آیت‌الله جوادی آملی: جامعه، علاوه بر عالم شدن، باید عاقل شود/ باید با جاهلیت ساختاری مقابله کنیم

آیت‌ الله جوادی آملی گفت: وظیفه ما تنها رفع جهل علمی و جهالت عملی نیست، بلکه باید با جاهلیت ساختاری و نظام جاهلی نیز مقابله کنیم.

کد خبر: ۸۶۶۱۱۰

تاریخ: ۲۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۰:۳۲

شفقنا: آیت‌ الله جوادی آملی گفت: وظیفه ما تنها رفع جهل علمی و جهالت عملی نیست، بلکه باید با جاهلیت ساختاری و نظام جاهلی نیز مقابله کنیم.

آیت الله جوادی آملی روز سه شنبه ۲۳ اردیبهشت ماه با حضور در دار العلم امام خویی در شهر مقدس نجف، در جمع باشکوه صدها نفر از اساتید، طلاب و فضلای حوزه علمیه، با گرامی‌داشت جایگاه حوزه‌ کهن و ریشه‌دار نجف اشرف بیان کردند: این حوزه مصداق بارز «أُسِّسَ عَلَى التَّقْوَى» است. از شیخ طوسی تا آیت‌الله خویی، مردانی الهی‌ در این حوزه پرورش یافته‌اند که تجلی آیه: ﴿فِيهِ رِجَالٌ يُحِبُّونَ أَنْ يَتَطَهَّرُوا﴾ هستند. همه این برکات، محصول ولایت ولی مطلق، امیرالمؤمنین علی علیه‌السلام است.

ایشان محور اصلی سخنان خود را در دو بخش «وظایف ایجابی» و «وظایف سلبی» طلاب تقسیم کردند.

آیت‌الله جوادی آملی با اشاره به اینکه «طلب علم فریضه است»، گفتند: خداوند متعال، آسمان و زمین و هرچه در آن‌هاست را در اختیار بشر قرار داده و مسخر انسان کرده است. یعنی هیچ‌کس حق ندارد بگوید «نمی‌توانم». نظام هستی کتابخانه خداست و انسان مأمور به فراگیری و تسخیر است.

ایشان حوزه‌های علمیه را موظف دانستند که از قرآن و سنت اهل‌بیت علیهم‌السلام فهم عمیق و دقیق داشته باشند. از سوی دیگر، ایشان دانشگاه‌ها را مسئول شناخت طبیعت، آسمان، زمین و ابعاد مادی جهان دانستند تا جامعه اسلامی را از وابستگی به شرق و غرب بی‌نیاز نمایند.

ایشان در ادامه تأکید کردند که علم کافی نیست و جامعه، علاوه بر عالم شدن، باید عاقل شود. وظیفه ما تنها رفع جهل علمی و جهالت عملی نیست، بلکه باید با جاهلیت ساختاری و نظام جاهلی نیز مقابله کنیم. امام تنها آموزگار دین نیست، بلکه مسئول پاک‌سازی جامعه از جاهلیت تمدنی است.

ایشان افزودند: حدیث «من مات و لم یعرف امام زمانه مات میتةً جاهلیة»، نشان‌دهنده آن است که اگر جامعه نتواند امامت و نظام ولایی را بشناسد و بپذیرد، در جاهلیت باقی مانده است.

آیت‌الله جوادی آملی با اشاره به وقایع جنگ صفین و فتنه حکمیت اظهار داشتند: مولا امیرالمؤمنین علیه‌السلام پس از آن فتنه‌ها، بارها تأکید کردند که جامعه به جاهلیت بازگشته است؛ نه به دلیل جهل فردی، بلکه به سبب سقوط در نظامی جاهلی!

ایشان در بخش مهمی از سخنان خود، بر لزوم تربیت مجتهدان واقعی تأکید کردند و گفتند: تقلید مشکل جامعه را حل نمی‌کند. کسی که توانمند است، باید مجتهد شود، مسائل را از منابع استخراج کند، فروع را به اصول ارجاع دهد و بتواند پاسخگوی نیاز زمان باشد.

آیت الله جوادی آملی، سه‌گانه‌ی نجات‌ بخش «علم، عقل و تهذیب» را به عنوان مسیر شکوفایی فردی و اجتماعی، هم برای حوزه های علمیه و هم برای دانشگاه‌های جهان اسلام قلمداد کردند و در پایان، برای همه امت مسلمان دعا کردند.