تأثیر تغذیه بر سیستم ایمنی

متخصص تغذیه‌ توصیه می‌کند برای حمایت از سلامت ایمنی‌تان چه چیزهایی بخورید.

کد خبر: ۸۷۵۹۰۷

تاریخ: ۲۸ تير ۱۴۰۴ - ۱۸:۵۶

به گزارش انتخاب و به نقل از انلی مای هلث؛ در دنیایی که در آن بدن ما پیوسته در معرض عفونت‌ها، استرس و سموم محیطی است، یک سیستم ایمنی قوی اولین خط دفاعی ما به‌شمار می‌آید. گرچه خواب کافی، مدیریت استرس و ورزش نقش‌های مهمی در این زمینه دارند، اما تغذیه، پایه و اساس سلامت ایمنی بهینه است.

متخصصان می‌گویند سیستم ایمنی شما به اندازه‌ی سوختی که به آن می‌دهید قوی است؛ و این یعنی تغذیه‌ی هوشمندانه، نه صرفاً تغذیه‌ی مکرر. اما دقیقاً چه باید بخورید تا از ایمنی بدن‌تان پشتیبانی کنید؟

تأثیر تغذیه بر سیستم ایمنی

سیستم ایمنی بدن شما شبکه‌ای پیچیده از سلول‌ها، اندام‌ها و پروتئین‌هاست که وظیفه‌ی آن مقابله با عوامل بیماری‌زا است. برای عملکرد مؤثر این سیستم، حمایت مداوم از طریق مواد مغذی روزانه ضروری است.

داس می‌گوید: «بدون مواد مغذی مناسب، سیستم ایمنی ضعیف می‌شود، التهاب افزایش می‌یابد و بدن در برابر عفونت آسیب‌پذیرتر می‌شود.»

طبق مطالعه‌ای از کتابخانه ملی پزشکی آمریکا، بدن انسان قادر به تولید ریزمغذی‌ها نیست. بنابراین، ویتامین‌ها، مواد معدنی، آنتی‌اکسیدان‌ها و چربی‌های سالم باید از طریق رژیم غذایی تأمین شوند تا به تولید پادتن، پشتیبانی از فعالیت گلبول‌های سفید و تنظیم واکنش‌های التهابی کمک کنند.

مواد مغذی ضروری برای تقویت ایمنی

داس فهرستی از مهم‌ترین مواد مغذی و بهترین منابع غذایی آن‌ها را برای گنجاندن در رژیم روزانه ارائه می‌دهد:

۱. ویتامین C

چرا مهم است: تولید و عملکرد بهتر گلبول‌های سفید

منابع غذایی: آمله (انگور فرنگی هندی)، پرتقال، گواوا، فلفل دلمه‌ای، کیوی، لیمو

۲. ویتامین D

چرا مهم است: تنظیم پاسخ ایمنی و کاهش التهاب

منابع غذایی: نور خورشید (۱۵ تا ۲۰ دقیقه در روز)، شیر غنی‌شده، زرده تخم‌مرغ، قارچ، ماهی سالمون

۳. روی (زینک)

چرا مهم است: رشد سلول‌های ایمنی و التیام زخم‌ها

منابع غذایی: تخمه کدو، عدس، نخود، بادام‌هندی و غلات کامل

۴. ویتامین A

چرا مهم است: حفظ سلامت سدهای مخاطی مانند بینی و روده

منابع غذایی: هویج، سیب‌زمینی شیرین، اسفناج، تخم‌مرغ، پاپایا

۵. آهن و فولات

چرا مهم است: برای تولید گلبول‌های قرمز و انتقال اکسیژن ضروری‌اند

منابع غذایی: سبزیجات برگ‌سبز، چغندر، توفو، عدس و کنجد سیاه

۶. سلنیوم

چرا مهم است: کاهش استرس اکسیداتیو و تقویت ایمنی

منابع غذایی: آجیل برزیلی، تخمه آفتابگردان، برنج قهوه‌ای

۷. پروبیوتیک‌ها و پری‌بیوتیک‌ها

چرا مهم است: سلامت روده مستقیماً با سیستم ایمنی مرتبط است؛ تعادل باکتریایی روده، سیستم دفاعی بدن را تقویت می‌کند.

منابع غذایی:

• پروبیوتیک‌ها: ماست، کشک خانگی، غذاهای تخمیری مانند ایدلی، دوسا و کیمچی

• پری‌بیوتیک‌ها: سیر، پیاز، موز و جو دوسر

سبک زندگی + تغذیه = ایمنی مطلوب

گرچه تغذیه‌ی سالم به ساختن سیستم ایمنی قوی کمک می‌کند، اما تنها خوردن غذا کافی نیست. داس می‌گوید: «سیستم دفاعی بدن مانند عضله است و باید با خواب، ورزش، آب و تغذیه در فرم باقی بماند.» بنابراین، در کنار مکمل‌ها و غذاهای مغذی، تغییرات سبک زندگی و ورزش منظم ضروری هستند.

سایر توصیه‌های مفید:

• روزانه ۲ تا ۳ لیتر آب بنوشید

• شب‌ها ۷ تا ۸ ساعت خواب عمیق داشته باشید

• از مصرف الکل و غذاهای فرآوری‌شده پرهیز کنید

• برای کاهش استرس، مدیتیشن، تنفس عمیق یا یوگا انجام دهید

ترکیب‌های غذایی برای تقویت سیستم ایمنی

داس چند نمونه از وعده‌های غذایی متناسب با رژیم غذایی هندی را معرفی می‌کند که سرشار از مواد مغذی تقویت‌کننده‌ی ایمنی هستند:

• صبحانه: چیلای عدس سبز (موونگ دال) + آب آمله

• ناهار: خوراک عدس اسفناج + برنج قهوه‌ای + سالاد چغندر

• میان‌وعده‌ی عصر: نخود برشته + آب نارگیل

• شام: کیچدی سبزیجات + ماست + شیر زردچوبه‌دار

چه کسانی نیاز به مراقبت تغذیه‌ای مکمل دارند؟

به گفته‌ی داس، مکمل‌های تغذیه‌ای راهی مناسب برای تکمیل رژیم غذایی هستند، اما نباید به‌طور کامل جایگزین غذای کامل شوند. مکمل‌ها باید به‌عنوان بخشی از رژیم غذایی متعادل استفاده شوند.

«کودکان، سالمندان، زنان باردار و افرادی که بیماری‌های مزمن مانند دیابت یا اختلالات خودایمنی دارند، بیشتر در معرض عفونت هستند و ممکن است به مکمل یا تغذیه‌ی ویژه نیاز داشته باشند. اما پیش از شروع هر نوع مکمل، به‌ویژه ویتامین D، روی یا آهن، حتماً با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنید، چون مصرف بیش‌از‌حد برخی از این مواد می‌تواند مضر باشد.»

کلام پایانی: تمرین، بدن را کامل می‌کند

هیچ غذای معجزه‌آسا یا مکملی به‌تنهایی نمی‌تواند سیستم ایمنی قوی برای شما بسازد. اما با یک رژیم غذایی متعادل، سبک زندگی سالم و انتخاب‌های آگاهانه، این توانایی طی سال‌ها تقویت می‌شود. تنها با تصمیم‌گیری‌های هوشمندانه‌ی روزانه درباره‌ی تغذیه، بدن شما در مسیر آموزش و تقویت سیستم ایمنی قرار می‌گیرد.