ناطق نوری: تصرف سفارت آمریکا اشتباه بزرگی بود؛ بسیاری از گرفتاری‌ها از همان نقطه آغاز شد

علی‌اکبر ناطق نوری گفت: من معتقدم که از اول، در زمان حضرت امام (رحمت‌الله‌علیه) که انقلاب پیروز شد، ناپختگی و بی‌تجربگی وجود داشت. ما تجربه کار اجرایی یا مدیریت حکومتی نداشتیم و برخی خطاها از همان آغاز، رخ داد. مثلاً از نظر من، تصرف سفارت آمریکا به‌عنوان «لانه جاسوسی» اشتباه بزرگی بود؛ به‌نظر می‌رسد بسیاری از گرفتاری‌ها از همان نقطه آغاز شد. وقتی بخواهیم راهکار پیشنهاد کنیم باید بدانیم مشکل چیست. مگر در سایر سفارت‌خانه‌ها در دنیا قسمتی برای امور اطلاعاتی و جاسوسی وجود ندارد؟ آنجا را اشغال کردند و آمریکا هم در یک عمل متقابل سفارت خانه ما را گرفت و پول‌های ما را بلوکه کرد. از آن زمان، مجموعه‌ای از مشکلات و واکنش‌ها ادامه پیدا کرد که به نظر من ناشی از همان تصمیمات اولیه بود.

کد خبر: ۸۸۹۵۴۶

تاریخ: ۲۰ مهر ۱۴۰۴ - ۲۱:۱۳

اکو ایران: علی‌اکبر ناطق نوری گفت: از نظر من، تصرف سفارت آمریکا بعنوان «لانه جاسوسی» اشتباه بزرگی بود؛ بسیاری از گرفتاری‌ها از همان نقطه آغاز شد.

بخشهایی از اظهارات وی به شرح زیر است:

من معتقدم که از اول، در زمان حضرت امام (رحمت‌الله‌علیه) که انقلاب پیروز شد، ناپختگی و بی‌تجربگی وجود داشت. ما تجربه کار اجرایی یا مدیریت حکومتی نداشتیم و برخی خطاها از همان آغاز، رخ داد. مثلاً از نظر من، تصرف سفارت آمریکا به‌عنوان «لانه جاسوسی» اشتباه بزرگی بود؛ به‌نظر می‌رسد بسیاری از گرفتاری‌ها از همان نقطه آغاز شد. وقتی بخواهیم راهکار پیشنهاد کنیم باید بدانیم مشکل چیست. مگر در سایر سفارت‌خانه‌ها در دنیا قسمتی برای امور اطلاعاتی و جاسوسی وجود ندارد؟ آنجا را اشغال کردند و آمریکا هم در یک عمل متقابل سفارت خانه ما را گرفت و پول‌های ما را بلوکه کرد. از آن زمان، مجموعه‌ای از مشکلات و واکنش‌ها ادامه پیدا کرد که به نظر من ناشی از همان تصمیمات اولیه بود.

بعدها ، برخی گروه های دیگر به کارهایی دست زدند که باز هم اشتباه محض بود: حمله به سفارت خانه ‌های عربستان و انگلستان، تخریب اماکن و امثال آن که هنوز هم پیامدهایش گریبان گیر کشور است. این اقدامات؛ فشارها و چالش‌هایی در سیاست خارجی ما ایجاد کرد و ما الان در این وضعیت هستیم. البته برخی مواضع و رفتار آمریکایی‌ها و برخی دولت‌های دیگر هم در این مسیر مؤثر بود—مثلاً حمایت‌ها یا دشمنی‌هایی که نشان داد آن‌ها مایل نیستند کشوری با این وسعت، با موقعیت جغرافیایی در خور توجه و با ذخایر فراوان در منطقه روی پای خود بایستد و تصمیم مستقل بگیرد. طبیعی بود که چنین موضوعی با مخالفت و فشار همراه شود.

از سوی دیگر، باید توجه کنیم که پیش از انقلاب، نفوذ برخی قدرت‌های خارجی—مانند انگلیس و بعدها آمریکا—در کشور وجود داشته است. خوب؛ انقلاب رخ داد و آن‌ها کنار زده شدند و در مقابل جمهوری اسلامی ایران موضع گرفتند.

بعضی از رفتار ها واکنش‌های ما نیز که ناشی از بی‌تدبیری‌ بود، اوضاع را پیچیده‌تر کرد و به اینجا کشید.

نکته دیگری که باید گفت، مسئله اسرائیل و جریان صهیونیستی است. عده‌ای بر این اعتقادند که منطقه باید زیر سلطه آن‌ها قرار گیرد و طرح‌های ایدئولوژیک و ژئوپلیتیک مخصوصی را دنبال می‌کنند. از منظر من، بخشی از تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی با این منافع و برنامه‌ها ارتباط دارد. همچنین معتقدم که پیدایش گروه‌های افراطی مثل داعش به‌نحوی از سوی قدرت‌های خارجی شکل گرفتند تا اهداف سیاسی و منطقه‌ای خاصی را پیش ببرند؛ این تحلیل من از تحولات پیچیده پس از حادثه ۱۱ سپتامبر و گسترش موج اسلام‌هراسی است.

در جنگ‌ها و بحران‌ها هم تجربه‌هایی کسب کردیم. در جنگ هشت‌ساله در آغاز، امکانات‌مان بسیار کم بود: عراق موشک می‌زد و ما در برخی مقاطع چیزی برای دفاع نداشتیم. لذا پس از دفاع مقدس، در مسائل دفاعی و نظامی  سرمایه‌گذاری کردیم؛ تلاش متخصصان ما باعث شد در حوزه موشکی به پیشرفتهای خوب و تاثیر گذاری دست پیدا کنیم. امروز از منظر برد و توان موشکی، جزء کشورهای مطرح جهان هستیم و این توان در تقابل‌های اخیر مؤثر افتاد، همین موضوع یکی از دلایلی است که طرف‌های مقابل خواستار از بین رفتن توان موشکی ما می‌شوند.

در جنگ 12 روزه اخیر، تعدادی از فرماندهان و افسران نظامی و شهروندان بیگناه شهید شدند و خساراتی به کشور و مردم وارد شد اما مشخص شد که ما می‌توانیم مانور قدرت داشته باشیم و تهدیدهایی مثل حمله به تل‌آویو را نیز برای طرف مقابل معنادار کنیم؛ همین باعث شد که طرف مقابل تقاضای آتش‌بس کند. از سوی دیگر، تحلیل دشمنان و هم‌پیمانانشان این بود که همزمان با تهاجم نظامی، ممکن است با فشار داخلی مواجه شویم و نظام را تضعیف کنند؛ اما عکس آن رخ داد و مردم متحد شدند. باید قدردان این رفتار ملی و میهنی مردم بود و از آن استفاده بهینه کرد.

در پایان باید تأکید کنم: ما نباید با عملکرد های نا مناسب، رفتارهای نسنجیده، اظهارنظرهای بی‌ربط یا حمله لفظی به برخی گروه ها یا افراد، این وحدت را به خطر بیندازیم. بعضی از رفتار ها، و حتی گفتارهای تند دلواپسان یا گروه‌های افراطی باعث رنجش مردم می‌شود و به مصلحت کشور و نظام نیست. درست این است که با هوشمندی، تدبیر و در کنار حفظ وحدت ملی، از این تجربه چهل‌ساله درس بگیریم و مسیرهایی را برای اصلاحات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی و همچنین تنش زدایی در سیاست خارجی پیدا کنیم.