آیا خون دماغ نشانه سرطان در کودکان است؟

خون‌دماغ در کودکان در ۹۹ درصد موارد، طبیعی است و علت آن معمولاً خشک شدن مخاط بینی است؛ چون این مخاط ذاتاً شکننده و به‌ طور طبیعی ممکن است گاهی بینی کودکان خون‌ریزی کند.

کد خبر: ۹۲۲۶۱۹

تاریخ: ۰۲ خرداد ۱۴۰۵ - ۱۴:۲۰

خون‌دماغ شدن کودکان از آن اتفاق‌هایی است که معمولاً والدین را بسیار می‌ترساند و آنها را سریع به فکر بدترین سناریوها می‌اندازد. خیلی از والدین در این مواقع تصور می‌کنند مبادا کودک‌شان گرفتار سرطان یا یک بیماری خطرناک و بدخیم شده باشد.

دکتر حسن ابوالقاسمی، فوق تخصص بیماری‌های خون و سرطان کودکان و مؤسس و رئیس انجمن خون و سرطان کودکان ایران در این زمینه می‌گوید: «خون‌دماغ در کودکان در ۹۹ درصد موارد، طبیعی است و علت آن معمولاً خشک شدن مخاط بینی است؛ چون این مخاط ذاتاً شکننده و به‌ طور طبیعی ممکن است گاهی بینی کودکان خون‌ریزی کند. این خون‌ریزی‌ها می‌تواند الگوهای مختلفی داشته باشد؛ گاهی ماهی یک‌بار اتفاق می‌افتد، گاهی فصلی است و گاهی هم در فصل های آلرژی تشدید می شود و ممکن است هفته‌ای یک، دو یا سه بار رخ دهد. در حالت عادی، خون‌دماغ در کودکان مسئله‌ای طبیعی محسوب می‌شود و به خشکی مخاط بینی مربوط است.»

ابوالقاسمی ادامه می‌دهد: «در این موارد معمولاً با انجام برخی اقدام‌های ساده می‌توان مشکل را کنترل یا برطرف کرد؛ مثل چرب کردن داخل بینی با ویتامین A، دوری از خشکی هوا و آفتاب شدید، استفاده از بخور در صورت نیاز و در مواردی هم درمان یا کنترل آلرژی. این اقدامات کمک می‌کند علائم بهبود پیدا کند و در بسیاری از موارد مشکل خودبه‌خود برطرف می‌شود.»

خون‌دماغ در موارد نادرتر

این فوق تخصص خون و سرطان کودکان در ادامه با اشاره به موارد نادرتر توضیح می‌دهد: «در یک درصد موارد ممکن است خون دماغ نشانه ای از اختلالات انعقادی باشد؛ مثل مشکلات پلاکتی یا بیماری‌هایی که باعث کاهش پلاکت می‌شوند. یکی از شایع‌ترین این موارد ITP است؛ یعنی حالتی که در آن آنتی‌بادی علیه پلاکت‌ها در بدن ساخته می‌شود. در این بیماری ممکن است کودک دچار خون‌دماغ‌های مکرر، خون‌ریزی لثه و کبودی‌های پوستی در سطح بدن شود که به آن پِتِشی (خون‌ریزی زیرپوستی ریز) و پورپورا (خون‌ریزی زیرپوستی بزرگ‌تر) گفته می‌شود. این‌ها به نفع کاهش پلاکت است و در چنین شرایطی باید روی کودک آزمایش انجام شود و در صورت نیاز، درمان آغاز شود.»

ابوالقاسمی اضافه می‌کند: «در موارد بسیار نادرتر، ممکن است تولید پلاکت در بدن کلا دچار اختلال شود؛ این حالت‌ها معمولاً همراه با کم‌خونی، اختلال گلبول‌های سفید، عفونت‌ها یا حتی دردهای استخوانی هستند. بنابراین اگر خون‌دماغ همراه با علائم دیگر باشد باید جدی گرفته شود و کودک برای بررسی به پزشک مراجعه کند؛ اما اگر به ‌تنهایی باشد و خودبه‌خود برطرف شود، معمولاً نیازی به نگرانی یا مراجعه نیست.»

رئیس انجمن خون و سرطان کودکان ایران همچنین به اختلالات نادر انعقادی اشاره می‌کند و می‌گوید: «بعضی اختلالات انعقادی نادر مانند بیماری فون‌ویلبراند یا کمبود بعضی فاکتورهای انعقادی هم می‌توانند با خون‌دماغ، خود را نشان دهند. اما در این موارد هم معمولاً علائم دیگری هم در سابقه کودک دیده می‌شود. در صورت وجود چنین اختلالاتی، بررسی و درمان تخصصی لازم است.»

خون‌دماغ کودک، نشانه ابتلا به سرطان؟

این فوق تخصص خون و سرطان کودکان در ادامه، با رد نگرانی‌های رایج درباره ارتباط خون‌دماغ و سرطان تأکید می‌کند: «مشکلات انعقادی یا خون‌دماغ هیچ ارتباطی با سرطان ندارند. این ترس در میان والدین اساس علمی ندارد. خون‌دماغ به ‌تنهایی و بدون هیچ علائم دیگری نباید باعث نگرانی یا ترس از ابتلای کودک به بیماری‌های بدخیم شود.»

ارتباط اضطراب و خون‌دماغ

پزشکان می‌گویند اضطراب معمولا به‌ تنهایی علت مستقیم خون‌دماغ نیست، اما می‌تواند به‌ صورت غیرمستقیم نقش داشته باشد. کودکی که دچار استرس یا هیجان شدید است، می‌تواند رفتارهایی مثل دستکاری بینی، افزایش فشار خون لحظه‌ای موقع گریه شدید، یا بی‌قراری و تحریک‌پذیری بیشتری داشته باشد که همه این‌ها می‌توانند احتمال خون‌ریزی را بالا ببرند. بنابراین اضطراب را باید بیشتر یک «عامل تشدیدکننده» دانست تا علت اصلی.

فرارو