کیست تخمدان؛ مشکل شایع اما اغلب بی‌خطر در زنان

فلوشیپ ناباروری درباره ماهیت و انواع کیست‌های تخمدانی اظهار کرد: کیست تخمدان یک ناحیه پر از مایع است که معمولاً در داخل یا کنار تخمدان ایجاد می‌شود؛ این موضوع مشکلی شایع و اغلب بی‌خطر در زنان سن باروری است.

کد خبر: ۸۹۱۲۵۰

تاریخ: ۳۰ مهر ۱۴۰۴ - ۱۵:۴۰

ایسنا: فلوشیپ ناباروری درباره ماهیت و انواع کیست‌های تخمدانی اظهار کرد: کیست تخمدان یک ناحیه پر از مایع است که معمولاً در داخل یا کنار تخمدان ایجاد می‌شود؛ این موضوع مشکلی شایع و اغلب بی‌خطر در زنان سن باروری است.

دکتر شمیم پیله‌وری، فلوشیپ ناباروری و عضو هیات‌علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان افزود: شایع‌ترین نوع کیست تخمدان کیست‌های عملکردی یا فانکشنال هستند که به طور طبیعی در طول چرخه قاعدگی دیده می‌شوند، خوش‌خیم‌اند و در سنین باروری بیشتر بروز می‌کنند. این نوع کیست‌ها معمولاً نیاز به درمان خاصی ندارند و در چند سیکل قاعدگی بعدی خودبه‌خود از بین می‌روند.

رئیس بیمارستان تخصصی و فوق‌تخصصی زنان و زایمان فاطمیه و فلوشیپ ناباروری با بیان اینکه تا زمانی که کیست‌های عملکردی علامت‌دار نباشند، نیاز به مداخله ندارند و تنها باید تحت‌نظر قرار گیرند، اذعان کرد: اما در کنار این نوع، کیست‌های دیگری نیز وجود دارند؛ مانند کیست‌های مویی (درموئید)، کیست‌های شکلاتی یا اندومتریوزی که در برخی شرایط خاص نیاز به جراحی دارند.

به گفته پیله‌وری، کیست‌های درموئید یا مویی درصورتی‌که سایز بزرگی پیدا کنند، برای بیمار درد یا فشار ایجاد کنند یا احتمال بدخیمی در آن‌ها مطرح شود، باید تحت جراحی قرار گیرند؛ همچنین کیست‌های شکلاتی یا اندومتریوزی ممکن است باعث اختلال در باروری شوند و نیاز به درمان جدی‌تری دارند. در هر صورت، پیگیری دوره‌ای و نظارت مستمر بر روند رشد کیست‌ها ضروری است.

وی درباره علائم کیست تخمدان توضیح داد: علائم بستگی به نوع و اندازه کیست دارد؛ معمولاً درد مبهم و طولانی‌مدت در ناحیه شکم یا لگن، احساس سنگینی یا پری در قسمت تحتانی شکم، نفخ، یا بی‌نظمی در قاعدگی از نشانه‌های شایع هستند، اما در مواردی که درد ناگهانی و شدید بروز کند، ممکن است کیست دچار پارگی یا پیچ‌خوردگی شده باشد که نیاز به مداخله فوری و جراحی اورژانسی دارد.

رئیس بیمارستان فاطمیه و متخصص زنان و زایمان خاطرنشان کرد: در بیشتر موارد علت دقیق بروز کیست مشخص نیست، اما عوامل ژنتیکی، اختلالات هورمونی، استرس، بی‌نظمی قاعدگی و مصرف داروهای تحریک تخمک‌گذاری می‌توانند در بروز آن نقش داشته باشند. برخی از انواع مانند کیست‌های شکلاتی معمولاً زمینه ژنتیکی دارند.

پیله‌وری ادامه داد: درمان کیست‌ها بستگی به نوع، اندازه و علائم دارد؛ گاهی تنها پیگیری و دارودرمانی کافی است، اما در مواردی که کیست بزرگ باشد، علائم گوارشی یا ادراری ایجاد کند یا در تصویربرداری نشانه‌هایی از توده جامد درون آن دیده شود، جراحی توصیه می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: در صورت بروز عوارض حاد مانند خون‌ریزی داخل کیست، پارگی یا پیچ‌خوردگی، نیاز به جراحی اورژانسی وجود دارد.

متخصص زنان و زایمان و عضو هیات‌علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان با اشاره به اهمیت پیشگیری و سبک زندگی سالم گفت: اگرچه پیشگیری قطعی از تشکیل کیست تخمدان ممکن نیست، اما رعایت سبک زندگی سالم می‌تواند احتمال بروز آن را کاهش دهد.

بنابر اعلام وزارت بهداشت، پیله‌وری در پایان مطرح کرد: حفظ وزن متعادل، تغذیه کم‌چرب و پر فیبر، مدیریت استرس و مراجعه منظم به پزشک در صورت بروز بی‌نظمی قاعدگی از اقداماتی است که در کنترل و پیشگیری از مشکلات تخمدانی مؤثر است.