پاساژ 8 طبقه تیشه به ریشه هویت میدان حسن آباد می‌زند/ تصاویر

کد خبر: ۸۰۷۲۹

تاریخ: ۲۹ مهر ۱۳۹۱ - ۱۶:۵۴

میراث فرهنگی - میدان حسن آباد که سال‌ها در حاشیه امن به سر می‌برد و از دامنه تجاری‌سازی نفس راحتی می‌کشید، این روزها به دنبال افسارگسیختگی پاساژسازی در تهران، شاهد ساخت و سازهای گسترده‌ای شده‌است.

اکنون قریب دو ماه است که نبش کوچه نعمتی، پاساژ هشت طبقه‌ای در حال احداث است، این اتفاق در حالی رخ می‌دهد که میدان حسن آباد، جزو بافت تاریخی تهران به شمار می‌رود و ساخت و ساز در این منطقه نباید بالاتر از ارتفاع 7.30 متر باشد.

رییس اداره میراث فرهنگی تهران هم که این روزها، خود را از مجموعه نظارت و بررسی بر بافت تاریخی  کنار کشیده و درباره اجرای هر پروژه‌ای اظهار بی‌اطلاعی می‌کند. طی چند ماه گذشته تهران شاهد تجاری سازی در میدان بهارستان، بازار بزرگ تهران، خیابان امین حضور و حالا میدان حسن آباد است.

آغاز تجاری سازی بدون رعایت قوانین و ضوابط میراث فرهنگی در میدان تاریخی حسن آباد

به گفته کارشناسان میراث فرهنگی، افزایش این روند به تدریج چهره متفاوتی از تهران می‌سازد که با هیچ یک از قوانین و ضوابط میراث فرهنگی در ایران و همچنین جامعه بین‌المللی همخوانی ندارد. هرچند که بازسازی و نوسازی شهری همیشه مورد توجه بوده اما به نظر می‍رسد که این نحوه نوسازی هویت تاریخی شهر را زیر سوال می‌برد و این امر در نهایت به ضرر هویت شهری است.

میدان حسن آباد که پس از انقلاب ایران (1357) به «میدان 31 شهریور» تغییر نام یافته بود و دوباره به نام حسن آباد ثبت شد، در تقاطع خیابان امام حمینی (سپه سابق) و خیایان وحدت اسلامی واقع شده‌است. میدان حسن آباد از میدان‌های تاریخی و جزء بافت تاریخی و سنتی تهران دوره پهلوی اول است.

ساخت پاساژی هشت طبقه در میدان حسن آباد در سکوت مسئولان سازمان میراث فرهنگی اتفاق می‌افتد

ساختمان‌های چهار طرف میدان، کار "قلیچ باقلیان" است و مهندس محاسب آن، معمار برجستهٔ ارمنی لئون تادوسیان بوده‌است.

منطقه حسن آباد که ناحیه شمال غرب آن روزهای تهران به شمار می‌آمد یکی از بزرگترین باغ‌های شهر بود. این باغ متعلق به میرزا یوسف آشتیانی بود که استخر بزرگ آن محل کنونی سفارت ایتالیاست.

مستوفی الممالک قبل از گسترش یافتن تهران و خراب شدن حصار شاه طهماسبی آن به سال 1286ق بیشتر زمین‌های بیرون حصار تا بهجت‌آباد و از آنجا تا یوسف‌آباد ونک و اوین را خریداری کرد.

پس از بزرگ شدن تهران باغ بزرگی ایجاد کرد و آن را به نام پسرش حسن، حسن آباد نامگذاری کرد؛ این وجه تسمیه حسن آباد است. پس از فوت میرزا یوسف آشتیانی ورثه این ملک را تکه تکه کرده به مردم فروختند به صورتی که پس از چندین سال اثری از این باغ باقی نماند و محله مسکونی حسن آباد از دل آن زاده شد.

اکنون منطقه مسکونی حسن آباد، به شدت در معرض خطر تجاری شدن قرار گرفته است و هویت بافت تاریخی میدان حسن آباد که می‌توانست در کنار مجموعه‌ای از آثار و عناصر تاریخی و همچنین پارک شهر و سنگلج مجموعه گردشگری پر از مخاطبی به وجود آورد، در حال از هم گسیختگی و تجاری شدن است.