هشدار پژوهشگران: کاربران اینترنت نشانه‌های رنج گربه‌ها را با بامزه بودن اشتباه می‌گیرند

زومیت: پژوهشگران با بررسی هزار کامنت زیر ویدئوهای گربه‌ها در شبکه‌های اجتماعی، دریافتند کاربران نشانه‌های ناراحتی حیوان را نادیده می‌گیرند یا بامزه می‌دانند.

گربه‌ها در شبکه‌های اجتماعی حضور پررنگی دارند؛ کافی است کمی جست‌وجو کنید تا صحنه‌هایی از ضربه‌زدن به اشیا، دویدن روی زمین، تعامل با صاحبشان یا هر رفتار بامزه‌ی دیگری را ببینید. اما پرسش اصلی این است که آیا محتوای بامزه برای ما، برای خود گربه‌ها سالم و بی‌خطر به‌حساب می‌آید؟ پاسخ شاید مثبت نباشد، بعضی ویدئوهای بامزه‌ی گربه‌ها در شبکه‌های اجتماعی، واقعاً نگران‌کننده‌اند.

به‌گزارش ساینس‌آلرت، یافته‌های پژوهشی تازه نشان می‌دهد بخشی از این ویدئوهای به‌ظاهر بامزه ممکن است نشانه‌های آشکاری از ناراحتی گربه‌ها داشته باشند؛ نشانه‌هایی که بسیاری از کاربران آن‌ها را نادیده می‌گیرند یا حتی بامزه و سرگرم‌کننده می‌دانند.

پژوهشگران دانشگاه آدلاید استرالیا در مطالعه‌ی خود، نحوه‌ی واکنش کاربران به ویدیوهای تعامل انسان و گربه را بررسی کردند. آن‌ها ۱۱ ویدیو از یوتیوب، تیک‌تاک، اینستاگرام و فیسبوک را انتخاب کردند که توسط سازندگانشان «بازی» با گربه توصیف شده بودند؛ اما گربه‌ها در تمام ویدیوها نشانه‌هایی از مخالفت یا ناراحتی نشان می‌دادند، از جمله هیس کردن (صدای فیس) یا حتی تلاش برای فرار.

سپس، پژوهشگران ۱٬۱۰۰ کامنت از کاربران را بررسی کردند. نتیجه بسیار قابل‌توجه بود: ۷۵ تا ۹۳ درصد از نظرات درباره‌ی تعامل گربه و انسان مثبت بودند؛ حتی در ویدیوهایی که نشانه‌های آشکاری از ناراحتی و رنج حیوان دیده می‌شد. به گفته‌ی پژوهشگران، وقتی نشانه‌های اولیه‌ی مخالفت گربه با تعامل نادیده گرفته می‌شوند، حیوان ممکن است دچار استرس حاد شود. اگر تعامل ناخواسته بارها تکرار شود، استرس می‌تواند مزمن شود و در نهایت سلامت گربه را تحت‌تأثیر قرار دهد.

استرس برای گربه فقط واکنش رفتاری نیست و می‌تواند پیامدهای سلامتی جدی داشته باشد. راهنماهای دامپزشکی توصیه می‌کنند هنگام مواجهه با گربه‌ها، به‌ویژه گربه‌های مسن‌تر، میزان ترس و استرس باید تا حد امکان کنترل شود و کاهش پیدا کند. استرس با فعال‌کردن سیستم عصبی سمپاتیک، بدن گربه را وارد حالت «مبارزه یا فرار» می‌کند؛ در نتیجه ضربان قلب و فشار خون بالا می‌رود و این واکنش در گربه‌های سالمند، مستعد یا مبتلا به بیماری زمینه‌ای می‌تواند فشار بیشتری نیز به بدن وارد کند.

پژوهشگران پس از تحلیل کامنت‌ها ۹ الگوی اصلی را در واکنش کاربران پیدا کردند. برخی معتقد بودند اگر گربه واقعاً ناراحت باشد، حتماً واکنش شدیدتری نشان می‌دهد یا از آن موقعیت دور می‌شود؛ الگویی که پژوهشگران آن را «اگر خوشش نمی‌آمد، می‌فهمیدی» می‌نامند.

در گروه دیگری نیز، کاربران نشانه‌های بدن گربه را اشتباه تفسیر می‌کردند. برخی هم تصور می‌کردند گربه متوجه است که انسان فقط در حال بازی کردن است و بنابراین، مخالفتش جدی نیست. گروه دیگری اما، باور داشتند ادامه‌ی این تعامل در نهایت باعث می‌شود گربه به انسان نزدیک‌تر شود.

بعضی از کامنت‌ها نیز رفتارهای اعتراضی گربه را به شکل دیگری توجیه می‌کردند. برای مثال، رفتار را نشانه‌ی محبت می‌دانستند، معتقد بودند بازی خشن به تخلیه‌ی غریزه‌ی شکار گربه کمک می‌کند یا صرفاً به این دلیل که حیوان «بامزه» است، نشانه‌های ناراحتی‌اش را نادیده می‌گرفتند. گروهی دیگر هم ناراحتی گربه را خنده‌دار می‌دانستند یا کاربرانی را که از این تعامل انتقاد می‌کردند، به ناآگاهی درباره‌ی گربه‌ها متهم می‌کردند.

افزون‌بر‌این، پژوهشگران تأکید می‌کنند خطر فقط برای گربه‌ها نیست؛ در ۷ مورد از ۱۱ ویدیوی بررسی‌شده، آسیب قابل مشاهده‌ای به انسان نیز وارد شده بود. اگرچه کاربران اغلب آسیب‌ها را جزئی تلقی کرده بودند، خراش و گازگرفتگی گربه می‌تواند خطر عفونت داشته باشد.

پژوهشگران می‌گویند الگوریتم‌های شبکه‌های اجتماعی ممکن است برداشت اشتباه درمورد تعامل با حیوانات را تقویت کنند. این الگوریتم‌ها معمولاً محتواهایی را که لایک، کامنت یا اشتراک‌گذاری بیشتری می‌گیرند، به کاربران بیشتری نشان می‌دهند. بنابراین، حتی ویدئوهایی که در آن‌ها رفتار آزاردهنده‌ای با حیوان دیده می‌شود، ممکن است صرفاً به‌دلیل جذابیت یا برانگیختن واکنش‌ها، بیشتر دیده شوند.

به باور پژوهشگران، آموزش عمومی درباره‌ی زبان بدن گربه‌ها ضروری است؛ اما آموزش به‌تنهایی برای تشخیص نشانه‌های ناراحتی و آسیب واردشده به حیوانات کافی نیست. افراد باید یاد بگیرند که این نشانه‌ها جدی هستند و به ترجیحات و مرزهای ارتباط با حیوان احترام بگذارند.

پژوهشگران تأکید می‌کنند که آموزش اگر فقط بر اصلاح برداشت انسان از زبان بدن گربه تمرکز کند، احتمالاً برای تغییر پایدار رفتارها کافی نیست. از نظر تیم پژوهش، برای کاهش تعاملات ناخواسته باید پیش‌فرض‌ها و سوگیری‌های شناختی افراد هنگام تماشای محتوای آنلاین نیز مورد توجه قرار گیرد و سازوکارهایی که به عادی شدن ناراحتی حیوانات و حیوان‌آزاری در شبکه‌های اجتماعی کمک می‌کنند، اصلاح شوند.

در مجموع، مطالعه نشان می‌دهد آنچه در یک ویدئو برای بیننده فقط «بازی و گربه‌ی بامزه» به نظر می‌رسد، ممکن است از نگاه خود حیوان تجربه‌ای بسیار ناخوشایند باشد. شناخت نشانه‌ها و آموزش در این زمینه، بخش مهمی از تعامل سالم میان انسان و حیوان است.