پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) : مریم سادات کاظمی: همه ما انسانها دو هوش
داریم؛ یکی هوش عقلانی ( IQ ) که با قشر خاکستری مغز مرتبط است و دیگری
هوش هیجانی یا عاطفی ( EQ ) که با هیجانات سر و کار دارد. معمولاً بیشتر
راجع به هوش عقلانی صحبت می شود و بیشتر تصورها بر این است که افراد دارای
IQ بالا در زندگی موفقیت های بیشتری را کسب می کنند. گرچه این امتیاز را
نباید نادیده گرفت اما بد نیست بدانید که هوش عقلانی بالا به تنهایی نمی
تواند فرد را به پیشرفت برساند.
هوش هیجانی به عنوان یک پدیده مورد توجه
نه تنها دارای جنبه تئوریک روانشناختی است بلکه در مقام عمل با ارتقای آن
می توان برای بسیاری از مشکلات نهفته زندگی پاسخ مناسبی یافت. هوش هیجانی
را می توان انتخاب هوشیارانه تفکر، احساس وعمل برای دستیابی به بهترین
نتیجه در ارتباط با خود و دیگران دانست.
ما برای رشد و تکامل هوش هیجانی
زمانی برای اندیشیدن با خود و دیگران نیاز داریم. این توانایی در بیشتر
اوقات رشد می یابد و می توان آن را با استفاده از آموزش، برنامه ریزی و
درمان گسترش داد. به علاوه هوش هیجانی در میزان سازش یافتگی فرد با زندگی
شخصی و موقعیتهای اجتماعی نیز تأکید شده است. مهارتهای هوش هیجانی نیز برای
حفظ شبکه های اجتماعی مؤثر می باشد.
مهار عواطف و برقرارکردن تعادل بین
احساسات و عقل مهم ترین کار کرد های هوش هیجانی شناخته شده است. خود
آگاهی، خود نظمی، انگیزش، همدلی و مهارتهای اجتماعی نیز به عنوان مؤلفه های
هوش هیجانی معرفی می شود.
اگر می خواهید بدانید که دارای هوش هیجانی
هستید یا نه، باید حساسیت خود را در مواجهه با هیجانات و چگونگی مدیریت بر
آنها ارزیابی کنید.
چرا باید هوش هیجانی را گسترش داد؟
با
کمک بهره هوشی(IQ) می توان پیش بینی کرد چه حرفه ای، مناسب چه فردی است در
حالی که هوش هیجانی می تواند مسیر پیشرفت، شکست یا در جا زدن را پیش بینی
کند. برای نمونه، عنوان کسی که به خاطر دارا بودن هوش عقلانی بالا در اداره
ای استخدام می شود، اگر از هوش هیجانی خوبی نیز برخوردار باشد می تواند
پیشرفت و ترفیع کسب کند و این دو در کنار هم او را به موفقیت حرفه ای
خواهند رساند. جوانانی که از هوش هیجانی بالایی برخوردار هستند توانایی
بهتری برای اداره کردن ومدیریت دارند.
ده توصیه
- مسؤولیت عواطف و کامیابی های را بپذیرید.
- دو برابر آنچه حرف می زنید گوش دهید.
- به احساسات دیگران احترام بگذارید.
- به ارتباطات غیر کلامی احترام بگذارید.
- وقتی هیجان زده شدید، آرامش خود را حفظ کنید.
- به دنبال سبک پیروزی باشید؛ از شرایط منفی درس زندگی بیاموزید.
- با خودتان صادق باشید و احساسات منفی تان را بپذیرید.
- به جای بر چسب زدن به رفتار دیگران، احساسات خودتان را باز نگری کنید.
- از افرادی که به احساسات شما احترام نمی گذارند یا قبولتان ندارند، دوری کنید.
- بدانید بهبود هوش هیجانی به زمان نیاز دارد، پس صبر و حوصله کنید.
ده ویژگی افراد دارای هوش هیجانی
- تفاوت قایل شدن میان افکار و احساسات
- مسؤولیت پذیر بودن در مقابل احساسات خود
- قبول و تأیید احساسات دیگران
- احترام گذاشتن به احساسات دیگران
- احساس نیرو افزایی نه خشم
- به جای بر چسب زدن به افراد یا موقعیت اجتماعی آنان ترجیح می دهند، احساسات آنها را زیر سؤال نبرند.
- تمرین کردن یک ارزش مثبت از عواطف دیگران
- نصیحت نمی کنند، دستور نمی دهند، کنترل و قضاوت نمی کنند.
- از مردمی که آنها را بی اعتبار می شمارند و برای احساسات آنها ارزش قایل نیستند، پرهیز می کنند.
- استفاده از احساسات برای کمک به دیگران
چگونه هوش هیجانی می تواند در زندگی روزمره به ما کمک کند؟
هوش
هیجانی در هر زمان و مکانی به ما کمک می کند. اگر در صفی طولانی ایستاده
باشید با حفظ آرامش، استرس کمتر به خود وارد می کنید. کسانی که از هوش
هیجانی بالایی برخوردارند کمتر از دیگران با مسایل، شخصی رفتار می کنند.
اگر از نداشتن اعتماد به نفس رنج می برید با ایجاد هوش هیجانی در خود می
توانید آن را در خود بپرورانید.
هوش هیجانی و کاهش استرس
استرس
را می توان پاسخ غیر اختصاصی بدن در برابر هر نوع خواسته ای دانست و حالتی
است که در اثر با توانایی انسان جهت پاسخ به عوامل متعارض و ناملایماتی که
روال طبیعی زندگی او را به خطر می اندازد، به وجود می آید.
هوش هیجانی باعث افزایش همدلی و مقاومت در برابر استرس می شود و از این جهت عاملی جهت کاهش استرس شناخته شده است.
هوش
هیجانی افراد را در برابر استرس محافظت می کند و به سازگاری و تطابق
بهترکمک می کند، به طوری که مدیریت بهینه تر عواطف و هیجان ها خود و دیگران
و احساس رضایت مندی را به دنبال خواهد داشت؛ همچنین به علت جلو گیری از
قرار دادن فرد در موقعیت های تنش زا و باز گرداندن سریع وی به شرایط ایده
آل و مطلوب می تواند افراد را از استرس محافظت کند.