همایش بین المللی ارتباط متقابل عصرها و تمدن ها در ترکمنستان؛

پزشکیان: پی ریزی گفتمان وفاق نیاز امروز جامعه بین المللی است / بخش‌های مهمی از جهان اسلام در معرض تهدید افراط و رشد گروه‌هایی است که فلسفه وجودی خود را در تعریف جدایی جامعه اسلامی  می‌بینند

مسعود پزشکیان در جریان سفر به ترکمنستان با حضور در همایش بین المللی ارتباط متقابل عصرها و تمدن ها، بیان کرد: در ابتدا از رئیس جمهور محترم و رهبر محترم ملی ترکمنستان برای دعوت از اینجانب و میزبانی نشست مهم فرهنگی بزرگداشت شخصیت بزرگ عاشق شهیر مختومقلی فراغی با عنوان ارتباط متقابل اعصار و فرهنگ ها، زیربنای صلح و توسعه در شهر عشق آباد صمیمانه تشکر می کنم.

کد خبر: ۸۲۴۴۳۴

تاریخ: ۲۰ مهر ۱۴۰۳ - ۱۱:۰۹

ایسنا: رئیس جمهور گفت: روابط ایران و ترکمنستان همواره دوستانه و سازنده و برپایه منافع متقابل شکل گرفته است.

وی در ادامه اظهار کرد: عالیجنابان، آقایان و خانم ها، در قلمرو سیاسی و فرهنگی بزرگی که امروز  ایران و ترکمنستان در قلب آن جای گرفته اند و در روزگار سلجوقیان و شاعران و تاریخ نگاران، سر حد آن را از جیحون تا فرات و گاه از کاشمر تا حلب ذکر کردند از دیرباز مردمانی با صلح و صفا زندگی می کنند که با وجود گوناگونی و تنوع در قومیت و زبان، میراث تمدنی و فرهنگی مشترکی دارند. در این قلمرو سرزمینی گسترده، ساختار فرهنگی کم و بیش واحد و منسجمی حاکم بوده است. روابط ایران و ترکمنستان همواره دوستانه و سازنده و برپایه منافع متقابل شکل گرفته است.

رئیس جمهور در ادامه تصریح کرد: با وجود اقوام گوناگون، زبان ها و گویش های مختلف و نیز برآمدن و برافتادن سلسله های حکومتی مختلف، نمودهای فرهنگی این‌ پهنه عظیم همواره از آبشخورهای یکسان سیراب شده است و از این رو جلوه های گوناگون فرهنگ، هنر و ادبیات چنان مشابهت و نزدیکی دقیقی دارد که جز با قائل شدن به زیرساخت فرهنگی واحد قابل توصیف و توجیه نیست.

وی گفت: روابط و دوستی دو ملت بزرگ ایران و ترکمنستان  به عنوان دو همسایه با مرزهای طولانی همواره روابطی دوستانه، برادرانه، سازنده و مبتنی بر منافع متقابل بوده است و از روندی روبه رشد و متوازن در همه عرصه های سیاسی، اقتصادی و فرهنگی برخوردار است.

وی در ادامه تاکید کرد: بخش های مهمی از تاریخ مانند ادبیات و فرهنگ مردم ایران با مردم حوزه تمدنی آسیای مرکزی از پیوستگی بالایی برخوردار است و بسان نوری است که از یک منشور تابیده و جهان پیرامون ما را غرق در شکوه و وسعت گیرای خود ساخته است. وجود دین اسلام و گسترش آئین های اسلامی از مسیر ایران به آسیای مرکزی و تبادل فرهنگی و دینی ایجاد شده در کنار قرابت زبانی میان اقوام ایرانی با قومیت های ساکن در گستره آسیای مرکزی نیز بر رونق و درخشش این غنای تمدنی مشترک افزوده است.

پزشکیان افزود: خانم ها و آقایان، قوام و پایداری روابط دوستانه میان ملت ها وام دار فعالیت ها و دغدغه های عالمان اخلاق و معنویت است. تبادل اندیشه و تعاملات فرهنگی میان‌ گروه های انسانی خارج از اراده دولت ها شکل گرفته و مرز و حصار نمی شناسد. در این میان نقش اسطوره های شعر و ادب ما همچون فردوسی و رودکی و سعدی و خیام و بسیاری دیگر از ستارگان آسمان علم و هنر در معرفی فرهنگ ناب و غنای مشرق زمین بر کسی پوشیده نیست. ادیب فرزانه و شاعر بزرگمان مختومقلی فراغی نیز مصداق بارزی از این سیر تمدنی و پرچم دار اعتلای فرهنگ و زبان ترکمن است. کسی که در طول حیات پر ثمر خویش تاثیر شایسته و مهمی را در رشد مفاهیم ارزشمند انسانی  برجای گذاشته و جاذبه هنر و اشعار زیبایش گلستان ادبیات ما را معطر ساخته است.

رئیس جمهور خاطرنشان کرد: بسیاری از دلایل ماندگاری آداب، سنن و گویش های زبانی ما مدیون تلاش بسیار، بزرگانی بوده است که از جان مایه گذاشتند. اگر زبان فارسی شاعران بزرگی چون فردوسی را برای احیای خود دیده است، زبان و ادب ترکمن نیز مدیون تلاش شاعران و ادیبان بزرگی همچون مختوم قلی است که نقش بی بدیلی برای حفظ ادبیات ترکمن از خود بر جای گذاشته است. شاید بزرگ ترین دغدغه مختوم قلی حفظ کرامت انسانی در بستر حوادثی باشد که هنوز هم محیط پیرامون ما را در معرض تهدید و تاثیر خود قرار داده است.

وی در ادامه بیان کرد: توجه به معنویت، اخلاق، عدالت و آزادی، اتحاد، برابری حقوق انسان ها در کنار درک درست از مفاهیم اسلامی و عشق به اهل بین عصمت و طهارت تجلی بخش اندیشه و سامان فکری این عارف بزرگ است. دیوان اشعار و آثار برجای مانده از وی گویای دریایی از مضامین اخلاقی، سیاسی و اجتماعی است که وسعت اندیشه و غنای کلمه وی را یادآور می سازد. گستره تاثیر و نفوذ ادبیات فاخر مشرق زمین زوایای بدیعی از شور و سیر به معرفت را به نمایش گذاشته است و اشعار مختوم قلی به عنوان گنجینه ای از سجایای اخلاقی نیز در همین منظومه جای دارد.

پزشکیان ادامه داد: در باور این شاعر بزرگ، دین اسلام هدفی جز سعادت بشر ندارد و در جهت تکمیل مکارم اخلاقی و پرورش و تعالی روح انسانی به ظهور رسیده است. ما نیز در کنار بزرگان خود باور داریم که اسلام دین صلح و برادری و  بعثت پیامبر مکرم اسلام نیز جز برای کامل کردن مکارم اخلاقی نبوده است.

وی تصریح کرد: یکی از موضوعاتی که تمایل دارم در خصوص آن صحبت کنم وجود دسیسه های پنهان برای واگرایی و ایجاد دشمنی میان مذاهب اسلامی است. موضوعی که لازم است مد نظر همه جوامع اسلامی قرار گیرد. بخش های مهمی از جهان اسلام در معرض تهدید افراط و رشد گروه هایی است که فلسفه وجودی خود را در تعریف افتراغ و جدایی جامعه اسلامی  می بینند. وقتی بزرگانی مانند مختوم قلی صحبت از همگرایی و اتحاد جوامع اسلامی می کنند به خوبی از زوایای تاریک و مصائب جدایی آگاه هستند.

رئیس جمهور خاطرنشان کرد: نگاه به وحدت و ایجاد وفاق فقط مختص به جوامع اسلامی نیست بلکه صحبت از صلح و تعمیق برادری و پی ریزی گفتمان وفاق نیاز امروز جامعه بین المللی است اما در این گذر هنوز هم بسیاری از مولفه های یکجانبه گرایی، هم زیستی جامعه انسانی را با اخلال مواجه کرده است.  مصداق روشن آن را امروز در فلسطین و در نادیده انگاشتن حقوق ملتی می بینیم که دارای تاریخ، فرهنگ و عناصر هویتی مشخص و مختص به خود هستند. وقتی صحبت از ظلم و بی عدالتی می شود، تصویر رنج‌ مردم بی پناه غزه در ذهن ما تقش می بندد. عمق بحران غزه و قساوت به کار رفته در این جنگ نابرابر و ادامه حملات وحشیانه به شهرهای لبنان خارج از توصیف است.

پزشکیان بیان کرد: از دیگر موضوعات و مصادیق شعر مختوم قلی درک درست و ترس وی از رونق جعل و آسیبی بود که از جهت بی سوادی و یا دوری از اخلاق می توانست جامعه بشری را به سوی تعصب کور سوق دهد. بی اخلاقی و دوری از معنویت سال ها است که روزگار ما را با چالش های عدیده ای مواجه کرده است.

رئیس جمهور افزود: در پایان فرصت را مغتنم دانسته و از دولت ترکمنستان مجددا بابت برگزاری این نشست مهم فرهنگی تشکر می کنم. امیدوارم با تقویت و توسعه همکاری های فرهنگی و به خصوص برگزاری مراسم های مشابه گام‌ مهمی در زمینه معرفی شایسته مفاخر و گنجینه های ادبی مشترکمان برداشته باشیم.