پژوهش جدید: روان‌گردان‌ها در درمان افسردگی از داروهای سنتی بهتر نیستند

طبق مطالعات جدید، داروهای روان‌گردان در درمان افسردگی نتیجه‌بخش هستند؛ اما میزان اثرگذاری آن‌ها فراتر از داروهای ضدافسردگی متعارف نیست.

کد خبر: ۹۱۵۳۶۹

تاریخ: ۰۸ فروردين ۱۴۰۵ - ۲۱:۳۱

زومیت: طبق مطالعات جدید، داروهای روان‌گردان در درمان افسردگی نتیجه‌بخش هستند؛ اما میزان اثرگذاری آن‌ها فراتر از داروهای ضدافسردگی متعارف نیست.

داروهایی مانند سیلوسایبین، ال‌اس‌دی و دی‌ام‌تی به‌تازگی در درمان شرایط مختلف سلامت روان امیدوارکننده ظاهر شده‌اند، اما مشکل مداوم در این تحقیقات این است که افراد اغلب می‌توانند براساس اثرات توهم‌زای آن‌ها، تشخیص دهند که دارو یا دارونما دریافت کرده‌اند. با درنظر گرفتن این موضوع، به نظر می‌رسد داروهای روان‌گردان هرچند در درمان افسردگی موثرند، تاثیرشان بیشتر از داروهای ضدافسردگی رایج نیست.

بالاش سیگتی، پژوهشگر دانشگاه کالیفرنیا سان فرانسیسکو و نویسنده مقاله تازه‌ای که روان‌گردان‌ها و ضدافسردگی‌ها را مقایسه کرده است، می‌گوید: «نتایج بررسی ما نشان می‌دهد داروهای روان‌گردان در درمان افسردگی موثر هستند؛ اما اثربخشی آن‌ها از داروهای ضدافسردگی مرسوم که در شرایط غیرکور (بدون پنهان‌سازی گروه دریافت‌کننده دارو) تجویز شده‌اند، بیشتر نیست.»

در تحقیقات مربوط به اثربخشی روان‌گردان‌ها، افراد اغلب می‌توانند تشخیص دهند که در گروه دریافت دارو هستند یا دارونما

داروهای توهم‌زا در درمان افسردگی، اضطراب و وسواس اجباری امیدبخش ظاهر شده‌اند. استاندارد طلایی برای ساخت داروها معمولاً آزمایش درمان در برابر دارونما است. این روش، اثر دارونما را حذف می‌کند؛ پدیده‌ای که در آن علائم بیماری فرد به‌واسطه‌ی قدرت تلقین و انتظار بهبود کاهش می‌یابند. اما در تحقیقات مربوط به اثربخشی روان‌گردان‌ها، افراد اغلب می‌توانند تشخیص دهند که در گروه دریافت دارو هستند یا خیر.

به منظور رفع این چالش، سیگتی و همکارانش به بررسی ۲۴ پژوهش پرداختند که از این میان، ۸ مورد به ارزیابی اثربخشی درمان ترکیبی روان‌درمانی و داروهای روان‌گردان اختصاص داشت. ۱۶ مطالعه‌ی باقیمانده، آزمایش‌هایی بودند که در آن‌ها داروهای ضدافسردگی سنتی به‌صورت «برچسب باز» تجویز شده بود؛ یعنی هم پژوهشگران و هم شرکت‌کنندگان از نوع درمان دریافتی آگاه بودند. این روش، برخلاف رویه‌ی معمولِ کورسازی (پنهان‌سازی اطلاعات مربوط به گروه دریافت‌کننده دارو) که به‌عنوان استاندارد طلایی در بسیاری از آزمایش‌های بالینی محسوب می‌شود، انجام شده بود.

نتایج بررسی‌ها نشان داد داروهای ضدافسردگی سنتی تنها با ۰٫۳ امتیاز در مقیاس ۵۲ امتیازی ارزیابی افسردگی، عملکرد بهتری نسبت به درمان ترکیبی (روان‌درمانی و داروهای روان‌گردان) داشته‌اند. این تفاوت از نظر آماری و بالینی قابل توجه نیست و نمی‌توان آن را معنادار تلقی کرد.

در پژوهش‌های پیشین، داروهای روان‌گردان به‌طور متوسط ۷٫۳ امتیاز بهبود در مقایسه با دارونما نشان داده‌اند، در حالی که داروهای ضدافسردگی حدود ۲٫۴ امتیاز بهبود را نسبت به دارونما به دست آورده‌اند. اما محققان استدلال می‌کنند که بخش زیادی از این مزیت ممکن است ناشی از توانایی شرکت‌کنندگان در تشخیص دریافت داروی روان‌گردان باشد.

اما رایان ظفر در کالج سلطنتی لندن، باور دارد که برای درک اثرات داروهای روان‌گردان، باید آن‌ها را به طور مستقیم با داروهای ضدافسردگی و نه فقط دارونما مقایسه کنیم. او می‌گوید: «هنوز از نظر علمی قضاوت نهایی نشده است.» فقط یک آزمایش این کار را انجام داده و سیلوسایبین را در برابر اس‌سیتالوپرام، داروی ضدافسردگی مهارکننده بازجذب سروتونین، آزمایش کرده و تفاوت معنی‌داری در کاهش افسردگی پیدا نکرده است.

روبین کارهارت-هریس، پژوهشگر دانشگاه کالیفرنیا سان فرانسیسکو، از روش‌شناسی مطالعه‌ی اخیر انتقاد کرده است. او باور دارد که مقایسه چندین آزمایش با طرح‌های متفاوت (از جمله تفاوت در حجم نمونه و معیارهای پذیرش) معمولاً نمی‌تواند به نتایج قطعی منجر شود. به گفته‌ی او، این مقایسه در حالی صورت گرفته که پژوهش‌ها از نظر شرایط و متغیرها با یکدیگر همسان نیستند و این مطالعه مانند مقایسه‌ی سیب با پرتقال است.