پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) :
برخی دایناسورها پوستی پولکدار داشتند، بعضی با صفحات استخوانی زرهمانند پوشیده شده بودند و گروهی حتی پر داشتند. اما اکنون دیرینهشناسان گونهی تازهای را کشف کردهاند که پوشش پوستی آن پیشتر هرگز در دایناسورها دیده نشده بود: تیغهای توخالی.
به گزارش انتخاب و به نقل از sciencealert ؛ این گونهی جدید که در شمالشرقی چین کشف شده، Haolong dongi نام گرفته است؛ نامی که به معنای «اژدهای تیغدار» است — و دلیلش کاملاً روشن است. در حالی که بیشتر خویشاوندان ایگوانودونتیِ آن پوستی پولکدار داشتند، هائولونگ انگار پالتویی از پوست خارپشت به تن کرده بود.
تیغهایی با آرایشی منظم و متفاوت
این تیغها عمدتاً در اطراف گردن، پشت و پهلوهای حیوان متمرکز بودند. همه بهصورت موازی کنار هم قرار گرفته و به سمت عقب بدن دایناسور جهت داشتند.
• بیشتر تیغها کوچک بودند و طولی حدود ۲ تا ۳ میلیمتر داشتند.
• در میان آنها، تیغهایی متوسط با طول ۵ تا ۷ میلیمتر دیده میشد.
• و تعدادی نیز بسیار بزرگتر بودند؛ بلندترین آنها بیش از ۴۴ میلیمتر طول داشت.
هائولونگ تنها از روی یک نمونهی فسیلی تقریباً کامل شناخته شده است؛ اسکلت آن حدود ۲.۴۵ متر طول دارد و پوستش به شکلی شگفتانگیز حفظ شده است.
نکتهی جالب اینجاست که بررسی استخوانها نشان میدهد این فرد هنگام مرگ هنوز نابالغ بوده است. بنابراین دانشمندان نمیتوانند با اطمینان بگویند آیا تیغها در بزرگسالی نیز وجود داشتهاند یا با رشد حیوان از بین میرفتهاند.
این تیغها چه کاربردی داشتهاند؟
کارکرد این ساختارهای عجیب هنوز بهطور قطعی مشخص نیست، اما پژوهشگران چند احتمال جذاب را بررسی کردهاند.
آیا اینها پیشپر بودهاند؟
در نگاه نخست، تیغها شباهت زیادی به پیشپرهای اولیهی برخی دایناسورها دارند. اما دانشمندان یادآور میشوند که این نوع ساختارها بسیار پیشتر — حدود ۱۲۵ میلیون سال پیش — شکل گرفته بودند، بنابراین این توضیح چندان قانعکننده نیست.
برای گرم نگه داشتن بدن؟
هائولونگ در اقلیمی نسبتاً خنک زندگی میکرد. برخی دایناسورهای همزیست با او، مانند Yutyrannus، پوششی ضخیم از پر داشتند که احتمالاً به تنظیم دمای بدن کمک میکرد.
اما به نظر میرسد تیغهای هائولونگ آنقدر متراکم نبودهاند که نقش مؤثری در حفظ گرما ایفا کنند.
برای نمایش یا استتار؟
آیا این تیغها برای جلب توجه یا پنهان شدن بودهاند؟ تیم پژوهشی نمیتواند با قطعیت پاسخ دهد، زیرا هیچ نشانهای از سلولهای رنگدانهای در فسیل یافت نشده است.
اندامهای حسی؟
شکل تیغها کمی شبیه ساختارهای ریز خارمانندی است که برخی مارها و مارمولکهای امروزی برای حس لمس و ارتعاش استفاده میکنند. اما پژوهشگران میگویند تیغهای هائولونگ بیش از حد بزرگاند و اتصالشان به پولکها نیز متفاوت است، بنابراین این احتمال هم چندان قوی نیست.
محتملترین فرضیه: سپری در برابر شکارچیان
به باور دانشمندان، محتملترین توضیح این است که این تیغها نقش دفاعی داشتهاند. زیستگاه هائولونگ پر از گوشتخواران نسبتاً کوچک بوده است؛ بنابراین چنین سامانهی دفاعی میتوانسته پاسخی تکاملی به فشار شکارچیان باشد.
احتمالاً این تیغها آنقدر قوی نبودهاند که آسیب جدی وارد کنند یا شکارچی را بکشند. اما شاید بهاندازهای آزاردهنده بودهاند که باعث شوند شکارچی ترجیح دهد سراغ طعمهای آسانتر برود.
به گفتهی پژوهشگران:
«این دفاعها الزاماً حفاظتی نفوذناپذیر در برابر دندانها و چنگالهای تروپودها ایجاد نمیکردند، اما کشتن و بلعیدن طعمه را دشوارتر و زمانبرتر میساختند و در نتیجه احتمال شکار موفق را کاهش میدادند.»
دنیای دایناسورها هنوز پر از شگفتی است
صرفنظر از اینکه هائولونگ دقیقاً چه استفادهای از تیغهایش میکرده، این کشف نشان میدهد جهان شگفتانگیز دایناسورها هنوز هم رازهای فراوانی برای آشکار شدن دارد.