رازهای پنهان سرویس‌های بهداشتی عمومی؛ علم چه می‌گوید؟

اگر والدین باشید یا دچار یک مشکل سلامتی مزمن باشید که شما را وادار به رفت‌وآمدهای سریع یا مکرر به دستشویی می‌کند، احتمالاً از قبل نقشه‌ی سرویس‌های بهداشتی عمومی «قابل‌قبول» اطراف خود را در ذهن دارید.

کد خبر: ۸۸۷۱۹۹

تاریخ: ۰۶ مهر ۱۴۰۴ - ۲۳:۴۸

به گزارش انتخاب و به نقل از  sciencealert؛ اما گاهی انتخابی ندارید و باید از دستشویی‌ای استفاده کنید که به نظر می‌رسد هفته‌هاست تمیز نشده. آیا جرئت می‌کنید روی صندلی آن بنشینید؟

حتی اگر نسبتاً تمیز به نظر برسد، باز هم نگران می‌شوید که نشستن روی صندلی ممکن است شما را بیمار کند؟

در سرویس‌های بهداشتی عمومی چه خبر است؟

یک فرد سالم در روز بیش از یک لیتر ادرار و بیش از ۱۰۰ گرم مدفوع تولید می‌کند. همه‌ی انسان‌ها در ادرار و مدفوع خود باکتری و ویروس دفع می‌کنند و بخشی از آن سر از توالت درمی‌آورد.

برخی افراد، به‌ویژه کسانی که اسهال دارند، می‌توانند میکروب‌های مضر بیشتری دفع کنند. همین باعث می‌شود سرویس‌های عمومی به یک «سوپ میکروبی» تبدیل شوند، به‌خصوص زمانی که تعداد زیادی از افراد از آن‌ها استفاده می‌کنند و تمیزکاری هم به اندازه‌ی کافی انجام نمی‌شود.

چه میکروب‌هایی روی صندلی توالت یافت می‌شود؟

تحقیقات نشان داده‌اند که میکروب‌های گوناگونی روی صندلی و اطراف توالت وجود دارد، از جمله:

• باکتری‌های روده مثل E. coli، کلبسیلا و انتروکوکوس، و ویروس‌هایی مانند نوروویروس و روتاویروس که می‌توانند باعث گاستروانتریت (التهاب معده و روده) با علائمی همچون اسهال و استفراغ شوند.

• باکتری‌های پوستی مثل استافیلوکوک اورئوس (شامل گونه‌های مقاوم به چند دارو)، و باکتری‌های دیگری همچون پسودوموناس و آسینتوباکتر که می‌توانند موجب عفونت شوند.

• تخم انگل‌ها (کرم‌ها) که از طریق مدفوع منتقل می‌شوند و تک‌یاخته‌هایی مانند پروتوزوآ که می‌توانند درد شکمی ایجاد کنند.

• بیوفیلم: لایه‌ای چسبناک و ترکیبی از میکروب‌ها که زیر لبه‌ی توالت و روی سطوح جمع می‌شود.

آیا صندلی توالت کثیف‌ترین بخش است؟

خیر. مطالعات اخیر نشان داده‌اند که صندلی‌های توالت عمومی اغلب کمتر از بخش‌های دیگری مثل دستگیره‌ها، شیر آب و دکمه‌ی فلاش آلوده‌اند. چون این قسمت‌ها زیاد لمس می‌شوند، آن هم اغلب با دست‌های نشسته.

سرویس‌های عمومی در مکان‌های شلوغ ممکن است صدها یا حتی هزاران بار در هفته استفاده شوند. برخی مرتب تمیز می‌شوند، اما برخی دیگر (مثل دستشویی‌های پارک‌ها یا ایستگاه‌های اتوبوس) شاید روزی یک‌بار یا کمتر نظافت شوند. نشانه‌های واضح آلودگی هم بوی شدید ادرار، کف‌های کثیف و چیزهایی است که با چشم می‌بینید.

اما مشکل اصلی فقط نشستن نیست؛ فلاش کردن توالت است. وقتی بدون بستن درِ توالت فلاش می‌زنید، پدیده‌ای به نام «ابر توالت» (Toilet plume) رخ می‌دهد: قطرات ریز حاوی میکروب‌ها به هوا پخش می‌شوند و تا دو متر جابه‌جا می‌شوند.

خشک‌کن‌های برقی هم می‌توانند میکروب‌ها را پخش کنند، مخصوصاً اگر دست‌ها درست شسته نشده باشند. در این حالت، همراه با خشک‌کردن دست‌ها، میکروب‌ها را روی خود، دیگران و محیط می‌پاشید.

میکروب‌ها چگونه منتقل می‌شوند؟

راه‌های انتقال آلودگی در توالت عمومی عبارت‌اند از:

• تماس پوستی: نشستن روی صندلی آلوده یا لمس دستگیره‌ها. پوست سالم معمولاً سد خوبی است، اما بریدگی یا خراش می‌تواند راه ورود میکروب‌ها باشد.

• تماس دست با صورت: لمس چشم، دهان یا غذا پیش از شستن دست‌ها می‌تواند میکروب‌ها را وارد بدن کند.

• تنفس ذرات معلق: در سرویس‌های کوچک یا شلوغ، می‌توان ذرات ناشی از ابر توالت یا خشک‌کن‌ها را استنشاق کرد.

• پاشیدن آب توالت: حتی پس از چند بار فلاش کردن، میکروب‌ها می‌توانند در آب باقی بمانند.

چگونه می‌توان ایمن ماند؟

چند راهکار ساده برای محافظت:

• از روکش صندلی توالت استفاده کنید یا چند لایه کاغذ توالت روی صندلی بگذارید.

• در صورت وجود درِ توالت، قبل از فلاش آن را ببندید و در صورت امکان پیش‌تر سطح را با دستمال الکلی تمیز کنید.

• دست‌ها را حداقل ۲۰ ثانیه با آب و صابون بشویید.

• در صورت نبود صابون، از محلول ضدعفونی‌کننده یا دستمال آنتی‌باکتریال استفاده کنید.

• تا حد امکان از خشک‌کن‌های برقی استفاده نکنید؛ حوله‌ی کاغذی ایمن‌تر است.

• گوشی همراه خود را مرتب ضدعفونی کنید و هرگز آن را داخل توالت استفاده نکنید.

• محل تعویض پوشک نوزاد را قبل و بعد از استفاده تمیز کنید و دست‌هایتان را بشویید یا ضدعفونی کنید.

پس نشستن روی صندلی توالت عمومی امن است؟

برای بیشتر افراد سالم، بله – نشستن روی صندلی توالت عمومی خطر بالایی ندارد. البته می‌توانید برای آرامش خاطر آن را با دستمال الکلی تمیز کنید یا از روکش استفاده کنید.

واقعیت این است که بیشتر عفونت‌ها نه از صندلی، بلکه از دست‌های آلوده، دستگیره‌ها، ابر توالت و گوشی‌های همراه منتقل می‌شوند.

بنابراین به‌جای نگرانی درباره‌ی نشستن، تمرکزتان را روی بهداشت صحیح بگذارید: شستن دست‌ها، استفاده از حوله‌ی کاغذی، تمیزکردن صندلی در صورت نیاز و مراقبت از گوشی همراه.

و لطفاً روی توالت «نایستید یا نیم‌خیز نشوید»؛ این کار کف لگن را منقبض می‌کند، تخلیه‌ی کامل مثانه را دشوار می‌سازد و ممکن است باعث پاشیدن مایعات بدنی شود.