ماه مبارک رمضان ، فرصتي براي زندگي در شب

يکي از تفاوت هاي سبک زندگي غربي با سبک زندگي ما خصوصيت گذراندن ساعات شب است و گرچه برخي از عادات و شرايط زندگي غربي – با توجه به تأثير بعضي شبکه هاي ماهواره اي - گاه تا حد زيادي به زندگي برخي از ما وارد شده ، اما در مجموع شب در فرهنگ ما زمان استراحت و خواب و به تعبير قرآن کريم " لباس " آرامش تلقي مي شود ولي در فرهنگ و سبک زندگي غربي عنوان " زندگي شبانه " يک عنوان ثابت و متعارف است .

ماه مبارک رمضان در ميان ماه هاي سال اما اين ويژگي را دارد که فرصت عبادت و مناجات و تعليم و تعلم و فراگيري معرفت است و اين جشن عبادي و معنوي گاه در برخي از کشورهاي اسلامي با شکوه و شادي و رنگ و لعاب فراوان برگزار مي گردد و فضايي پر شور و متفاوت از زندگي را فراهم مي سازد .

در سال هاي اخير برگزاري نمايشگاه قرآن کريم از سويي و گسترش و فراگيرشدن جلسات دعا و سخنراني نيمه شب ها – که پيشتر به شکل محدود برگزار مي شد – از سوي ديگر باعث شده تا شب هاي رمضاني رنگ و بوي تازه اي پيدا کنند و اکنون گاه در برخي مناطق کشور يا به طور خاص برخي محله هاي تهران در ساعات نيمه شب يک زندگي جدي را با حضور خانواده ها و خصوصا جوانان مي توان مشاهده کرد .

اگر کسي بتواند شرايط چنين تجربه اي را براي خود و خانواده اش فراهم سازد ، همين زندگي متفاوت و حال و هواي تازه مي تواند فرصتي باشد تا بيشتر با مسجد انس بگيرد ، به ديدار و گفتگوي دوستان و نزديکان بنشيند ، به عبادت و مناجات بپردازد ، معارف ديني و علمي را بياموزد و از برنامه هاي مختلفي مانند نمايشگاههاي کتاب استفاده کند و وقت بيشتري را با خانواده و فرزندان خود در محيط هاي عمومي مانند بوستان ها بگذراند .

شايد اين امکان به دليل شرايط شغلي براي هرکسي فراهم نباشد و اجبار صنوف مختلف اجتماعي براي اشتغال در ساعات روز مانع تحقق چنين هدفي است . اما اگر اين فرصت فراهم شود که افراد مختلف شبهاي ماه مبارک رمضان بيدار باشند، بخورند و بياشامند ، بگويند و بخندند ، بياموزند و بخوانند، عبادت کنند و به نماز بايستند و شب هاي نوراني اين ماه را خوش بگذرانند و در ساعات آغازين روز بخوابند و استراحت کنند فرصت تجربه جديدي براي شهروندان فراهم مي شود که برکات و ثمرات زيادي دارد .

جدا از همه آنچه گفتيم و از همه مهمتر اين نوع زندگي در ماه مبارک رمضان روزه داري را براي همه مخصوصا دخترهاي نوجوان آسان تر مي کند که اکنون مجبورند در گرماي طاقت فرساي تابستان بيدار و مشغول به کار باشند ، در حالي که شبها با هواي خنک تر و دور از گرماي روز مي توانند به همان کارها بپردازند .

تغيير ساعات کار و تدبير هماهنگي هاي لازم در نهادهاي مختلف براي تحقق اين هدف از آنچه در نگاه اول به نظر مي رسد ساده تر است و اتفاق خاصي هم با چنين تغيير ساده اي رخ نخواهد داد . تنها چند ساعت جابجايي برنامه هاي عمومي و تنظيم مقررات لازم مي تواند فرصت شرکت در چنين جشن با شکوهي را براي همگان فراهم سازد و ماه مبارک رمضان را به خاطره اي شاد و شيرين تبديل کند .

همه ما مي دانيم که در وضعيت فعلي اگر کسي بخواهد روزه بگيرد کارآيي کمتري دارد و با گرماي هوا و مشکلات تردد شهري ، شايد بسياري امکان روزه گرفتن را از دست بدهند يا دچار مشکلاتي باشند و در عوض اگر بتوانند از فرصت شبها استفاده کنند چه بسا مجالي براي بهره گرفتن بيشتر از ضيافت الهي بيابند .

شايد اين ايده و فکر در نگاه اول چندان جدي به نظر نرسد يا از اولويت هاي اجتماعي ما به شمار نيايد ، اما هر کسي اگر با قدري جديت و تأمل بدان بينديشد در خواهد يافت که آثار مثبت و فوايد آن از آثار منفي و مضارّ آن بيشتر و نتايج آن از وضعيت فعلي پربار تر است .

چه بسا برنامه ريزي دقيق براي تحقق چنين هدفي به حل برخي مشکلات پراکنده فرهنگي و اجتماعي ديگر نيز منجر شود ، به شرط آن که نهادهاي مختلف با هماهنگي کامل و تدبير صحيح به ميدان وارد شوند و از نظام آموزشي تا مديريت شهري و از نهادهاي انتظامي و امنيتي تا رسانه ملي همه براي تحقق اين اهداف متعالي بکوشند .