رویداد «هم‌نشین» برگزار شد:

از هزاردستان تا تپسل؛ چرخش سرنوشت در اکوسیستم استارتاپی ایران

دورهمی رسانه‌ای هم‌نشین با حضور اصحاب رسانه و «سبحان فروغی» مدیرعامل تپسل و «شهاب خدابخش» مدیرعامل کافه بازار، با محوریت خریداری شدن بازار توسط تپسل برگزار شد. در این نشست اعلام شد این همکاری می‌تواند تغییرات بزرگی را در اکوسیستم استارتاپی به‌وجود بیاورد و منجر به فعالیت‌های برون‌مرزی و استفاده از ترند‌های روز دنیا مانند هوش مصنوعی در کشور شود.

کد خبر: ۸۵۱۸۲۲

تاریخ: ۰۲ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۲:۵۳

به گزارش «انتخاب»، خریده شدن کافه‌بازار، یکی از قدیمی‌ترین و موفق‌ترین پلتفرم‌های دیجیتال ایران، توسط تپسل (پگاه داده‌کاوان شریف)، از جمله رویداد‌های مهم اکوسیستم استارتاپی ایران در سال‌های اخیر بود. این معامله نه تنها نشان‌دهنده بلوغ این اکوسیستم است، بلکه می‌تواند تأثیرات گسترده‌ای بر صنعت فناوری و دیجیتال ایران داشته باشد.

مدیرعامل تپسل: ۴۵ درصد بیشتر از پیشنهاد اولیه‌ای که دادیم، بازار را خریدیم
«سبحان فروغی» مدیرعامل تپسل در نشست خبری خریداری‌شدن کافه‌بازار، با اشاره به تاریخچه تپسل و روند این معامله، نکات مهمی را درباره برنامه‌های آینده این شرکت بیان کرد. او گفت: «ما در اوایل دهه ۹۰ و همزمان با گسترش فناوری در ایران، تصمیم گرفتیم در کشور بمانیم و پروژه‌های نرم‌افزاری انجام دهیم. در آن زمان، با کافه‌بازار آشنا شدم و آن را به‌ع r نوان یک پروژه ارزشمند و الهام‌بخش دیدم. این آشنایی باعث شد تا به فکر ایجاد تپسل بیفتم، شرکتی که امروز به یکی از بازیگران اصلی حوزه تبلیغات دیجیتال و محتوا تبدیل شده است.»

خرید کافه‌بازار: بازی سرنوشت

فروغی به پیشنهاد هلدینگ هزاردستان برای خرید تپسل قبل از دوران کرونا اشاره کرد و گفت: «قبل از کرونا، هزاردستان پیشنهاد خرید تپسل را داده بود، اما این بار نقش‌ها برعکس شد و تپسل موفق به خرید ۱۰۰ درصد سهام کافه‌بازار شد. حتی مدتی قرار بود من به کافه‌بازار بروم، اما این اتفاق نیفتاد و در نهایت، این بازی سرنوشت بود که تپسل با مدیریت من، مالکیت کامل کافه‌بازار را به دست آورد.»

وی در پاسخ به سوالی درباره ادغام دو شرکت توضیح داد: «مالکیت کافه‌بازار از یک هلدینگ به یک شرکت جدید منتقل شده است و تیم‌های دو شرکت مستقل خواهند ماند. اینکه در آینده چه اتفاقاتی رخ دهد، هنوز مشخص نیست.»

تپسل به خرید‌های دیگر در آینده فکر می‌کند

فروغی درباره مبلغ خرید کافه‌بازار توضیح داد: «تپسل ۴۵ درصد بیشتر از پیشنهاد اولیه خود برای خرید کافه‌بازار پرداخت کرده است. این تصمیم نشان‌دهنده اعتقاد ما به ارزش‌های این شرکت و پتانسیل‌های همکاری بین دو مجموعه است. ما معتقدیم که این سرمایه‌گذاری می‌تواند به ایجاد ارزش‌افزوده بزرگی برای هر دو شرکت منجر شود.»

مدیرعامل تپسل همچنین اعلام کرد که آنها همچنان به خرید‌های هوشمندانه خود ادامه می‌دهند و نگاه ویژه‌ای به اکوسیستم دارند تا بتوانند خرید‌های دیگری هم در آینده داشته باشند: «شاید برخی از این موارد تا قبل از سال جدید و برخی در سال آینده اعلام شوند.»

فروغی باور دارد چه کافه بازار چه تپسل شامل مشتریانی از سایر کسب‌وکار‌های دیگر هستند و انتظار دارند که خدمات جدیدی دریافت کنند: «این معامله یک خبر خوب برای همه کسب‌وکار‌ها است چرا که همه پارامتر‌های ما قرار است تغییر کند و خدمات جدیدی عرضه شود.»

قرار نیست تغییری در نیروی انسانی کافه بازار رخ دهد

او همچنین به استقلال تیم‌ها پس از این معامله اشاره کرد و گفت: «اگرچه مالکیت کافه‌بازار به تپسل منتقل شده است، اما تیم‌ها مستقل باقی خواهند ماند. تغییرات مدیریتی، اگر اتفاق بیفتد، تنها در راستای بهبود عملکرد و ایجاد هماهنگی بیشتر بین دو شرکت خواهد بود. ما به تیم کافه‌بازار احترام می‌گذاریم و معتقدیم که تجربه و تخصص آنها برای موفقیت آینده این شرکت ضروری است.»
فروغی درباره برنامه‌های بین‌المللی تپسل و کافه‌بازار گفت: «ما قصد داریم فعالیت‌های خود را فراتر از مرز‌های ایران گسترش دهیم. کافه‌بازار و تپسل هر دو تجربه‌هایی در بازار‌های بین‌المللی دارند و معتقدیم که با همکاری‌های مشترک می‌توانیم به موفقیت‌های بیشتری در سطح جهانی دست یابیم.»

هوش مصنوعی و توسعه بازار گیم؛ دو برنامه راهبردی آینده

فروغی در بخش دیگری از سخنان خود، به برنامه‌های تپسل در حوزه‌های نوظهور مانند هوش مصنوعی و صنعت گیم اشاره کرد. او گفت: «هوش مصنوعی در حال تغییر دنیاست و ما در تپسل قصد داریم از این فناوری برای بهبود خدمات خود استفاده کنیم. همچنین، برنامه‌هایی برای صادرات بازی‌های ایرانی به بازار‌های جهانی داریم. ما می‌خواهیم گیمر‌های ایرانی را به بهترین محتوای جهانی برسانیم و در عین حال، بازی‌های داخلی را به خارج از کشور صادر کنیم. این کار شبیه به واردات و صادرات در حوزه گیم است و می‌تواند به رشد این صنعت در ایران کمک کند.»

فروغی با ذکر این نکته که قرار است به‌زودی بازار و مارکت کشور با نتایج این معامله تکان بخورد در پاسخ به سوالی درباره چگونگی تامین منابع مالی این خرید، گفت: «اوایل پاییز، مذاکرات برای خرید کافه‌بازار جدی‌تر شد و هر شرکتی که می‌خواست این کار را انجام دهد، باید از سهامداران خود کمک می‌گرفت. تپسل با کمک تمامی شرکای تجاری خود توانست این قرارداد را به سرانجام برساند.»

وی همچنین درباره برنامه‌های تپسل برای ورود به بورس گفت: «ما قبلاً در مورد ورود به بازار خاص استارت‌آپ‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان تردید داشتیم و با وجود انجام کار‌های مقدماتی، آن را نهایی نکردیم. اما اکنون تصمیم داریم حتماً وارد بورس شویم.»

مدیرعامل تپسل با اعلام این نکته که آنها در طول یک ماه با شصت میلیون کاربر از طریق تبلیغات مختلف تعامل دارند اعلام کرد: «تعداد این تعاملات به روزانه بیش از ۲ میلیارد مورد هم می‌رسد.» او همچنین تاکید کرد: «تبلیغات یک تیغ دو لبه است و باید محتوایی را در اختیار کاربر قرار داد که از دیدن آنها راضی باشد هرچند به‌هر حال مقداری نارضایتی در این میان هم وجود دارد.»

انقلاب هوش مصنوعی

فروغی در بخشی از صحبت‌های خود به نقش هوش مصنوعی در تحولات آینده اشاره کرد و گفت: «در دهه نود شمسی، گوشی‌های هوشمند و اپلیکیشن‌ها انقلابی در نحوه تعامل ما با جهان ایجاد کردند. امروز تاریخ در حال تکرار است و هوش مصنوعی در حال ایجاد انقلابی جدید است. این فناوری قرار است تمام تعاملات ما با دیگران را تغییر دهد و نحوه زندگی، کار و ارتباطات ما را دگرگون کند.»

وی افزود: «تولد دوباره کافه‌بازار در دوران هوش مصنوعی رخ خواهد داد و این تحول بر زندگی ۴۵ میلیون کاربر ایرانی تأثیر خواهد گذاشت. کافه‌بازار قصد دارد در این زمینه کار‌های بزرگی انجام دهد و از فناوری‌های هوش مصنوعی برای بهبود تجربه کاربری و ارائه خدمات نوآورانه استفاده کند.»

اهمیت تیم‌ها در استارت‌آپ‌ها
فروغی همچنین به اهمیت تیم‌ها در موفقیت استارت‌آپ‌ها اشاره کرد و گفت: «در استارت‌آپ‌ها، علاوه بر محصول، تیم‌ها نقش بسیار مهمی دارند. با توجه به نرخ بالای مهاجرت در ایران، حفظ و تقویت تیم‌های توانمند از اولویت‌های اصلی ماست. تیم کافه‌بازار برای ما بسیار ارزشمند است و اگر در آینده تغییری در مدیران این پلتفرم رخ دهد، این تغییر در راستای بهبود و پیشرفت خواهد بود. البته ما اصلاً به دنبال ایجاد تغییرات مدیریتی نیستیم و هدفمان حفظ همکاری‌های سازنده و رشد مشترک است.»

فروغی در پایان سخنان خود، به چالش‌ها و فرصت‌های پیش‌روی تپسل و کافه‌بازار اشاره کرد و گفت: «ما از رقابت استقبال می‌کنیم و حتی رفع فیلتر گوگل‌پلی را به‌عنوان یک فرصت می‌بینیم. عملکرد ما نشان داده است که می‌توانیم در بازار رقابتی موفق باشیم و به‌عنوان انتخاب اول بسیاری از کسب‌وکار‌ها و کاربران مطرح شویم چرا که رقابت باعث پیشرفت ما هم خواهد شد. در نهایت باید بگویم انتخاب اول بودن در بین شرکت‌ها به معنای انحصار نیست بلکه فضایی شبیه به انحصار به‌وجود می‌آورد چرا که همه می‌خواهند با ما کار کنند و توصیه می‌کنم که سایر شرکت‌ها نیز همین عملکرد را از خود نشان دهند.»

کافه بازار همیشه سودده بوده و همچنان سودده است

«شهاب خدابخش» مدیرعامل کافه بازار نیز در ادامه نشست خبری، با مرور تاریخچه کافه‌بازار، به نقش این پلتفرم در شکل‌گیری اکوسیستم دیجیتال ایران اشاره کرد. او گفت: «کافه‌بازار از اوایل دهه ۹۰ و همزمان با رواج گوشی‌های هوشمند در ایران، فعالیت خود را آغاز کرد. در آن زمان، نیاز به یک پلتفرم بومی برای توزیع اپلیکیشن‌ها احساس می‌شد و کافه‌بازار توانست این خلأ را پر کند. از همان ابتدا، این شرکت همواره سودده بوده و در سال ۹۴ با توسعه سرویس دیوار، گام بزرگی در جهت گسترش خدمات خود برداشت. درحال‌حاضر بین ۴۵ تا ۵۰ میلیون نفر از بازار استفاده می‌کنند، ۱۳ سال از شروع فعالیت بازار می‌گذرد و بزرگ‌ترین فروشگاه اندرویدی ایران به‌شمار می‌آییم.»

خدابخش در ادامه به فرایند انتقال مالکیت کافه‌بازار به تپسل اشاره کرد و گفت: «من باور دارم باید بپرسیم که چرا تا امروز سرمایه‌گذار از کافه بازار خروج نکرده است چرا که خروج سهامداران پس از ۱۳ سال از یک استارت‌آپ امری بسیار بدیهی است و ما از سال ۹۸ به بلوغ کافی رسیده بودیم.» ما شرکت کافه‌بازار را به سرمایه‌گذاران متعدد معرفی کردیم و در نهایت، تپسل پیشنهاد جذابی ارائه داد. تپسل و سه چهار سرمایه‌گذار دیگر گزینه‌هایی نهایی ما بودند و پس از بررسی‌های دقیق، تصمیم گرفتیم که ۱۰۰ درصد سهام کافه‌بازار به این گروه منتقل شود. این تصمیم با هدف ایجاد هم‌افزایی بین دو شرکت و دستیابی به موفقیت‌های بزرگ‌تر گرفته شد.»

شهاب خدابخش در ادامه این نشست خبری، به استراتژی‌های هلدینگ هزاردستان اشاره کرد و دلیل اصلی فروش کافه‌بازار را توضیح داد. او گفت: «دلیل اصلی تسهیل فروش کافه‌بازار، استراتژی‌های هلدینگ هزاردستان بود. این هلدینگ از حدود سال ۹۹ به این نتیجه رسید که دیوار نیاز به تمرکز بیشتری دارد و بهتر است در چند جبهه نجنگد. بنابراین، تصمیم گرفت تا تمرکز خود را روی توسعه و رشد دیوار بگذارد.»

او همچنین به موضوع پذیرش کافه‌بازار در فرابورس اشاره کرد و افزود: «ما امسال موفق به دریافت گواهی پذیرش در فرابورس شدیم، اما به دلیل تغییر سهامدار، فرایند ورود به بورس کمی به تأخیر افتاده است. در حال حاضر، برخی نامه‌نگاری‌ها و کار‌های اداری باقی مانده است که امیدواریم به‌زودی به نتیجه برسد.»

ترکیب تجربیات تپسل و بازار یک هم‌افزایی قدرتمند به‌همراه خواهد داشت

خدابخش بر همکاری‌های آینده بین کافه‌بازار و تپسل تأکید کرد و گفت: «کافه‌بازار شبیه به یک رسانه است و تپسل نیز سال‌ها در حوزه‌های محتوایی فعالیت داشته است. ترکیب تجربیات این دو شرکت می‌تواند به ایجاد خدمات نوآورانه و ارزش‌افزوده بیشتری برای کاربران منجر شود. ما معتقدیم که این همکاری می‌تواند به هم‌افزایی قدرتمندی بینجامد.»

در بخش دیگری از سخنان خود، خدابخش به برنامه‌های آینده کافه‌بازار اشاره کرد و گفت: «هوش مصنوعی دنیا را تغییر داده است و ما در کافه‌بازار از این فناوری برای بهبود خدمات خود استفاده می‌کنیم. در حال حاضر، بسیاری از عملیات‌ها در این پلتفرم با کمک هوش مصنوعی انجام می‌شود. همچنین، ما به حوزه فین‌تک علاقه‌مند هستیم و معتقدیم این حوزه جای رشد زیادی در ایران دارد. برنامه‌های ما برای توسعه خدمات مالی دیجیتال در دست بررسی است.»

فعالیت بازارپی متوقف نشده است

یکی از موضوعات مهم دیگری که شهاب خدابخش در نشست خبری به آن اشاره کرد، سرنوشت سرویس بازارپی بود. بازارپی، به‌عنوان یکی از خدمات پرداخت درون‌برنامه‌ای کافه‌بازار، سال‌هاست که به توسعه‌دهندگان و کسب‌وکار‌های دیجیتال کمک می‌کند تا درآمدزایی بهتری داشته باشند. با این حال، خدابخش تأکید کرد که این سرویس قرار نیست تعطیل شود، اما ممکن است تغییراتی در مدل کسب‌وکار آن ایجاد شود. خدابخش در این باره گفت: «بازارپی یکی از بخش‌های مهم اکوسیستم کافه‌بازار است و ما به آن به‌عنوان یک سرویس استراتژیک نگاه می‌کنیم. با این حال، هنوز تصمیم نهایی درباره اینکه آیا بازارپی به‌صورت B۲B (ارائه خدمات به کسب‌وکارها) یا B۲C (ارائه خدمات مستقیم به کاربران) فعالیت کند، گرفته نشده است. ما در حال بررسی گزینه‌های مختلف هستیم تا بهترین مدل را برای ادامه فعالیت این سرویس انتخاب کنیم.» او همچنین به همکاری‌های گذشته بازارپی با سرویس‌هایی مانند تپسی اشاره کرد و گفت: «قطع همکاری بازارپی با تپسی به معنای تعطیلی این سرویس نیست. ما به دنبال بهینه‌سازی و بهبود خدمات خود هستیم و ممکن است در آینده شاهد تغییراتی در نحوه ارائه خدمات بازارپی باشیم.»

کافه بازار بعد از رفع فیلترینگ دچار کاهش بازدیدکننده و کاربر نشده است

شهاب خدابخش در ادامه صحبت‌های خود همچنین به موضوعی اشاره کرد که برای بسیاری از تحلیل‌گران صنعت فناوری جالب توجه بود: پس از رفع فیلتر گوگل‌پلی، تعداد بازدیدکنندگان کافه‌بازار تغییر محسوسی نداشته است. این موضوع نه‌تنها نشان‌دهنده قدرت برند کافه‌بازار است، بلکه می‌تواند تحلیل‌های جالبی درباره رفتار کاربران و آینده پلتفرم‌های دیجیتال در ایران ارائه دهد.

خدابخش در این باره گفت: «پس از رفع فیلتر گوگل‌پلی، بسیاری پیش‌بینی می‌کردند که کاربران به سمت این پلتفرم جهانی بروند و کافه‌بازار با کاهش چشمگیر بازدیدکنندگان مواجه شود. اما برخلاف این پیش‌بینی‌ها، ما شاهد هیچ تغییر جدی در تعداد بازدیدکنندگان خود نبودیم. ما همیشه مخالفت جدی فیلتر گوگل پلی بوده‌ایم. اتفاقا حالا که گوگل‌پلی رفع فیلتر شده بسیار خوشحالیم و مطمئنیم برای توسعه آماده‌تریم. همیشه هم در دوره‌هایی که فیلتر و تحریم وجود نداشته موفق‌تر بودیم، چون وجود رقیب‌های خارجی و داخلی قدرتمند هستند که برای رشد انگیزه می‌دهند. حتی این بار رفع فیلترگوگل‌پلی تاثیری در عملکرد بازار نداشت و متریک‌های ما تغییر زیادی نکرد و این نشان از بلوغ ما و ثباتی است که بازار به آن رسیده است.»

خدابخش در پایان سخنان خود، به ارزش برند کافه‌بازار اشاره کرد و گفت: «کافه‌بازار یکی از قدیمی‌ترین و معتبرترین برند‌های اکوسیستم استارتاپی ایران است. دارایی‌های نامشهود این شرکت، مانند تجربه، برند و محصولات آن، ارزش بالایی دارند. ما به آینده این شرکت خوش‌بین هستیم و معتقدیم که با همکاری تپسل، می‌توانیم به موفقیت‌های بیشتری دست یابیم.»

به باور خدابخش اگر اشتراکی در دیتا‌های تپسل و بازار برقرار شود که کاربر تبلیغات بهتری ببیند فواید زیادی به همراه خواهد داشت: «مثلا کاربر یک بازی سرگرم‌کننده می‌بیند، اما تبلیغ یک بازی فکری می‌بیند که دوست ندارد. بهبود نمایش تبلیغات و کاهش تبلیغات آزاردهنده و غیرمرتبط مهمترین نتایج این اشتراک هستند.»

اهمیت معامله تپسل و بازار برای اکوسیستم استارتاپی ایران
این معامله یکی از بزرگ‌ترین خرید‌های تاریخ اکوسیستم استارتاپی ایران محسوب می‌شود و نشان‌دهنده بلوغ این اکوسیستم است؛ انتقال مالکیت کافه‌بازار به تپسل می‌تواند الگویی برای سایر استارتاپ‌ها باشد و نشان دهد که حتی در شرایط چالش‌برانگیز اقتصادی، امکان انجام معاملات بزرگ وجود دارد. تأثیرات احتمالی بر صنعت فناوری این معامله به شرح زیر است:
هم‌افزایی: ترکیب تجربیات کافه‌بازار در حوزه توزیع اپلیکیشن‌ها و تپسل در حوزه تبلیغات و محتوا می‌تواند به ایجاد خدمات نوآورانه‌ای منجر شود.
رقابت سالم: این معامله می‌تواند رقابت در حوزه‌هایی مانند تبلیغات دیجیتال، توزیع اپلیکیشن‌ها و فین‌تک را افزایش دهد.
بین‌المللی‌شدن: برنامه‌های مشترک این دو شرکت برای گسترش فعالیت‌های خود در خارج از ایران، می‌تواند به معرفی فناوری ایرانی در سطح جهانی کمک کند.

همانطور که گفته شد خریداری‌شدن کافه‌بازار توسط تپسل، نه تنها یک معامله بزرگ مالی است، بلکه نشان‌دهنده تحولی مهم در اکوسیستم استارتاپی ایران است. این معامله می‌تواند به ایجاد هم‌افزایی بین دو شرکت منجر شود و راه را برای نوآوری‌های بیشتر در حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی، فین‌تک و تبلیغات دیجیتال هموار کند. با این حال، موفقیت این همکاری به مدیریت چالش‌های پیش‌رو و استفاده بهینه از فرصت‌ها بستگی دارد.

این معامله همچنین نشان می‌دهد که اکوسیستم استارتاپی ایران به‌رغم چالش‌های اقتصادی و سیاسی، همچنان پویا و در حال رشد است. در ماه‌ها و سال‌های آینده، باید شاهد تأثیرات این معامله بر صنعت فناوری ایران و حتی فراتر از مرز‌های این کشور باشیم.