اپلیکیشن ورزشی «استراوا» در ایران از دسترس خارج شد؛ فیلترینگ داخلی یا محدودیت خارجی؟

اپلیکیشن ورزشی «استراوا» (Strava) که کاربران بسیاری در جهان برای ثبت فعالیت‌های ورزشی از آن استفاده می‌کنند، در ایران با محدودیت دسترسی مواجه شده است.

کد خبر: ۸۵۵۴۳۶

تاریخ: ۲۱ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۳:۳۹

دیجیاتو: اپلیکیشن ورزشی «استراوا» (Strava) که کاربران بسیاری در جهان برای ثبت فعالیت‌های ورزشی از آن استفاده می‌کنند، در ایران با محدودیت دسترسی مواجه شده است.

کاربران گزارش داده‌اند که هنگام تلاش برای دسترسی به این اپلیکیشن با پیام خطا مواجه می‌شوند و پیگیری‌های زومیت حکایت از این دارد که این پیام نشان می‌دهد این سرویس برای کاربران ایرانی تحریم شده است. درواقع متن پیام ارور مشخص می‌کند Amazon CloudFront، سرویس میزبانی استراوا، دسترسی کاربران ایرانی را مسدود کرده است که این موضوع احتمالاً به دلیل تحریم‌های اعمال‌شده توسط آمازون در راستای سیاست‌های آمریکا علیه ایران برمی‌گردد.

به‌گزارش زومیت بررسی‌ها نشان می‌دهد که استراوا در فروشگاه گوگل پلی همچنان برای دانلود در دسترس است و گوگل هیچ محدودیت رسمی برای این اپلیکیشن در ایران اعلام نکرده است. با این حال، پیام خطای 403 به صراحت به تنظیمات CloudFront اشاره دارد که دسترسی از ایران را بلاک کرده است. این موضوع با گزارش‌های کاربران در شبکه اجتماعی X همخوانی دارد که اعلام کرده‌اند طی روزهای اخیر استراوا تنها با VPN قابل استفاده است. اگرچه احتمال فیلترینگ داخلی از سوی ایران نیز مطرح شده بود، اما پیام خطای دریافت‌شده از این پلتفرم حاکی از آن است که این محدودیت از سمت زیرساخت آمازون اعمال شده، نه نهادهای داخلی ایران. شرکت استراوا تاکنون بیانیه رسمی درباره این محدودیت منتشر نکرده و مشخص نیست آیا این تصمیم مستقیماً از سوی خود استراوا گرفته شده یا نتیجه سیاست‌های کلی آمازون است.

پیشینه تحریم‌های دیجیتال و محدودیت‌های آمازون

ایران سال‌هاست که با محدودیت‌های گسترده در دسترسی به سرویس‌های دیجیتال مواجه است. از سال ۲۰۰۹، پلتفرم‌هایی مانند فیس‌بوک و توییتر توسط دولت ایران فیلتر شدند، اما تحریم‌های خارجی نیز نقش مهمی ایفا کرده‌اند. آمازون، به‌ویژه از طریق سرویس AWS و CloudFront، از اوایل دهه ۲۰۱۰ دسترسی کاربران ایرانی به بسیاری از خدماتش را محدود کرده است. در سال ۲۰۱۹، آمازون حساب‌های AWS کاربران ایرانی را به دلیل تحریم‌های آمریکا مسدود کرد و این روند در سال‌های بعد به سایر سرویس‌ها، از جمله CloudFront، گسترش یافت. به عنوان مثال، در سال ۲۰۲۳، کاربران ایرانی گزارش دادند که هنگام دسترسی به سایت‌هایی که از CloudFront استفاده می‌کنند، با ارورهای مشابه 403 مواجه شده‌اند. همچنین تحریم‌های متعددی از سوی گوگل، اپل و ایسوس و… سایر شرکت‌های فناورمحور دنیا گریبانگیر کاربران ایرانی شده است.

این محدودیت‌ها اغلب فراتر از الزامات قانونی تحریم‌ها اعمال می‌شوند. منتقدان معتقدند شرکت‌هایی مانند آمازون برای اجتناب از ریسک‌های قانونی، سیاست‌های سختگیرانه‌تری نسبت به آنچه قانون آمریکا اعلام کرده‌، در پیش می‌گیرند. مورد استراوا نیز می‌تواند نمونه دیگری از این رویکرد باشد، به‌ویژه با توجه به اینکه داده‌های جغرافیایی این اپلیکیشن پیش‌تر حساسیت‌هایی را در زمینه امنیت ایجاد کرده بود؛ نباید یادمان برود در سال ۲۰۱۸، ارتش آمریکا استفاده از استراوا را برای سربازانش محدود کرد پس از آنکه موقعیت پایگاه‌ها از طریق داده‌های کاربران افشا شد.

واکنش‌ها و پیامدها

کاربران ایرانی در X نسبت به این محدودیت اعتراض کرده‌اند. یکی از کاربران نوشته: «استراوا که یه اپ ورزشیه، چرا باید تحریم بشه؟» کاربر دیگری پرسیده: «این کار آمازونه یا خود استراوا؟» کارشناسان معتقدند این محدودیت نه‌تنها ورزشکاران ایرانی را تحت تأثیر قرار می‌دهد، بلکه بار دیگر نشان‌دهنده تأثیر عمیق تحریم‌های خارجی بر زندگی روزمره کاربران در ایران است. ناگفته نماند باتوجه به محدودیت‌های فیلترینگ گسترده در شبکه اینترنت کشور، بسیاری از کاربران دائما فیلترشکن خود را روشن نگه می‌دارند و بسیاری از آن‌ها احتمالاً متوجه این تحریم‌ها نشوند. در حال حاضر دسترسی کاربران ایرانی به استراوا به VPN وابسته خواهد بود. این وضعیت بار دیگر شکاف دیجیتال میان ایران و جهان را برجسته می‌کند، جایی که تحریم‌ها و محدودیت‌ها دست‌به‌دست هم داده‌اند تا دسترسی به ابزارهای ساده را هم دشوار کنند.