برای اولین بار ویروس حیوانات آبزی در چین به انسان‌ها منتقل شده است

ویروسی که پیش‌تر تنها در حیوانات دریایی مشاهده می‌شد، برای اولین بار به انسان‌ها منتقل و باعث بروز مشکلات بینایی در چین شده است.

کد خبر: ۹۱۶۰۶۹

تاریخ: ۱۴ فروردين ۱۴۰۵ - ۱۲:۰۹

زومیت: ویروسی که پیش‌تر تنها در حیوانات دریایی مشاهده می‌شد، برای اولین بار به انسان‌ها منتقل و باعث بروز مشکلات بینایی در چین شده است.

به نظر می‌رسد برای اولین بار در چین یک ویروس از حیوانات دریایی به انسان منتقل و باعث بروز مشکلات جدی بینایی شده است. ده‌ها نفر با علائمی شبیه گلوکوم (آب‌سیاه) برای بررسی ابتلا به ویروسی که تصور می‌شد فقط بر موجودات دریایی تأثیر می‌گذارد، آزمایش داده‌اند و نتیجه مثبت بوده است.

ویروس مورد بحث که به‌طور معمول حیوانات دریایی را آلوده می‌کند، باعث ایجاد علائم مشابه آب‌سیاه و حتی از دست‌دادن دائمی بینایی در گروه کوچکی از افراد در چین شده است. تصور می‌شود افراد پس از خوردن غذاهای دریایی خام و لمس حیوانات آبزی، به ویروس مبتلا شده‌اند.

برخی شواهد نشان‌دهنده انتقال محدود ویروس بین انسان‌ها نیز است، اما کارشناسان هشدار می‌دهند که هنوز نمی‌توان آن را همه‌گیری درنظر گرفت.

در چند سال اخیر، موارد ابتلا به وضعیتی به نام «پرفشاری مداوم چشم ناشی از یووئیت قدامی ویروسی» (POH-VAU) در چین رو به افزایش بود و علت مشخصی برای آن پیدا نمی‌شد. این وضعیت با التهاب و افزایش فشار داخل چشم تعریف می‌شود و مثل آب‌سیاه به عصب بینایی آسیب می‌رساند و می‌تواند به از دست دادن بینایی منجر شود.

به‌گزارش نیوساینتیست، تیمی از محققان شامل دانشمندان آکادمی علوم شیلات چین در شهر چینگ‌دائو، برای درک دلیل افزایش موارد ابتلا، ۷۰ نفر در چین را که بین ژانویه ۲۰۲۲ تا آوریل ۲۰۲۵ بیمار شده بودند، مورد مطالعه قرار دادند.

محققان نمونه‌های گرفته‌شده را برای شناسایی عاملی بیماری‌زا به نام «نوداویروس با تلفات پنهان» آزمایش کردند که انواع مختلفی از حیوانات دریایی را آلوده می‌کند و نتیجه‌ی تمام ۷۰ تست مثبت بود. محققان می‌گویند: «تا به امروز، هیچ ویروسی با منشأ آبزیان دیده نشده است که باعث عفونت انسان و بیماری مستقیم شود.» افراد مبتلا داروهایی برای کاهش تورم دریافت کردند، اما تقریباً یک‌سوم از آن‌ها همچنان به جراحی نیاز داشتند و یک نفر بینایی خود را از دست داد.

از بین ۷۰ نفری که مورد مطالعه قرار گرفتند، بیش از نیمی از آن‌ها دام‌پرور یا کارگرانی بودند که در خانه حیوانات آبزی پرورش می‌دادند؛ احتمالاً این افراد منبع اصلی آلودگی بوده‌اند. اما تیم تحقیقاتی همچنین گزارش داد که حدود ۱۶ درصد از افراد، مصرف‌کننده محصولات آبزی خام بودند یا با گروه‌های پرخطر تماس نزدیک داشتند.

در حال حاضر شواهد قطعی مبنی بر انتقال مستقیم نوداویروس با تلفات پنهان بین افراد وجود ندارد. بااین‌حال، بررسی‌های همه‌گیرشناسانه نشان داد که گروهی از بیماران مبتلا به التهاب عنبیه و فشار بالای چشم در شهرها، هیچ‌گونه سابقه تماس با حیوانات دریایی یا عوامل خطر شناخته‌شده نداشته‌اند.

نکته قابل توجه این بود که بیماران شناسایی‌شده ارتباط نزدیکی با اعضای خانواده‌ای داشتند که پیش‌تر هنگام کار با حیوانات آبزی دچار آسیب دست شده بودند. این یافته‌ها احتمال انتقال ویروس در محیط‌های خانگی، مانند به اشتراک‌گذاری وسایل شخصی را مطرح می‌کند و نیاز به بررسی دقیق‌تر الگوهای انتشار ویروس در میان خانواده‌ها را نشان می‌دهد.

به منظور تعیین گستردگی شیوع ویروس، محققان نمونه‌برداری گسترده‌ای از ۵۲۳ حیوان آبزی شامل گونه‌های پرورشی و وحشی را در مناطق مختلف جهان (آسیا، آمریکای شمالی و جنوبی، اروپا، جنوبگان و آفریقا) انجام دادند. نتایج بررسی نشان داد که نوداویروس با تلفات پنهان در سطح دنیا پراکنده است. ویروس در ۴۹ گونه متنوع از حیوانات آبزی، از جمله میگو، خرچنگ، ماهی، خیار دریایی و صدف شناسایی شد. با وجود شیوع گسترده‌ی ویروس در حیوانات، هنوز مکانیسم دقیق بروز مشکلات چشمی در انسان‌ها به‌طور کامل مشخص نشده است.

ادوارد هولمز، محقق دانشگاه سیدنی استرالیا با اشاره به یافته‌های اخیر می‌گوید: «توانایی این ویروس در ایجاد عفونت در موجودات مختلف، از بی‌مهرگان گرفته تا ماهی‌ها و حتی پستانداران، بسیار قابل توجه است. تاکنون ویروسی با طیف میزبان گسترده‌تر از این مشاهده نکرده‌ام.»

هولمز افزود احتمال دارد ویروس در گونه‌های دیگری نیز وجود داشته باشد که هنوز نمونه‌برداری نشده‌اند. او می‌گوید: «کاملاً محتمل است که این ویروس در سایر گونه‌ها نیز وجود داشته باشد؛ حتی ممکن است از طریق گونه‌ای دیگر، شاید حتی پستانداری دیگر، منتقل شده باشد.»

گسترش ویروس در میان حیوانات دریایی از طریق زنجیره غذایی نیز مشاهده شده است؛ به گونه‌ای که میگوهای پرورش‌یافته، اغلب با استفاده از خوراک‌هایی نظیر میگوی یخ‌زده یا کریل قطبی تغذیه می‌شوند که می‌تواند به آلودگی آن‌ها منجر شود. علاوه بر این، افزایش دمای آب باعث تشدید عفونت در حیوانات دریایی می‌شود و نشان می‌دهد گونه‌های ساکن مناطق قطبی می‌توانند به عنوان مخزن پاتوژن عمل کنند.

محققان ادعا می‌کنند که انتقال نوداویروس با تلفات پنهان از حیوانات دریایی به انسان‌ها خطر جدیدی برای امنیت زیستی ایجاد می‌کند. بااین‌حال، هولمز می‌گوید هیچ مدرک روشنی مبنی بر انتقال ویروس بین انسان‌ها وجود ندارد.