گلیم دستباف سنندج در مسیر فراموشی

گلیم سنه زبان گویای هنر مردم کردستان است ولی هر روز که می گذرد از نام و اعتبار این هنر کاسته می شود و مردم نیز رغبتی برای ادامه آن ندارند/ گلیم سنندج ارزش جهانی و واقعی آن توسط کلکسیونر‌ها در مزایده‌های دهه‌های ۱۹۵۰ و۱۹۶۰ شناخته شده است وبالاخره در سال‌های ۱۹۸۰ گلیم سنه به اعتبار شایسته خود در دنیای غرب دست یافت.

کد خبر: ۸۹۱۳۰

تاریخ: ۰۶ دی ۱۳۹۱ - ۱۰:۴۴

ایلنا: گلیم دستباف یکی از هنرهای زیبای مردم کردستان است که با نقش بستن تار و پودهای آن، هنر مردم این خطه از غرب کشور به نمایش گذاشته می شود.

به گزارش ایلنا، قدیمی‌ترین گلیم ایران کشف شده قطعه گلیمی است که آن را متعلق به حدود ۳۰۰ سال پیش از میلاد دانسته‌اند. اگر چه از سبقهٔ تاریخی هنر گلیم بافی و زمان شروع آن در کردستان اطلاع دقیقی در دست نیست اما بدون تردید به همراه حصیر بافی، نمد مالی در ردیف نخستین صنایع و هنرهای فلات ایران قرار دارد و از زمانهای بسیار دور به عنوان زیرانداز گرم و مناسب و قابل حمل جهت استفاده در نقاط سرد و کوهستانی و نیز در مقام دست بافته‌ای از تار و پود محکم و مقاوم برای نگهداری و حمل اشیا و آذوقه و تزئین منازل روستائیان مورد نظر بوده و کاربرد همیشگی داشته و دارد.

گلیم به شکل سنتی‌اش، معمولاً برای پوشاندن زمین، دیوار و یا رواندازی برای حیوانات باربر استفاده می‌شود ولی امروزه به عنوان یک پوشش مدرن و تزیینی برای خانه‌های شهری نیز خریداری می‌شود.

گلیم که در کردی به آن (به ر) یا (به ره) می گویند یکی از انواع صنایع دستی زیراندازی و پوششی است که از ابریشم، موی بز، پشم گوسفند و یا دیگر چهارپایان اهلی بافته می شود.

سنه که اکنون به سنندج شهرت دارد و مرکز استان کردستان است نام خود را به دسته‌ای از گلیم‌های ظریف بافت قرون ۱۸ و۱۹ واوایل قرن ۲۰ داده است.

اگر ایران به خاطر گلیم‌های سجاده‌ای معروف نیست، در این مورد سنندج مستثنی است، گلیم‌های سجاده‌ای که در سنندج بافته می‌شود، محراب پیاری شکل آن‌ها ممتاز است.

گلیم سنندج ارزش جهانی و واقعی آن توسط کلکسیونر‌ها در مزایده‌های دهه‌های ۱۹۵۰ و۱۹۶۰ شناخته شده است وبالاخره در سال‌های ۱۹۸۰ گلیم سنه به اعتبار شایسته خود در دنیای غرب دست یافت.

یکی از هنرمندانی که در این هنر زیبا در استان کردستان فعالیت می کند خانم سوسن سفاحی است. وی  نزدیک به 30 سال است در حوزه هنر گلیم فعالیت دارد و مدت 18 سال نیز به عنوان مربی گلیم مشغول آموزش هنرجویان و علاقه مندان هنر زیبای گلیم است.

خانم سفاحی می گوید: گلیم سنه که در بافت آن از روش بافت چاکدار استفاده می شود، زبان گویای هنر مردم این استان است و به وضوح می توان در آن هنر ایرانی را مشاهده کرد ولی هر روز که می گذرد از نام و اعتبار این هنر کاسته می شود و مردم نیز رغبتی برای ادامه آن ندارند.

وی ادامه می دهد: استفاده از افراد خبره  فعال در حوزه گلیم سنندج، انتخاب متخصص یا كارشناس فرش در مسئولیتهای دولتی مرتبط با فرش (اخذ تصمیمات كارشناسی)، اجرای طرح های پژوهشی، تهیه پکیچ‌های آموزشی در زمینه بافت ـ چله کشی ـ رنگرزی ـ طراحی و نقشه کشی و کارهای تکمیل گلیم سنندج، ایجاد موزه فرش و گلیم سنه، ایجاد و امكان كارشناسی و گمرك فرش در خود استان و ایجاد زمینه انتقال سریع سلیقه بازار مصرف به تولید کننده و بافنده می تواند در ارتقاء و احیای این هنر اصیل و ماندگار موثر باشد.

سفاحی گفت:امیدواریم همه هنرمندان کردستانی با حفظ هنر و اصالت هنرهای سنتی بتوانند به توسعه استان در بخش صنایع دستی و هنرهای سنتی کمک کنند تا این هنرها به دست فراموشی سپرده نشود.

وی می گوید: علاقه شدید و شوق در این هنر زیبا موجب شد که من وارد این عرصه شوم و بتوانم یکی از هنرها و صنایع بومی و محلی استان را  به علاقه مندان و هنرآموزان آموزش دهم و در نمایشگاهها به دوستداران صنایع دستی معرفی کنم.

سفاحی در بیشتر نمایشگاههای استانی و کشوری حضور داشته و هنر گلیم سنندج را در معرض دید عموم قرار داده است.

این هنرمند سنندجی همچنین در نمایشگاه تخصصی صنایع دستی و چرم و بافته های داری، جشنواره آثار هنری صنایع دستی شهید محلاتی (کسب رتبه اول گلیم بافی)، نمایشگاه سراسری صنایع دستی همدان، نمایشگاه ملی و هدایای جمهوری اسلامی و نمایشگاه های بین المللی دیگر حضور داشته و در سال جاری هنر گلیم وی نشان یونسکو را از ان خود کرد.

.........................

شیلان صلواتی