در گفت و گوی «انتخاب» با احسان موحدیان، کارشناس مسائل قفقاز تحلیل شد؛

چرا طرح دولت ترامپ برای کریدور زنگزور برای ایران خطرناک است؟

احسان موحدیان، کارشناس مسائل قفقاز، درباره اداره زنگزور توسط یک کمپانی آمریکایی گفت: اینکه آمریکایی‌ها خواهان مدیریت کریدور زنگزور هستند و هدفشان ضربه زدن به منافع ایران در آن منطقه است، هیچ شکی نیست. ایران بار‌ها جلوی این طرح خطرناک ایستاده و نشان داده که برای مقابله با این طرح هزینه می‌کند. کشور‌های حامی اجرای این طرح تحت فشار قرار گرفته‌اند و به دنبال حل ماجرا با راه حل‌های غیرنظامی‌اند. در چند سال اخیر اتفاقاتی افتاده که نشان می‌دهد کسانیکه این ایده را تعقیب می‌کنند، یعنی باکو، اسراییل، آمریکا و انگلیس، در تلاش برای به سرانجام رساندن این طرح هستند. اول یک جنگ ۱۲ روزه علیه ایران ایجاد شد و شدیداً به تبریز حمله کردند که سبب ضربه به زیرساخت‌های نظامی و امنیتی شد.

کد خبر: ۸۷۵۲۵۵

تاریخ: ۲۴ تير ۱۴۰۴ - ۱۵:۵۷

امروز یک رسانه بریتانیایی اعلام کرد: ایالات متحده پیشنهاد داده است که کنترل دالان حمل‌ونقل برنامه‌ریزی‌شده میان ارمنستان و آذربایجان را بر عهده بگیرد؛ اقدامی که به گفته تام باراک، سفیر آمریکا در ترکیه، با هدف پیشبرد مذاکرات دیپلماتیک میان این دو کشور قفقازی است که مدت‌هاست متوقف مانده. باراک روز جمعه در جریان یک نشست خبری این موضوع را با خبرنگاران مطرح کرد.

احسان موحدیان، کارشناس مسائل قفقاز، درباره اداره زنگزور توسط یک کمپانی آمریکایی به «انتخاب» گفت: اینکه آمریکایی‌ها خواهان مدیریت کریدور زنگزور هستند و هدفشان ضربه زدن به منافع ایران در آن منطقه است، هیچ شکی نیست. ایران بار‌ها جلوی این طرح خطرناک ایستاده و نشان داده که برای مقابله با این طرح هزینه می‌کند. کشور‌های حامی اجرای این طرح تحت فشار قرار گرفته‌اند و به دنبال حل ماجرا با راه حل‌های غیرنظامی‌اند. در چند سال اخیر اتفاقاتی افتاده که نشان می‌دهد کسانیکه این ایده را تعقیب می‌کنند، یعنی باکو، اسراییل، آمریکا و انگلیس، در تلاش برای به سرانجام رساندن این طرح هستند. اول یک جنگ ۱۲ روزه علیه ایران ایجاد شد و شدیداً به تبریز حمله کردند که سبب ضربه به زیرساخت‌های نظامی و امنیتی شد.

وی در رابطه با تحریکات نظامی از سوی جمهوری آذربایجان بیان کرد: در جنگ اخیر، در رسانه‌های جمهوری آذربایجان مطالبی تحت عنوان حمله به تبریز مطرح شد. ادعا‌های عجیبی مطرح کردند که اگر اسراییل وارد ایران شود، قرارداد‌های میان ایران و شوروی لغو شده و می‌توانند وارد ایران شوند. تجمع نیرویی که در مرز ایران انجام شد هم قابل توجه بود. نفوذ پهپاد‌های اسراییل از خاک باکو هم مطرح شد و تحلیل‌هایی در داخل و خارج منعکس شد. امروز یکی از تحلیلگر‌های مشهور آمریکایی به نام داگلاس مک‌گرگور احتمال حمله پهپادی از سوی باکو را مطرح کرد و در مورد همکاری اطلاعاتی باکو و آمریکا نیز صحبت کرد. آن‌ها دنبال ایجاد آشوب در مناطق آذری نشین بودند تا مسأله زنگزور را حل کنند و مسأله زنگزور را به یک موضوع داخلی تبدیل کنند. ماجرا اما به شکل دیگری پیش رفت.

این کارشناس باکو در رابطه با نقش آمریکا در مذاکرات میان ارمنستان و آذربایجان به جهت حضور در مرز ایران اظهار داشت: تحرکات باکو متوقف نشده است. سفر جولانی به باکو را باید در همین راستا تحلیل کنید. وقتی جولانی در باکو با اسراییلی‌ها دیدار می‌کند، عقبه ماجرا مشخص است. اصرار علی اف برای بازگشت آذربایجانی‌ها به ارمنستان هم بخشی از این سیاست است. باکو می‌خواهد تکفیری‌ها را با دستکاری‌های هویتی به ارمنستان بفرستد. این مسأله را باید کنار درگیری‌های آذربایجان با روسیه تحلیل کنیم. یک شبکه خاص در آذربایجان ایجاد شده که مخالفین علی اف را از روسیه به آذربایجان منتقل می‌کنند و پوتین با مقابله با مافیای علی اف، شروع به برخورد با این شبکه کرد. در رابطه با زنگزور و صلح آذربایجان و ارمنستان هم شاهد مذاکرات دوجانبه این دو کشور هستیم. در ابوظبی هم چندین ساعت مذاکره کردند و خروجی آن مذاکرات نگران‌کننده است. به ارمنستان فشار می‌آورند که کنترل مرز‌هایش با ایران را به یک شرکت آمریکایی بسپارند که اسراییل و انگلیس هم در آن سهام دارند. اگر کنترل مرز ما از ارمنستان به دست آمریکا بیفتد، رسما با آمریکا همسایه می‌شویم. اگر مرز ما با ارمنستان به هر شکلی به دست آمریکا بیفتد، بسیار نگران‌کننده است. البته ارمنستان این ادعا را تکذیب کرده است اما نگرانی‌ها وجود دارد. در این طرح شرکت آمریکایی تمامی فعالیت‌های اقتصادی و گمرکی و نظامی را در اختیار می‌گیرند که شاهد یک ناامنی گسترده در مرز‌های خودمان خواهیم بود. ایران باید پیام جدی خود را به این کشور‌ها منتقل کند که ایران نمی‌تواند چنین شرایطی را بپذیرد.

موحدیان درباره‌ی منشأ ایده هدایت زنگزور توسط کمپانی آمریکایی گفت: اصل این ایده متعلق به آمریکا و انگلیس است. سه کشور هدف این طرح‌اند. ایران و روسیه و چین؛ آمریکایی‌ها دنبال ایجاد کریدور جعلی در جهت محروم کردن ایران از منافع اقتصادی آن منطقه و کنترل کشور‌های ترک در آن مناطق برای فشار بر ایران است. آن‌ها می‌خواهند با این انحصار مسیر و تکمیل شدن کریدور، نیرو‌های مختلف ضد ایرانی به منطقه سرازیر شوند. این نیرو‌ها فقط برای ایران مشکل ایجاد نمی‌کنند و ناتو از این مسیر با روسیه و چین راحت‌تر همسایه می‌شوند و تحریکات تجزیه طلبانه خواهند داشت. لذا ما باید در این نقطه همکاری جدی با روسیه و چین داشته باشیم تا با همگرایی بیشتر به سوی مقابله با این ایده برویم. کریدور زنگزور برای روسیه و چین پول به دنبال ندارد بلکه ناامن‌سازی مرز‌ها و از دست رفتن منافعشان را به دنبال دارد.