مدودف: وقت آن رسیده جایگزینی برای دادگاه لاهه داشته باشیم

نایب رئیس شورای امنیت روسیه پیشنهاد داد که جایگزینی برای دادگاه کیفری بین‌المللی که آن را «ناکاآمد و غیرقابل اصلاح» می‌نامد، مثلاً در چارچوب بریکس ایجاد شود.

کد خبر: ۸۶۲۶۰۱

تاریخ: ۰۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۵:۳۹

ایسنا: نایب رئیس شورای امنیت روسیه پیشنهاد داد که جایگزینی برای دادگاه کیفری بین‌المللی که آن را «ناکاآمد و غیرقابل اصلاح» می‌نامد، مثلاً در چارچوب بریکس ایجاد شود.

«دیمیتری مدودف» نایب رئیس شورای امنیت روسیه که سابقا رئیس‌جمهور هم بوده، در مطلبی گفت: «به نظر می‌رسد کاملاً امکان‌پذیر باشد که در سطح منطقه‌ای (مثلا در چارچوب بریکس) مفهومی برای ایجاد یک نهاد حقوقی بین‌المللی به عنوان جایگزین دادگاه کیفری لاهه توسعه داده شود.»

مدودف در مقاله‌ای با عنوان «توهمات از دست‌رفته، یا چگونه دادگاه کیفری بین‌المللی به هیچ تبدیل شد» در مجله «پراووودنیه» نوشت: «این نهاد قضایی جدید در بریکس می‌تواند تعهد مشترک اعضای خود را به اصول منشور سازمان ملل، از جمله مصونیت رؤسای کشورهای مستقل از هرگونه صلاحیت قضایی خارجی و عدم مداخله در امور داخلی کشورها (از جمله از طریق تحریک غیرقانونی رهبران مخالف توسط دولت‌های خارجی) تأکید کند.»

به باور مدودف، دادگاه کیفری بین‌المللی در وضعیت «ناکارآمد» کنونی خود باید «به فراموشی سپرده شود.»

این سیاستمدار سرشناس روس نوشت: «اگر دادگاه لاهه در حال حاضر به‌طور غیرقابل بازگشتی دچار نقص باشد، کشورهای علاقه‌مند این فرصت را خواهند یافت که دادگاه کیفری بین‌المللی دیگری را تأسیس کنند که از این ایرادها مصون باشد. اساسنامه‌ آن باید بر مبنای تمام قواعد شناخته‌شده‌ جهانی حقوق بین‌الملل، از جمله اصل مصونیت کامل مقامات عالی‌رتبه باشد. صلاحیت آن می‌تواند شامل جنایت نسل‌کشی، جنایات جنگی، جنایت علیه بشریت و حملات تروریستی شود. چنین حملاتی اغلب در قلمرو دو یا چند کشور طراحی و اجرا می‌شوند. همکاری بین‌المللی در چارچوب این نهاد جدید قادر خواهد بود از وقوع این حملات جلوگیری کند.»

مدودف افزود که دادگاه کیفری بین‌المللی همچنین در برابر برخی جنایتکاران جنگی برجسته «نابینایی و ناشنوایی تبعیض‌آمیز» از خود نشان داده، در حالی‌که به پرونده‌های کم‌اهمیت‌تر توجه زیادی کرده است.

این مقام که سابقا نخست‌وزیر روسیه هم بود، افزود: «برخی افراد حاضر در این محاکم در واقع محکوم و زندانی شدند، عمدتاً مجرمان مستقیم در چند کشور محدود که علیه‌شان شهادت داده شده بود. با این حال، شماری از جنایتکاران جنگی رده‌بالا بدون مجازات باقی ماندند... سؤال اینجاست؛ آیا این "جنگ‌سالارها"، رهبران قبایل درگیر در آفریقا و دیگر مجرمان، واقعاً "جنایتکاران بین‌المللی" هستند که نظام‌های قضایی ملی قادر به مقابله با آن‌ها نیستند؟ آیا واقعاً لازم بود نهاد عظیم و پرهزینه‌ای مانند دادگاه کیفری بین‌المللی برای مهار و پاسخگو کردن آن‌ها تأسیس شود؟»

معاون شورای امنیت روسیه همچنین دادگاه کیفری بین‌المللی را به جانبداری و عمل به نفع غرب متهم کرد؛ چرا که از پیگرد قضایی افراد متعلق به کشورهای عضو ناتو خودداری کرده است. به گفته او، همه‌ی این اقدامات موجب شده بسیاری از کشورها از اساسنامه‌ رم که بنیاد آی‌سی‌سی است، خارج شوند.

این مقام روس در ادامه گفت: «در نتیجه، رویه قضایی دادگاه کیفری بین‌المللی پرسش‌های مشروعی را برانگیخت، نه فقط از سوی حقوقدانان. با گذشت زمان، این دادگاه بیش از پیش وابستگی خود را به عوامل سیاسی و ایدئولوژیک نشان داد، عواملی که در واقع باید از روند کاری آن حذف شوند. تمایل آشکاری شکل گرفت به سوی محکوم یا معاف کردن افراد صرفاً بر اساس منافع آنچه "غرب جمعی" نامیده می‌شود و آن هم با تکیه بر استانداردهای دوگانه مورد علاقه‌ آن‌ها. هرچند عجیب به نظر می‌رسد، این روند به نوعی تملق‌گویی نسبت به برخی کشورها (در درجه اول ایالات متحده) انجامید؛ کشورهایی که خود برخوردی تحقیرآمیز با آی‌سی‌سی و عملکردش داشتند.»

در سال‌های اخیر، دادگاه کیفری بین‌المللی برای چندین رهبر جهان، از جمله ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه و بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی، حکم بازداشت صادر کرده است. این تصمیم‌ها مورد انتقاد قرار گرفته‌اند. برخی کشورها، مانند مجارستان، تصمیم به خروج از آی‌سی‌سی گرفتند، در حالی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، فرمان اجرایی تحریم علیه این دادگاه را به‌دلیل اقداماتش علیه واشنگتن و متحدانش، از جمله رژیم صهیونیستی، امضا کرد.

در این فرمان آمده است که آمریکا اقدامات قابل توجهی را علیه کسانی که «در تخلفات دیوان کیفری بین‌المللی مسئول هستند» اتخاذ خواهد کرد. برخی از این اقدامات شامل مسدود کردن اموال و دارایی‌ها و همچنین تعلیق ورود کارکنان آی‌سی‌سی و اعضای خانواده آن‌ها به خاک آمریکا می‌شود.