خاطرات منوچهر هاشمی، مدیرکل ضدجاسوسی ساواک، شماره دوازده: کدامیک از روحانیون از نظر ساواک خطرناک‌تر بودند؟

طالقانی و منتظری این‌ها همیشه می‌شنیدیم تعدادی از این‌ها را از آخوند‌های تندرو را که می‌گرفتند اسمشان زیاد می‌شنیدیم. یا همین یارو را که مال نایب تولیه مشهد است، طبسی. من وقتی خراسان بودم این را فرستادم تهران زندانی کردیم فوراً آزاد شد. علتش هم این بود می‌رفت بدوبیراه می‌گفت بالای منبر. یک روز صدا کردم گفتم آقا شما چطور می‌گویید آخر رادیو حرام است؟ گفت اتفاقاً تمام شاگرد‌های دانشگاهی حرف مرا قبول کردند رفتند رادیو‌هایشان را گذاشتند توی کیسه با هاون کوبیدند خرد کردند آوردند پیش من من دیدم من با این چیچی حرف بزنم آخر؟ جای حرف باقی نمی‌ماند.

کد خبر: ۸۵۴۱۲۱

تاریخ: ۱۴ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۵:۰۰

سرویس تاریخ «انتخاب»: منوچهر هاشمی، رئیس اداره هشتم ساواک بود. وی از سال ۱۳۴۲ تا انتهای زمان خدمت یعنی شهریور ۵۷ که خود را بازنشسته نمود، مدیر اداره کل ضد جاسوسی ساواک بود.هاشمی دلیل بازنشسته کردن خود را عدم اعتقاد به مقدم که به تازگی به ریاست ساواک رسیده بود عنوان کرده است.منوچهر هاشمی در آستانه سقوط حکومت پهلوی از ایران خارج شد و دربارهٔ زندگی و اقداماتش در ارتش و ساواک، کتابی با عنوان «داوری: سخنی در کارنامه ساواک» منتشر کرد. «انتخاب» روزانه بخش هایی از مصاحبه هاشمی با تاریخ شفاهی هاروارد را منتشر می‌کند.

س - یک عده می‌گویند چند ماه آخر در داخل خود ساواک دسته‌بندی شده بوده ویـــــــک مقداری از شلوغ کاری‌ها و حتی آن جریان آتش سوزی روز قبل از سرکار آمدن تیمسار ازهاری کار خود ساواک بوده یا کار دولت بوده

ج - نه

س- هیچ حقیقتی هست توی این مطلب؟

ج ـ هیچ حقیقتی ندارد. شما از تمام مدیر‌ها همه‌شان اینجا هستند. به هیچوجه تا این آخر وقتی، من به شما درست اگر توجه به این نکات را یک خرده حلاجی بکنید موضوع را پیدا می‌کنید. وقتی مقدم را به این صورت گذاشتند، یک مأموریتی داشته. اولین کاری که کرد تمام روسای ساواک تمام مشاغل را عوض کرد و کار ساواک هم اینجور نیست باید بنشیند یک شش ماه بنشیند مطالعه کند تا بشناسد همه‌اش توی کاغذ و پروندهاسـت، اینجور نیست که مثلاً مالی نیست نمی‌دانم یا چیز نیست.

س - تجربه مهم انتظا می‌است.

ج - تجربه آخر شناسایی اشخاص و مهره‌ها، خیلی مشکل است. ن ارتش را متزلزل کرد، قره باغی ارتش را متزلزل کرد. فردوست یک کاری کرد. این سیستم چیز بود که بریزند دیگر آخر یکهو که مملکت را نمی‌توانستند صاحب بشوند باید این مسائل براندازی یک چیز‌هایی تبلیغات می‌کنند مردم میریزند خیابان. یواش یواش نیرو‌های را می‌آورند برابر آن، یواش یواش ابهت و چیز این‌ها را از بین می‌برند. یواش یواش یواش یواش اصلاً این براندازی را شما یک مطالعه بکنیت تما. تکه به تکه م اینست، این‌ها همان چیز‌های براندازی بود می‌خواستند یواش یواش پای نظامی ان را بکشند بیرون پنج نفر را بزنند یواش یواش مردم را تحریک بکنند که ما پول دادیم می‌برای دشمن این چیز‌ها، به نتیجه می‌رسید.

س - بله

. ج ـ آخر ولی خوب نمی‌دانست، ما می‌دانستیم که آن مملکت کجا بوده چه جان‌ها کنده شده به آنجا برسد. شما می‌دانید دانشگاه چه صدمه‌ای دانشگاه زد روشنفکر‌ها زدند؟

س ـ ولی این مثل اینکه این سؤال را قبلاً هم کردم که مثل اینکه تصور اینکه ممکن است جناحی از گروه روحانیون هم در صدد براندازی باشد تصور نشده بود

. ج - چرا، آ‌ها یعنی دقت نکرده بودیم؟

س ـ به آن‌ها آنطـور که مثلاً از چپی‌ها و توده ای‌ها مواظبش بودید

ج - چرا قربانتان بروم. مثلاً این‌ها تعدادی از این‌ها توی زندان بودند دیگر. این خلخالی زندان بود یعنی بیشتر این‌ها که چیز کردند، پسر منتظری زندان بود، منتظـری زندان بود. چرا نکرده بودند؟

س - راجع به بهشتی؟ آن زندان بود.

. س - سوء ظنی نبود.

ج - بهشتی دودوزه بازی می‌کرد دیگر، بهشتی بنظرم مال انگلیس‌ها بود. خوب نقشش را بازی کرد بهشتی کتاب می‌نوشت کتاب تصحیح می‌کرد.

س - یا مثلاً مطهری با ساواک ارتباط نزدیک داشت

ج - من دانه دانه نمی‌دانم چون کارم نیست.

س - بله.