نقش آفرینی پژوهشگاه فضایی ایران در مدیریت بحران؛ پایش سیلاب‌های جنوب کشور با تصاویر ماهواره‌ای

در پی بارش‌های گسترده و کم‌سابقه روزهای پایانی آذرماه ۱۴۰۴ و بروز سیلاب در برخی استان‌های جنوبی کشور، پژوهشگاه فضایی ایران با هدف پشتیبانی علمی و فناورانه از فرآیند مدیریت بحران، پایش و تحلیل پهنه‌های سیلابی را با بهره‌گیری از تصاویر ماهواره‌ای در دستور کار قرار داد.

کد خبر: ۹۰۲۳۷۹

تاریخ: ۰۳ دی ۱۴۰۴ - ۲۰:۲۱

به گزارش روابط‌عمومی پژوهشگاه فضایی ایران، در این عملیات، داده‌های ماهواره‌ای مرتبط با استان‌های هرمزگان و فارس دریافت و پس از پردازش و تحلیل تخصصی، نقشه‌های دقیق سطوح آب‌گرفتگی و مناطق در معرض خطر تهیه شد. این نقشه‌ها به‌عنوان ابزارهای تصمیم‌یار، در اختیار دستگاه‌های اجرایی و نهادهای مسئول مدیریت بحران قرار گرفت تا زمینه برنامه‌ریزی هدفمندتر برای کاهش خسارات و تسریع در امدادرسانی فراهم شود.

نتایج حاصل از پردازش تصاویر ماهواره‌ای در محدوده شهرستان جاسک استان هرمزگان نشان داد که بخش‌هایی از اراضی کشاورزی و مناطق مسکونی این شهرستان تحت تأثیر سیلاب قرار گرفته‌اند. بر اساس نقشه‌های استخراج‌شده از سطوح آب‌گرفتگی، روستاهای سورگلم، دیول، یکدار و گوهرت از جمله مناطق آسیب‌دیده شناسایی شدند؛ موضوعی که می‌تواند پیامدهایی برای معیشت ساکنان محلی و زیرساخت‌های منطقه به همراه داشته باشد.

نقش فناوری فضایی در مدیریت بحران

به‌کارگیری فناوری‌های فضایی و تصاویر ماهواره‌ای در پایش سیلاب، امکان شناسایی سریع و دقیق مناطق آسیب‌دیده، برآورد گستره خسارات، اولویت‌بندی اقدامات امدادی و پشتیبانی مؤثر از تصمیم‌گیری‌های عملیاتی در شرایط بحرانی را فراهم می‌سازد. این رویکرد به‌ویژه در مناطق دارای محدودیت دسترسی زمینی، نقش مهمی در افزایش سرعت و دقت مدیریت بحران ایفا می‌کند.

پژوهشگاه فضایی ایران با اتکا به ظرفیت‌های تخصصی خود در حوزه سنجش از دور و تحلیل داده‌های ماهواره‌ای، بر تداوم ارائه اطلاعات به‌روز و قابل اتکا تأکید دارد و این اقدامات را در راستای کاهش آثار مخاطرات طبیعی، افزایش تاب‌آوری مناطق در معرض خطر و تقویت نظام مدیریت بحران کشور دنبال می‌کند. استمرار این رویکرد، گامی مؤثر در بهره‌گیری حداکثری از فناوری‌های نوین فضایی در خدمت ایمنی جامعه و توسعه پایدار محسوب می‌شود.