محمود شوری، تحلیلگر مسائل اوراسیا در گفت و گو با «انتخاب»:

سیاست‌های اختلاف افکن ترامپ، فرصت‌هایی برای ایران به وجود می‌آورد اما اینکه ما بتوانیم از این اختلافات استفاده کنیم، نیازمند یک قدرت قابل توجه است / اگر بحران اوکراین به پایان برسد، یکی از اختلافات ایران و اروپا از بین خواهد رفت اما مشکل اساسی این است که هیچ منافع مشترکی بین این دو نقطه تعریف نشده

محمود شوری، کارشناس مسائل اوراسیا، درباره‌ی تضاد میان اوکراین و آمریکا بر سر پایان جنگ گفت: نوع برخورد ترامپ با زلنسکی را الزاما نمی‌توان به عنوان اختلاف و تضاد بین آمریکا و اوکراین تعبیر کرد. درست است که مشاجره‌ای بین رئیس جمهور دو کشور رخ داد و به نوعی بی‌سابقه بود، اما این موضوع بر سر اختلاف بر سر نوع همکاری است، نه اختلاف بر سر نوع منافع؛ مسئله این است که آمریکا به عنوان قدرت حامی اوکراین، چگونه سیاست‌های خود را پیش می‌برد و چه انتظاری از اوکراین دارد؟ بحث بر سر اختلاف منافع نیست.

کد خبر: ۸۵۳۷۹۹

تاریخ: ۱۲ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۸:۱۳

ترامپ در برخوردی تند، رئیس جمهور اوکراین را راهی خانه‌اش کرد تا به جنگ پایان دهد. مسئله اینجاست که اروپایی‌ها تا چه حد می‌توانند در مقابل ترامپ مقاومت کنند؟ آیا ترامپ می‌تواند پایان جنگ اوکراین را به نام خود رقم بزند؟ اما سوال اساسی‌تر این است که نقش ایران در این بین چیست؟ آیا می‌توان از این تضادها و پایان جنگ اوکراین استفاده کرد؟

محمود شوری، کارشناس مسائل اوراسیا، درباره‌ی تضاد میان اوکراین و آمریکا بر سر پایان جنگ به «انتخاب» گفت: نوع برخورد ترامپ با زلنسکی را الزاما نمی‌توان به عنوان اختلاف و تضاد بین آمریکا و اوکراین تعبیر کرد. درست است که مشاجره‌ای بین رئیس جمهور دو کشور رخ داد و به نوعی بی‌سابقه بود، اما این موضوع بر سر اختلاف بر سر نوع همکاری است، نه اختلاف بر سر نوع منافع؛ مسئله این است که آمریکا به عنوان قدرت حامی اوکراین، چگونه سیاست‌های خود را پیش می‌برد و چه انتظاری از اوکراین دارد؟ بحث بر سر اختلاف منافع نیست. ضمن اینکه باید در نظر بگیریم راه گریز زیادی برای اوکراین وجود ندارد. مسئله این است که ترامپ چگونه به موضوع اوکراین نگاه می‌کند؟ یک بعد مسئله این است که ترامپ مسئله را به یک اختلاف شخصی تقلیل می‌دهد. این موضوع در تاریخ سیاست خارجه‌ی آمریکا، کم سابقه است. باید ببینیم قوه‌ی حاکمه در آمریکا اجازه می‌دهند مسئله به این شکل پیش برود یا خیر؟ موضوع اوکراین می‌تواند در مباحث استراتژیک بین‌المللی از جمله ارتباط روسیه با غرب و آمریکا با اروپا اثرگذار باشد. ترامپ خود را پایان بخش یک بحران بین‌المللی می‌بیند. باید ببینیم آمریکایی‌ها موضوع تقابل با روسیه که یک اتفاق خاص در سیاست خارجی آمریکاست را مجددا به متن این سیاست‌ها برمی گردانند یا خیر!

او افزود: نباید در مورد این دعوا بزرگ نمایی کرد و منافع این دو کشور را صرفا تحت تاثیر چنین برخوردی تحلیل کرد. باید ببینیم هیئت حاکمه‌ی آمریکا تا چه حد دست ترامپ را نسبت به اوکراین باز می‌گذارد.

وی در رابطه با استفاده از تضاد میان اوکراین و آمریکا توسط ایران بیان کرد: باید با احتیاط نسبت به این موضوع برخورد کرد. من فکر نمی‌کنم در این مسئله، ایران بتواند فرصتی برای خود تعریف کند. اینکه آمریکا سیاست‌های خود را به شکلی پیش می‌برد که موجب اختلافات داخلی خواهد شد، فرصت‌هایی برای ایران به وجود می‌آورد اما اینکه ما بتوانیم از این اختلافات استفاده کنیم، نیازمند یک قدرت قابل توجه است. قدرت‌های غربی اگرچه اختلافاتی دارند اما در موضوع ایران و خط قرمزهایشان، به اشتراک نظر می‌رسند.

وی درباره‌ی نتایج جهانی پایان جنگ اوکراین گفت: چنانچه ما به هر شکل شاهد پایان جنگ اوکراین باشیم و ترامپ بتواند به این مسئله خاتمه دهد، حتما با جهان جدیدی مواجه می‌شویم. وضعیت آمریکا و شوروی بعد از بحران موشکی کوبا، مشابه شرایط بعد از جنگ اوکراین می‌شود. ما دوران طولانی تنش زدایی بین غرب و روسیه را در پیش خواهیم داشت اما من تردید دارم اروپایی‌ها به ترامپ اجازه دهند که جنگ را به پایان برساند. تحریم‌های روسیه نیز تماما در دست آمریکا نیست و ترامپ نمی‌تواند پس از جنگ، تمام تحریم‌ها را برعلیه روسیه بردارد. تا زمانیکه این تحریم‌ها وجود دارد، نمی‌توان گفت بحران به پایان رسیده است.

وی تصریح کرد: بحران اوکراین اگر به پایان برسد، یکی از اختلافات ایران و اروپا از بین خواهد رفت اما مشکل اساسی ما با اروپا، این است که هیچ منافع مشترکی بین این دو نقطه تعریف نشده است. اروپایی‌ها برای اینکه با ایران وارد گفتگوهای تازه شوند، انگیزه‌ای ندارند. موضوع مکانیسم ماشه یکی از نقاط مهم اختلاف است و اگر این سنگ به چاه انداخته شود، به سادگی بیرون نخواهد آمد. مکانیسم ماشه تعیین‌کننده آینده روابط ایران و اروپاست.

شوری درباره‌ی لزوم مذاکره با اروپا بر سر پایان مکانیسم ماشه و اختلاف بر سر نقش ایران در اوکراین گفت: به نظر من باید به نوع نگاه ترامپ نسبت به جنگ اوکراین و روش او برای پایان جنگ دقت کنیم. ترامپ تاکید دارد که به هر شکل ممکن، به این بحران پایان دهد و باید از این فرصت استفاده کنیم. این فرصت سریع از بین می‌رود و باید هرچه زودتر برای آن آماده شویم. ما باید با اروپایی‌ها وارد گفتگو شویم تا به سمت مکانیسم ماشه نروند و اختلافات به وجود آمده بر سر جنگ اوکراین نیز پایان یابد.