ضرغامی: در آن زمان [دهه ۸۰] گفتم که فیلم «مربای شیرین» سیاسی است و علیه نظام حرف می‌زند، اما امروز می‌گویم اشتباه کردم و نظر من عوض شده

ضرغامی با اشاره به یکی از اشتباهات خود در موضع گیری بیان کرد: یکی از این‌ها درباره فیلم «مربای شیرین» ساخته مرضیه برومند بود که در آن زمان گفتم فیلم سیاسی است و علیه نظام حرف می‌زند، اما امروز در سال ۱۴۰۴ می‌گویم اشتباه کردم و نظر من عوض شده است.

کد خبر: ۸۶۳۱۴۱

تاریخ: ۰۷ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۲۰:۰۷

مهر: ضرغامی رئیس هیئت داوران جشنواره فیلم فجر مدتی پس از برگزاری جشنواره از حواشی آن و اینکه قرار بوده به مریلا زارعی دیپلم افتخار بدهند ولی او مخالفت کرده است، گفت.

جدیدترین قسمت از برنامه سینمایی «هفت» به تهیه‌کنندگی محمد تنکابنی و اجرای بهروز افخمی روز جمعه ۵ اردیبهشت ماه پخش شد. میز گفتگوی ویژه جدیدترین قسمت از برنامه سینمایی «هفت» با موضوع «از معاونت سینمایی تا داوری جشنواره فیلم فجر» با حضور سید عزت‌الله ضرغامی برگزار شد.

سید عزت‌الله ضرغامی در ابتدای این میز گفت: تاثیرگذارترین حوزه هنری سینماست و چیزی با سینما برابری نمی‌کند. من در دوره بحرانی وارد سینما شدم که از آن عبور کرد و امشب به آن اشاره‌ای خواهم کرد. زمانی که به صداوسیما رفتم هم کارهای سینمایی جدید انجام دادم و شبکه‌های جدیدی ایجاد کردیم و ادای دینی درست به سینما داشتم.

ضرغامی در ابتدا با اشاره به یکی از اشتباهات خود در موضع گیری بیان کرد: یکی از اینها درباره فیلم «مربای شیرین» ساخته مرضیه برومند بود که در آن زمان گفتم فیلم سیاسی است و علیه نظام حرف می‌زند اما امروز در سال ۱۴۰۴ می‌گویم اشتباه کردم و نظر من عوض شده است.

وی ادامه داد: دوره خود را یکی از موفق‌ترین دوره‌ها می‌دانم ولی باید شجاعت بیان اشتباه‌ها را داشته باشیم. فیلم «مربای شیرین» داستان بچه‌ای است که یک مربایی از مغازه می‌گیرد و نمی‌تواند در آن را باز کند. مادر و هرکسی تا خود صاحب مغازه و کارخانه و … هم نمی‌توانند در این شیشه را باز کنند. داستان می‌گوید ما شیرینی‌ها را در شیشه کردیم و در آن را هم سفت کردیم که باز نمی‌شود. آن شخصیت خانم در انت‌ها هم می‌گوید شما قالب‌تان کج است. آن موقع گفتم فیلم سیاسی است ولی در حال حاضر نظر من چنین نیست. بارها دیده‌ام که رهبر انقلاب درباره شادی و سرگرمی جوانان و مردم چقدر توجه دارند و ما نباید به گونه‌ای عمل کنیم که سرگرمی‌های مباح هم سخت شود. نباید شادی را از مردم بگیریم.

افخمی گفت: در زمان «اجاره‌نشین ها» آن هم مورد حمله شدید مخصوصاً از جانب مخملباف قرار گرفت. به توصیه سیدمحمد بهشتی من فیلم را دیدم و گفتم این فیلم با انقلاب شوخی می‌کند ولی فیلم کمدی خوبی است و اگر فیلمساز نتواند با زبان طنز شوخی کند، چه فایده دارد؟

ضرغامی مطرح کرد: امروزه بعضی تصمیم گیران سلیقه خود را حاکم می‌کنند که این بسیار بد است. من سابقه بحث‌های مفصل سینمایی با رهبر انقلاب را داشته‌ام. قطعاً شما هم دیده‌اید که بعضی اوقات رهبری توصیه‌ای مطرح می‌کنند ولی می‌گویند این سلیقه شخصی من است. بعضی‌ها که تصمیم گیر هستند همه تولیدات در تمام حوزه‌ها را براساس سلیقه رهبری راهبری می‌کنند ولی اصلاً چنین نیست و باید تمام سلایق درنظر گرفته شوند. بسیار فیلم‌هایی بوده است که من هم آن‌ها را دوست داشتم و مقام معظم رهبری هم دوست داشتند. به عنوان مثال فیلم «با گرگ‌ها می‌رقصد» جزو فیلم‌هایی است که حضرت آقا دوست داشتند.

وی در بخش دیگری توضیح داد: بعضی‌ها می‌گویند فیلم ارزشی بسازید حتی اگر کیفیت آن خوب نباشد. ولی رهبر انقلاب تاکید کردند محتوا و قالب دو بال هستند و هر دو مهم هستند. زمانی گفتند فیلم «سفر سنگ» آقای کیمیایی به خاطر دو بازیگر یعنی فرزانه تأییدی و رضا فاضلی ممنوع است. گفتم با تأیید من این فیلم را بیاورید و پخش کنید چون این فیلم یکی از بهترین‌هاست و نمادهای مذهبی بسیار خوبی دارد.

به نظر من یکی از موفق‌ترین جشنواره‌ها را داشتیم

عضو هیئت داوران جشنواره چهل و سوم فیلم فجر در ادامه درباره این دوره از جشنواره بیان کرد: پیش از پرداختن به جزئییات بگویم که به نظر من یکی از موفق‌ترین جشنواره‌ها را داشتیم. درباره حضور در جشنواره هم دکتر صالحی و آقای فریدزاده از من خواستند و من هم با افتخار همکاری کردم و معتقدم این ترکیبی بود که از زاویه‌های مختلف به آثار نگاه می‌کرد.

وی با اشاره به موضع گیری‌های خود ادامه داد: سال ۱۴۰۱ به من هم حمله می‌کردند که تو که در دولت آقای رئیسی هستی دیگر چرا این حرف‌ها را می‌زنی؟ حتی یک توئیت زدم که اینها همه بچه‌های خود ما هستند. تلویزیون گفت کومله هستند، کدام کومله؟ ولی خود حضرت آقا گفتند کومله کجا بود. رهبر فرمودند اینها بچه‌های خودمان هستند و با باتوم نباید با آن‌ها رفتار کرد.

در ادامه برنامه، معاون سینمایی اسبق وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: زمانی با آقای سلحشور درباره گریم سریال حضرت یوسف بحث‌ها داشتیم و زمانی که با رهبر مطرح کردم خود رهبری فرمودند انقدر فضا معنویت دارد که این مشکلات کوچک اشکالی ندارد.

وی درباره رویکرد جشنواره‌های خارجی گفت: یک زمانی آقای کیارستمی به من گفت آقای امیر نادری فیلم «منهتن» را به کن برد و فیلم را راه ندادند و نادری از کیارستمی خواسته بود که زنگ بزند و بگوید این همانی است که «دونده» را داشته است. کیارستمی هم همین کار را انجام داده است اما آن دبیر گفته بود اگر این فیلم درباره جامعه ایران بود حتماً می‌پذیرفتند. این دیگر حرف آقای سلحشور نیست که برخی بگویند شاید تفکر خاصی داشتند، آقای کیارستمی به خود من گفتند.

درباره فیلم «آدم برفی» اشتباه کردم و به آقای زم گفتم…

عزت الله ضرغامی سپس درباره دیگر اشتباه مدیریتی خود بیان کرد: من درباره فیلم «آدم برفی» اشتباه کردم و به آقای زم گفتم چند نکته را کم کن و چون اعمال نکردند فیلم را نشان ندادیم. اگر عقل امروز را داشتم می‌گفتم انقدر فیلم خوب است که می‌توان چشم پوشی کرد. خطرناک این است که آدم روی اشتباه خود پافشاری کند ولی این درست است که آدم به اشتباه خود اشاره کند و بگوید که اشتباه کرده و به مدلی برسد که کمتر اشتباه کند. تلورانس سینما باید کمتر از مسجد و معبد و تلویزیون باشد. به آقای فریدزاده هم گفتم کاری کنید که حداقل ۴۰ درصد فیلم‌ها را بتوان در صداوسیما نشان داد. در ساترا هم این توصیه را دارم و باید چنین چیزی را پذیرفت.

وی درباره هیئت داوری جشنواره فجر مطرح کرد: بازی خانم مریلا زارعی و حس و حالی که داشت بسیار خاص و خوب بود. اتفاق اخلاقی که در مراسم اختتامیه هم افتاد این بود که خانم زارعی چندین بار برنده جایزه سیمرغ را ایستاده تشویق کرد و آقای زمانی هم ادای احترام کرد به آقای پورشیرازی و فیلم «پیرپسر». این‌ها چیزهایی‌ست که بسیار ارزشمند است.

فیلم «پیرپسر» خیلی فیلم قوی بود و اعضای هیئت داوران معتقد بودند اگر این فیلم (در بخش مسابقه) بود، سیمرغ بهترین بازیگر مرد به آقای حسن پورشیرازی می‌رسید. درباره سیمرغ بلورین بازیگر نقش اول زن هم ما از همان اول بازی خانم فریبا نادری در «شوهر ستاره» را دیدیم و با یک بازی متفاوت مواجه شدیم. البته بعضی از بازی‌های دیگر مانند بازی خانم غزل شاکری در فیلم «رها» هم بسیار زیبا بود.

فیلم «قاتل و وحشی» را هم دوست داشتیم ببینیم ولی نیاوردند

وی مطرح کرد: می‌خواهم یک افشاگری بکنم و می‌دانم که اعضا هیئت داوران هم راضی هستند. دوستان من در هیئت داوری پیشنهاد کردند سیمرغ را به خانم نادری بدهیم و دیپلم افتخار را به خانم مریلا زارعی بدهیم ولی من شخصاً مخالفت کردم و با استدلال بقیه عزیزان را قانع کردم. خانم مریلا زارعی واقعاً بسیار زیبا نقش را خلق و ایفا کردند ولی تصمیمی بود که باید گرفته می‌شد و پای آن هم می‌ایستم. فیلم «قاتل و وحشی» را هم دوست داشتیم ببینیم ولی نیاوردند. درباره این فیلم هم مشکل شرعی موی بازیگر زن را باید حل می‌کردند.

عزت الله ضرغامی گفت: فیلم «بازی را بکش» مانند «چشم بادومی» نیاز بود و باید ساخته می‌شد. ولی درمجموع در مقایسه با فیلم‌های دیگر «بازی را بکش» را کنار گذاشتند. درباره «خدای جنگ» هم باید بگویم که چون نمادین است، فیلم توانست نگاه ملی را با یک قالب دربیاورد و جایزه این بخش را دریافت کند. جایزه نگاه ملی نشان دهنده ارزش این فیلم است. ولی برداشت من این بود که آن چیزی که باید برای این مساله مهم درمی‌آمد، درنیامده بود ولی ارزش‌های خود را داشت. فیلم «پیشمرگ» هم همین اتفاق را داشت. این فیلم هم در مجموع داوران چنین نگاهی نداشت و برای من هم بحث است که چرا در اکران عمومی هم اقبالی نداشت و شکست خورد.

عزت الله ضرغامی ادامه داد: تا آخر عمر از قانون‌مند کردن سینما دفاع می‌کنم. من زمانی به سینما آمدم که بسیار بحران داشت. وقتی وارد شدم دیدم اداره سینما در محتوا و قواعد ظاهری سلیقه‌ای است. اولین جلسه را با خانه سینما گذاشتم و همه هنرمندان بودند. در آنجا خانم فریماه فرجامی به من اعتراض کرد که به ما قواعد را نمی‌گویند و حداقل قواعد را بگویید تا بدانیم چطور باید پیش برویم و من گفتم که سینما باید قانون‌مند شود.

این مدیر فرهنگی در بخش دیگری از صحبت‌های خود بیان کرد: می‌خواهم یک حرف خطرناک بزنم، اغتشاشات و ناآرامی‌های ۱۴۰۱ باعث شد بعضی از همکارهای ما اشتباه کنند و برخی هم به خارج رفتند و پشیمان هم هستند. از همین جا می‌خواهم بگویم آقای فرخ نژاد شما که انقدر کار خوب داشته‌اید و اشتباه کردید و رفتید، بگویید اشتباه کردم و ببینید حاکمیت درباره شما چه برخوردی خواهد داشت. حاکمیت نسبت به خانواده خود و ایرانی‌های خارج از ایران باید حساس باشد