آیا از  رتینول، به روش درست استفاده می‌کنید؟

رتینول به دلیل خواص ضدپیری خود شناخته شده است. اما پیش از آنکه آن را وارد برنامه‌ی مراقبت از پوست خود کنید، لازم است همه چیز را درباره‌ی آن بدانید.

کد خبر: ۸۹۰۶۵۰

تاریخ: ۲۷ مهر ۱۴۰۴ - ۱۲:۲۶

به گزارش انتخاب و به نقل از انلی مای هلث؛ این عنوان افتخارآمیز مدتی است که با نام «رتینول» گره خورده است. در دنیای مراقبت از پوست، محصولات حاوی رتینول به‌دلیل فواید گوناگونشان، محبوبیت فراوانی پیدا کرده‌اند؛ به‌ویژه به خاطر خواص ضدپیری آن‌ها. به‌هرحال، چه کسی دوست ندارد پوستی جوان، صاف و شاداب داشته باشد؟

اما پرسشی که معمولاً هنگام افزودن رتینول به روتین پوستی به ذهن می‌رسد این است: چگونه باید از آن به‌درستی استفاده کرد

رتینول چیست؟

رتینول نوعی رتینوئید و مشتق ویتامین A است. این ماده نقش مهمی در بازسازی سلولی دارد و کاربردهای گوناگونی در مراقبت از پوست دارد؛ از جمله درمان آکنه و بهبود بافت پوست. علاوه بر این، خاصیت ضدپیری آن کاملاً اثبات‌شده است.

رتینول را می‌توان بدون نسخه تهیه کرد یا با مراجعه به پزشک متخصص، نوع مناسب آن را برای پوست خود انتخاب نمود.

به گفته‌ی دکتر پاسی:

«رتینول را معمولاً می‌توان از حدود ۲۵ سالگی وارد روتین مراقبت از پوست کرد، زیرا در این سن، تولید طبیعی کلاژن در پوست شروع به کاهش می‌کند و نشانه‌های اولیه‌ی پیری ظاهر می‌شوند.»

رتینول بیشتر برای درمان موارد زیر استفاده می‌شود:

• خطوط ریز

• چین‌وچروک‌ها

• ناهماهنگی در بافت پوست

• لکه‌های ناشی از آفتاب یا آسیب‌های نوری

• ملاسما و سایر انواع هایپرپیگمانتاسیون

رتینول چگونه عمل می‌کند؟

رتینول برخلاف بسیاری از محصولات دیگر، سلول‌های مرده‌ی پوست را جدا نمی‌کند. این ماده از مولکول‌های کوچکی تشکیل شده است که می‌توانند از لایه‌ی بیرونی پوست (اپیدرم) عبور کرده و به درم (لایه‌ی میانی پوست) برسند.

وقتی رتینول به این لایه می‌رسد، رادیکال‌های آزاد را خنثی کرده و باعث افزایش تولید الاستین و کلاژن می‌شود؛ در نتیجه پوست حالتی سفت، شاداب و پر‌طراوت پیدا می‌کند.

رتینول می‌تواند به کاهش موارد زیر کمک کند:

• خطوط ریز

• چین‌وچروک‌ها

• منافذ باز

دکتر پاسی توصیه می‌کند:

«افرادی که برای نخستین‌بار از رتینول استفاده می‌کنند، باید با غلظت پایین (۰.۱٪ تا ۰.۳٪) شروع کنند و در ابتدا تنها یک تا دو بار در هفته از آن استفاده کنند تا پوستشان به‌تدریج تحمل پیدا کند و خطر تحریک کاهش یابد.»

آیا رتینول را می‌توان با سایر کرم‌ها ترکیب کرد؟

اکنون که می‌دانید رتینول چیست و چگونه عمل می‌کند، به یکی از پرسش‌های متداول می‌رسیم: آیا می‌توان آن را با سایر کرم‌ها یا سرم‌ها همراه کرد؟

دکتر پاسی توضیح می‌دهد:

«رتینول را می‌توان با ترکیبات مرطوب‌کننده و ترمیم‌کننده‌ی سد پوستی مانند هیالورونیک اسید، نیاسینامید و سرامیدها استفاده کرد، زیرا این مواد به کاهش خشکی و تحریک پوست کمک می‌کنند.

اما نباید آن را با ترکیبات فعالی مانند اسیدهای آلفاهیدروکسی (AHA)، بتاهیدروکسی (BHA) یا ویتامین C در یک روتین استفاده کرد، چون این ترکیب‌ها باعث تحریک بیش از حد پوست می‌شوند.

به‌جای آن، می‌توانید بین آن‌ها تناوب ایجاد کنید — رتینول را شب‌ها و ویتامین C یا مواد لایه‌بردار را صبح‌ها استفاده کنید.»

فواید و عوارض جانبی رتینول

رتینول به‌عنوان یکی از مؤثرترین مواد ضدپیری در دنیای مراقبت از پوست شناخته می‌شود. اما مانند هر ماده‌ی دیگری، در کنار فواید فراوان، می‌تواند عوارضی نیز داشته باشد.

فواید رتینول:

• بهبود بافت پوست

• کاهش خطوط ریز

• افزایش تولید کلاژن

• کمرنگ شدن لکه‌های پوستی

• بهبود جای جوش

• باز شدن منافذ و درخشان‌تر شدن پوست

عوارض احتمالی در هفته‌های نخست:

• خشکی

• قرمزی

• پوسته‌ریزی

• تحریک موقتی

به گفته‌ی دکتر پاسی:

«این عوارض طبیعی‌اند و در مرحله‌ی سازگاری پوست دیده می‌شوند. برای کاهش آن‌ها باید از مرطوب‌کننده‌ی مناسب استفاده کرد و از زیاده‌روی در مصرف رتینول پرهیز نمود.»

چه کسانی نباید از رتینول استفاده کنند؟

رتینول برای همه مناسب نیست.

دکتر پاسی هشدار می‌دهد:

«افرادی که پوست بسیار حساس دارند یا از مشکلاتی مانند اگزما، روزاسه یا خشکی شدید رنج می‌برند، نباید بدون مشورت پزشک از رتینول استفاده کنند. همچنین زنان باردار یا شیرده باید از مصرف رتینوئیدها خودداری کنند، زیرا در این دوران ایمن نیستند.

کسانی که تازه به مراقبت از پوست روی آورده‌اند یا از ترکیبات فعال دیگری استفاده می‌کنند، باید رتینول را به‌آرامی وارد روتین خود کنند تا واکنش پوستشان را بسنجند.»

روش درست استفاده از رتینول

زمانی که محصولی جدید وارد روتین مراقبت از پوست می‌شود، نخستین پرسش همیشه این است که «چگونه باید از آن استفاده کرد؟» در مورد رتینول نیز همین‌طور است.

دکتر پاسی نکات طلایی زیر را برای استفاده‌ی صحیح از رتینول پیشنهاد می‌کند:

• قبل از استفاده، صورت را کاملاً تمیز و خشک کنید.

• مقدار کمی (به اندازه‌ی یک نخود) از رتینول را به‌طور یکنواخت روی صورت بمالید و از تماس آن با نواحی حساس مانند اطراف چشم، گوشه‌ی لب‌ها و کناره‌های بینی خودداری کنید.

• از روش «ساندویچی» استفاده کنید: ابتدا مرطوب‌کننده، سپس رتینول، و در پایان دوباره مرطوب‌کننده تا از خشکی جلوگیری شود.

• رتینول را فقط شب‌ها استفاده کنید.

• هرگز آن را هم‌زمان با اسیدهای لایه‌بردار به کار نبرید.

• در طول روز حتماً ضدآفتاب بزنید، چون رتینول پوست را نسبت به نور خورشید حساس‌تر می‌کند.

هر چند وقت یک‌بار باید از رتینول استفاده کرد؟

در استفاده از رتینول، اصل «کمتر، بهتر» بسیار اهمیت دارد.

دکتر پاسی می‌گوید:

«در هفته‌های نخست، یک یا دو بار در هفته از رتینول استفاده کنید، سپس به‌تدریج دفعات را افزایش دهید تا پوستتان تحمل پیدا کند. در نهایت برخی افراد می‌توانند هر شب از آن استفاده کنند، اما این بستگی به غلظت محصول و واکنش پوست دارد.

اگر پوست شما دچار قرمزی یا پوسته‌ریزی مداوم شد، مصرف را کاهش دهید یا چند روز وقفه بیندازید.»

اشتباهات رایج در استفاده از رتینول

به گفته‌ی دکتر پاسی، برخی از اشتباهات متداول هنگام استفاده از رتینول عبارت‌اند از:

• استفاده‌ی بیش از حد از محصول

• مصرف بیش از اندازه در فواصل کوتاه

• فراموش کردن ضدآفتاب در طول روز

• ترکیب رتینول با اسیدهای لایه‌بردار یا اسکراب‌های قوی

• استفاده از رتینول روی پوست مرطوب (باید روی پوست خشک زده شود)

• تغییر مکرر محصولات به‌دلیل نداشتن نتیجه‌ی سریع

سخن پایانی

رتینول می‌تواند از ۲۵ سالگی به بعد وارد برنامه‌ی مراقبت از پوست شود، زیرا در این سن تولید کلاژن در پوست کاهش می‌یابد.

افراد مبتدی باید با غلظت پایین (۰.۱٪ تا ۰.۳٪) آغاز کنند و تنها یک تا دو بار در هفته از آن استفاده کنند.

پیش از افزودن رتینول به روتین پوستی، بهتر است با یک متخصص پوست مشورت کنید تا نوع مناسب و میزان مصرف آن را متناسب با نوع پوست خود بیابید.