محمود جامساز، اقتصاددان در گفت‌وگو با «انتخاب»:

پرداخت یارانه مشکلی از مردم حل نمی‌کند / یارانه پرداخته شده در کوره‌ تورم ذوب می‌شود / مشکل در کاهش مستمر ارزش پول ملی است؛ آب از سر چشمه گل آلود است

محمود جامساز می گوید سؤال من این است که مگر مسئولین خرید نمی‌کنند؟ چطور اطلاع ندارند که دولت‌ها چه بلایی سر مردم آورده اند. باید اساسی فکر کرد، پرداخت یارانه مشکلی از مردم حل نمی‌کند. مشکل در کاهش مستمر ارزش پول ملی است. آب از سر چشمه گل آلود است.

کد خبر: ۸۳۴۰۹۷

تاریخ: ۰۱ آذر ۱۴۰۳ - ۱۳:۰۵

محمود جامساز، اقتصاددان، درباره اینکه آیا پرداخت یارانه با توجه به تورم فعلی بی نتیجه است یا خیر به «انتخاب» گفت: طبق تعاریف کلاسیکی که برای دولت داریم، دولت باید از مرز‌های کشور دفاع کند و کالا‌های عمومی را تولید و توزیع کند. با توجه به اینکه توزیع ثروت در هر اقتصادی آنچنان عادلانه نیست، عده‌ای همواره به دلیل عدم استفاده از فرصت‌های پیش رو یا قادر نبودن به کار، دولت‌ها به آنها کمک می‌کنند. در آمریکا این بودجه‌ی رفاهی خیلی رقم بالایی دارد، در کشور‌های توسعه یافته کسانیکه سطح زندگی پایینی دارند، مورد حمایت دولت قرار می‌گیرند.

او افزود: از زمانیکه قرار شد در ایران یارانه پرداخت شود، توزیع یارانه به تمام مردم یک بی عدالتی بود. عده‌ای واقعاً نیازمند دریافت یارانه هستند، عده‌ای هم خیلی ثروتمند‌ند. شناسایی افراد نیازمند هم مقداری مشکل است. در زمان احمدی نژاد به همه یارانه دادند و این باعث شد قیمت‌ها بالا برود. اقتصاد ما یک اقتصاد تورمی است و هر سال تورم ثابت شده‌ای داریم. با توجه به ناترازی‌های بودجه، هر ساله پول چاپ می‌شود. یارانه پرداخته شده در کوره‌ی تورم ذوب می‌شود و اثر خود را از دست می‌دهد.

وی درباره جلوگیری از پرداخت یارانه به تمامی جامعه بیان کرد: پرداخت یارانه به تمام جامعه درست نیست. باید بخشی از جامعه که نیازمند واقعی یارانه است از ان استفاده کند. اثربخشی یارانه اینگونه نیست که افراد یارانه بگیر مشکلشان حل می‌شود. تا زمانیکه یارانه وجود دارد، کسانیکه یارانه می‌گیرند بدترین وضعیت را دارند. باید ریشه‌یابی کرد که چرا دستمزد‌ها در جامعه توانایی پاسخگویی به نیاز‌های اقتصادی را ندارد. دولت باید مصارف بودجه‌ای را به حداقل برساند. دولت باید هزینه‌های خود را هم به موازات حذف یارانه کم کند تا بتوان کسری بودجه را کاهش داد.

او افزود: مارپیچ تورم و دستمزد قابل کنترل است، چرا حقوق بگیران باید هزینه‌ی ناکارآمدی‌های دولت را بدهند؟ از این طرف روز به روز پرداخت‌های عمومی مردم شامل برق و بنزین و... هم بیشتر می‌شود. عوارض و مالیات و مالیات بر ارزش افزوده به مردم آسیب‌زده است. مسأله اینجاست که طبقه‌ی آسیب‌پذیر خدمات طبقات بالای جامعه را نمی‌گیرد.

این اقتصاددان در رابطه با کاهش فروش نفت و شدت گرفتن بحران اقتصادی در دوره‌ی ترامپ اظهار داشت: با توجه به مشکلات سیاست خارجی، اقتصاد ما تحت فشار قرار دارد و پیش‌بینی می‌شود با ورود ترامپ به کاخ سفید، این تحریم‌ها در خصوص نفت تشدید شود. یادمان باشد زمانیکه ترامپ از برجام بیرون رفت، نفت ما به شدت سقوط کرد و به ۳۰۰ هزار بشکه در روز رسید. یکی از مهم‌ترین عوامل تأمین بودجه در ایران، نفت است. جلوگیری از فروش نفت دولت را با بحران ارزی مواجه می‌کند. اگر این اتفاق رخ دهد با بودجه‌ی ناتراز‌تر از گذشته مواجه می‌شویم. سال آینده کسری بودجه ما بیش از هزار همت است. سال گذشته حدود ۷۰۰ همت کسری بودجه داشتیم و امسال رشد کرده است. البته هنوز به طور دقیق مشخص نیست که کسری‌های بودجه چقدر است. مجلس ناترازی بودجه را بیش از هزار همت پیش‌بینی کرده است.

جامساز درباره تداوم تورم گفت: با احتمال افزایش تورم در سال جاری و آینده، شرایط اقتصادی حقوق بگیران سخت‌تر می‌شود. با توجه به این وضعیت من فکر نمی‌کنم تورم ما روی ۳۰ درصد اعلامی کنونی که صحت آن قابل تایید نیست، بماند. پیش بینی میشود تورم فراتر از از ۳۰ درصد خواهد رفت. شما نمی‌توانید یک کالا را در طول یک هفته به یک قیمت خریداری کنید.

او افزود: سؤال من این است که مگر مسئولین خرید نمی‌کنند؟ چطور اطلاع ندارند که دولت‌ها چه بلایی سر مردم آورده اند. باید اساسی فکر کرد، پرداخت یارانه مشکلی از مردم حل نمی‌کند. مشکل در کاهش مستمر ارزش پول ملی است. آب از سر چشمه گل آلود است. پول ما در گزارشهای مؤسسات معتبر اعتبار سنجی بین المللی پائین‌ترین ارزش را بخود اختصاص داده است. سیاستگذاران بفکر نجات پول ملی باشند. با اتخاذ سیاست‌های تورمی از جمله پرداخت یارانه بدون سیاست‌های پشتیبانی حفظ قدرت خرید، سبد معیشتی اقشار آسیب پذیر پر نخواهد شد.