شايد يکي از مهم ترين نکته هايي که در اين همايش مطرح شد، لزوم توجه به شرايط ويژه شهر مشهد بود.به اعتقاد پروفسور بهرام شيردل، استاد معماري دانشگاه هاروارد آمريکا، شهر مشهد در حوزه جذب گردشگر مذهبي ارزش و جريان خاص خودش را دارد و دليلي ندارد بخواهيم با احداث پروژه هايي در اين شهر، آن را شبيه دبي کنيم: «باعث تاسف است که پروژه هايي در مشهد ديده مي شود که مي خواهند جايي در اين شهر را شبيه دبي کنند، دليلي براي اين کار وجود ندارد، يک ميليون ساختمان هم که با اين ويژگي ها بسازيم اين اتفاق نمي افتد و البته قرار هم نيست بيفتد...

چرا نبايد متوجه ارزش واقعي شهر مشهد شويم و اين شهر را با توجه به آن چيزي که هست بشناسيم...

معماري ايران در گذشته آميخته با هنر بود، اما امروزه با توجه به جهاني شدن اين رشته در بيشتر آثار معماران ايراني، رنگ و بوي هنري که برگرفته از هنر اسلامي بوده کم رنگ تر از گذشته شده است.»

پروفسور بهرام شيردل، استاد دانشگاه هاروارد آمريکا در همايش بين المللي معماري و توريسم با اشاره به اين مطلب گفت: ساختمان سازي در شهرها هيچ وقت متوقف نشده و نخواهد شد، اما در اين فرآيند بايد برخي ملاحظات فرهنگي و اجتماعي، مورد توجه معماران قرار بگيرد.

پروفسور شيردل همچنين در کارگروه بررسي ويژگي ها و شرايط توريسم جايگزين با اشاره به بي نيازبودن ايران در زمينه جذب گردشگر گفت: ايران کشور ثروتمندي است که اين ثروت تنها به پول محدود نمي شود و همين موضوع سبب شده است که در ايران علاقه چنداني به جذب گردشگر وجود نداشته باشد و نيازي به آن احساس نشود.

وي افزود: البته بايد به سنت ها توجه کنيم و قدر آن چيزي را که داريم بدانيم.

اين استاد دانشگاه هاروارد با اشاره به برخي ساخت و سازها در شهر مشهد بيان داشت: شهر مشهد ارزش و جريان خاص خودش را دارد، مشهد مربوط به زائر است، مربوط به گردشگري نيست و اين موضوع بسيار ناراحت کننده است که برخي مي خواهند با پروژه هايي در مشهد، اين شهر را شبيه دبي کنند.

پروفسور شيردل ادامه داد: «اين کار عملي نيست و دليلي هم براي انجام آن وجود ندارد، چرا نبايد متوجه شويم که ارزش مشهد چيست و چرا نبايد مشهد را با توجه به آن چيزي که هست بشناسيم.»

هم چنين به گزارش ستاد خبري اولين همايش بين المللي معماري و توريسم، اوزان آوچي، محقق و مدرس معماري دانشگاه فني استامبول، حضور بارگاه منور رضوي در مشهد را از ويژگي هاي بارز اين شهر عنوان و بيان کرد: شهر مشهد به دليل داشتن اين شاخصه همواره با بحث گردشگر و زائر مذهبي عجين بوده است.

وي افزود: رسيدن به درک صحيحي از آن چه در معماري شهر مشهد جاري است نيازمند مرور تاريخ و بررسي جنبه هاي مذهبي اين شهر است که البته ممکن است در نگاه اول چندان قابل مشاهده نباشد.

همچنين، «روبا صالح»، کارشناس برنامه ريزي شهري و سياست هاي عمومي ايتاليا، ايران را با توجه به پيشينه تاريخي آن، کشوري غني از فرهنگ معماري معرفي کرد و اظهار داشت: يکي از شهرهايي که در آن قدمت بسيار زيادي وجود دارد شهر مشهد است و بايد برنامه ريزي دقيقي انجام داد تا در کنار بناهاي قديمي اين شهر، بتوان بناهايي متناسب با وضعيت روز جامعه را نيز در آن ايجاد کرد.

اردشير انجمني، استاد برنامه ريزي شهري و منطقه اي دانشگاه تگزاس نيز در اين همايش با اشاره به نقش مهم طراحي فضاها و ساختمان ها در ارتقاي هويت معماري يک شهر گفت: نماي ساختمان ها در هر کشوري بايد متناسب با فرهنگ همان جامعه باشد، اما مي توان با اجراي طرح هاي نوين و خلاق در ساختمان ها، برنامه ريزي دقيق براي جذب گردشگر انجام داد.

استاد معماري دانشگاه فردوسي مشهد نيز در اين همايش گفت: معماري اسلامي تنها مي تواند با مفاهيم اسلامي آميخته و پديدار شود و در واقع هنر معماري اسلامي، نماد فرهنگ و ماهيت انساني است.

ارسلان قهرماني افزود: يکي از مهم ترين اهداف معماري و ساخت بناهاي اسلامي اين است که به مسلمانان کمک کنيم تا آن چه را که به خاطر آن آفريده شده اند روي زمين محقق کنند.

وي ادامه داد: مشهد براي گسترش هنر معماري اسلامي زمينه کاري بسياري دارد اما عملکرد امروز ما با آن چه هدف است، يعني رسيدن به نماي هنر معماري اسلامي، فاصله دارد.