش رفته است که برخی، آینده ایران را کشوری بدون امکان سکونت تصور می‌کنند. اما آیا واقعا آنچه با آن مواجه هستیم چاره‌ای ندارد؟ بسیاری از کارشناسان بر این باورند که ایران با حدود حداقل ۱۰۰میلیاردمتر مکعب آب تجدید پذیر در سال از جمله کشور‌های پرآب خاورمیانه است. اما روش‌های مدیریت منابع آب و مصرف در بسیاری از بخش ها، چالش‌های جدی در این حوزه پدید آورده است. ازجمله مهم‌ترین موارد، حکمرانی نادرست منابع آب، بی توجهی به الگوی آمایش سرزمین و مرحله پیدایش طرح ها، کشاورزی سنتی، به‌کارنگرفتن دیپلماسی سازنده با کشور‌های همسایه درخصوص رود‌ها و منابع مرزی مشترک، راندمان پایین شبکه‌های توزیع آب، تفکیک‌نکردن مصارف شرب با سایر مصارف و... است که کشور را در شرایط ورشکستی آب قرار داده است.

کد خبر: ۷۶۵۲۲۵

تاریخ: ۲۹ بهمن ۱۴۰۲ - ۲۱:۰۳

دنیای اقتصاد: سال‌هاست که موضوع خشکسالی و بحران آب در کشور مورد بحث بوده و این موضوع تا آنجا پیش رفته است که برخی، آینده ایران را کشوری بدون امکان سکونت تصور می‌کنند. اما آیا واقعا آنچه با آن مواجه هستیم چاره‌ای ندارد؟

بسیاری از کارشناسان بر این باورند که ایران با حدود حداقل ۱۰۰میلیاردمتر مکعب آب تجدید پذیر در سال از جمله ‌‌کشور های پرآب خاورمیانه است. اما روش‌های مدیریت منابع آب و مصرف در بسیاری از بخش ها، چالش های جدی در این حوزه پدید آورده است. ازجمله مهم‌ترین موارد، حکمرانی نادرست منابع آب، بی‌‌توجهی به الگوی آمایش سرزمین و مرحله پیدایش طرح ها، کشاورزی سنتی، ‌به‌کارنگرفتن دیپلماسی سازنده با کشورهای همسایه درخصوص رودها و منابع مرزی مشترک، راندمان پایین شبکه های توزیع آب، ‌تفکیک‌نکردن مصارف شرب با سایر مصارف و... است که کشور را در شرایط ورشکستی آب قرار داده است.

باید توجه کرد که در کشور های توسعه‌یافته، مجموعه‌‌ پیچیده و گسترده ای از متخصصان، اعم از اقتصاددانان، جامعه‌شناسان، کارشناسان محیط‌زیست و... در مرحله پیدایش یک طرح و تدوین الگوی آمایش سرزمین نقش دارند و در نهایت بخش سیاسی و فنی-مهندسی اجرای پروژه را عهده دار می شوند، اما متاسفانه در بسیاری از طرح های کشور این موضوع رخ نمی دهد و این موضوع موجب شده است تا طرح های زیربنایی در حوزه مدیریت و انتقال آب، به جای آنکه به حل بحران‌های موجود، اقتصاد و محیط‌زیست کشور کمک کنند، عمدتا بودجه‌خوار بوده و وبال گردن کشور شوند؛ چراکه به نسبت Benefit/cost یک طرح توجه نمی‌شود. شاید بتوان چاره را در تغییر بازنگری بنیادی نگرش موجود نسبت به حکمرانی منابع آب و به‌کارگیری رویکرد آمایش سرزمین، جامع نگری و توجه به ضرورت استفاده از تخصص های مختلف در مرحله پیدایش طرح های توسعه ای کشور دانست. «باشگاه اقتصاددانان» در این پرونده سعی کرده است با استفاده از نظر کارشناسان، به بررسی نگرانی‌ها و راهکارهای موجود در خصوص خشکسالی و چالش های سال آبی پیش‌رو بپردازد.