پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) :
احساس ناتوانی در برابر سرطان بسیار رایج است، اما یک مطالعهٔ تازه نشان میدهد که راههای مؤثری برای کاهش احتمال ابتلا به سرطان وجود دارد.
به گزارش انتخاب و به نقل از sciencealert؛ بر اساس تحلیل جدیدی از سازمان جهانی بهداشت (WHO)، بیش از یکسوم موارد سرطان در سراسر جهان قابل پیشگیری هستند.در این میان، سرطانهای ریه، معده و دهانهٔ رحم تقریباً نیمی از این موارد قابلپیشگیری را تشکیل میدهند.
این یعنی هر سال میلیونها مورد سرطان مرگبار میتوانند با مداخلات پزشکی، تغییر رفتارهای فردی، کاهش خطرات شغلی یا کنترل آلایندههای محیطی پیشگیری شوند.
ایزابل سورجوماتارام، اپیدمیولوژیست پزشکی در سازمان جهانی بهداشت و نویسندهٔ ارشد این تحلیل، میگوید:
«پرداختن به این عوامل قابلپیشگیری، یکی از قدرتمندترین فرصتها برای کاهش بار جهانی سرطان است.»
یکسوم سرطانها؛ نتیجهٔ عوامل قابل تغییر
این تحلیل نشان میدهد که در سال ۲۰۲۲، نزدیک به ۱۹ میلیون مورد جدید سرطان در جهان تشخیص داده شده است.
حدود ۳۸ درصد از این موارد با ۳۰ عامل خطر قابلتغییر مرتبط بودهاند.
این عوامل شامل موارد زیر هستند:
• مصرف دخانیات
• نوشیدن الکل
• شاخص تودهٔ بدنی بالا (اضافهوزن و چاقی)
• فعالیت بدنی ناکافی
• مصرف تنباکوی بدون دود (مانند تنباکوی جویدنی)
• مصرف «فوفل» یا آریکا نات (یک محرک سنتی در برخی مناطق)
• شیردهی ناکافی
• آلودگی هوا
• تابش فرابنفش
• عوامل عفونی
• و بیش از دوازده نوع مواجههٔ شغلی خطرناک
عامل شمارهٔ یکِ قابلپیشگیری: سیگار
مهمترین عامل قابلپیشگیری مرتبط با سرطان، سیگار کشیدن است.
در سال مورد بررسی، سیگار با ۱۵ درصد از کل موارد سرطان ارتباط داشت.
در مردان، این خطر بهطور ویژه بالاتر بود؛ بهطوری که ۲۳ درصد از تمام موارد جدید سرطان در مردان در سراسر جهانبه مصرف دخانیات نسبت داده شد.
آلودگی هوا؛ تهدیدی خاموش اما منطقهای
اما سیگار تنها عامل نیست. آلودگی هوا نیز نقش قابلتوجهی دارد و اثر آن بسته به منطقه متفاوت است.
برای مثال:
• در شرق آسیا، حدود ۱۵ درصد از موارد سرطان ریه در زنان به آلودگی هوا نسبت داده میشود.
• در شمال آفریقا و غرب آسیا، نزدیک به ۲۰ درصد از موارد سرطان ریه در مردان ناشی از آلودگی هواست.
الکل و عفونتها؛ بازیگران مهم بعدی
پس از سیگار، مصرف الکل در رتبهٔ دوم عوامل سبک زندگی قابلتغییر قرار دارد و مسئول ۳٫۲ درصد از موارد جدید سرطان است؛ یعنی حدود ۷۰۰ هزار مورد در سال.
در همین حال، عفونتها با حدود ۱۰ درصد از موارد جدید سرطان ارتباط دارند.
در میان زنان، بزرگترین سهم سرطانهای قابلپیشگیری به ویروس پاپیلومای انسانی پرخطر (HPV) مربوط میشود؛ ویروسی که میتواند به سرطان دهانهٔ رحم منجر شود.
خبر خوب این است که اکنون واکسن HPV در دسترس است و میتواند از بسیاری از این بیماریها پیشگیری کند؛ اما با وجود این، پوشش واکسیناسیون در بسیاری از نقاط جهان همچنان پایین است.
سرطان معده؛ نابرابری جنسیتی و عوامل محیطی
سرطان معده در مردان شایعتر است و معمولاً با سیگار کشیدن و عفونتهای مرتبط با ازدحام جمعیت، بهداشت نامناسب و دسترسی محدود به آب سالم ارتباط دارد.
پیشگیری، قبل از شروع بیماری
آندره ایلباوی، سرپرست تیم کنترل سرطان در سازمان جهانی بهداشت و از نویسندگان این تحلیل، میگوید:
«با بررسی الگوها در کشورهای مختلف و گروههای جمعیتی گوناگون، میتوانیم اطلاعات دقیقتری در اختیار دولتها و افراد قرار دهیم تا بسیاری از موارد سرطان پیش از آغاز، پیشگیری شوند.»
این مطالعه در نشریهٔ Nature Medicine منتشر شده است.