داوود میریان و محمدحسین جعفریان دو نویسنده عرصه دفاع
مقدس، از كارگردان سهگانه «اخراجیها» به دلیل «رعایت نكردن ارزشهای
جبهه» شدیداً انتقاد كردند.
به گزارش خبرنگار مهر، چهل و ششمین نشست «دگرخند» با موضوع بررسی طنز در
ادبیات دفاع مقدس و با عنوان «ورود تركش ممنوع» عصر روز چهارشنبه (30
شهریور) با حضور محمدحسین جعفریان و داود امیریان در سالن شماره 2 تالار
اندیشه حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی برگزار شد.
امیریان: از هجو درباره جنگ دوری كنیم
در ابتدای این نشست داود امیریان با مقایسه تحولات سالهای اخیر و تغییر
نگاه به جنگ و ورود طنزپردازان به این عرصه، گفت: امروز جاده طنز كمی بازتر
شده است ولی همچنان باید مراقب بود كه از هجو درباره جنگ دوری كنیم.
این طنزنویس با برشمردن مثالهایی از طنز موقعیت، افزود: این سوژهها گاهی
بسیار ناب هستند ولی متاسفانه چندان به آنها پرداخته نمیشود و طنزپردازان
ما اساساً توجهی جدی به طنز موقعیت ندارند.
نویسنده كتابهایی مانند «مین نخودی» و «جام جهانی در جوادیه» همچنین از
اینكه به گفته او حصاری ممنوع به دور زندگی رزمندگان در دوران دفاع همانند
زندگی پیشوایان دینی، كشیده شده است، انتقاد كرد و گفت: برخلاف آنچه ما
درباره زندگی پیامبر و ائمه (ع) فكر میكنیم، آنها به هیچ وجه چهرهای عبوس
یا رفتاری خشك نداشته اند.
نویسنده داستان بهنام (زندگینامه شهید بهنام محمدی) ادامه داد: متاسفانه
همین تصور اشتباه به جنگ هم كشیده شده است ولی رسانهای مثل تلویزیون هر
وقت میخواهد از جنگ سخن بگوید، فقط صحنههای گریه و زاری را نشان میدهد.
این طنزنویس در عین حال از تعرض به ارزشهای دفاع مقدس از سوی برخی چهرهها
كه خود را نیروهایی فوقالعاده ارزشی میدانند، انتقاد كرد و گفت: به عنوان
نمونه میگویم فیلم «اخراجیها» یك توهین آشكار به دفاع مقدس بود.
جعفریان: دهنمكی شعرم را بدون اجازه من در «اخراجیها» استفاده
كرده است
در این نشست همچنین محمدحسین جعفریان نویسنده، شاعر و مستندساز در سخنانی
با تائید سخنان امیریان درباره باز شدن فضای نوشتن درباره دفاع مقدس به
شیوهای طنز در مقایسه با سال های قبل، گفت: زمانی بود كه نمیشد از نگاه
طنز به فرهنگ جبهه و جنگ نگریست در حالی كه این اصلاً در فرهنگ جبهه وجود
ندارد و جنگ ما سرشار از زندگی بود.
خالق آثاری مانند «در حاشیه شط»، «پنجرههای رو به دریا» و «فریادی پشت
پنجرهٔ جهان» در عین حال بر لزوم جمعآوری خاطرات تمامی كسانی كه به نحوی
با جبههها ارتباط (خواه مستقیم خواه غیرمستقیم) داشتهاند، تاكید كرد و
افزود: اگر نسلی كه جنگ را تجربه كرده، به زیر خاك رود، همه خاطراتش را هم
با خود به زیر خاك میبرد.
جعفریان ادامه داد: در حالی كه طنزنویسان ما هم در عرصه شعر و هم در عرصه
نوشتار میتوانند این خاطرات را دستمایه تولید آثار غنی بكنند و معتقدم
میتوان ژانرهای جدیدی با این غنایم، تولید كرد.
سازنده فیلمهای مستندی مانند «شیر دره پنجشیر یا حماسه ناتمام» (درباره
زندگی احمدشاه مسعود) و «نسل گمشده» (درباره جنگ بوسنی) همچنین بر لزوم
گردآوری خاطرات آن دسته از عراقیها كه در جنگ با ایران حضور داشتند، تاكید
كرد و گفت: اگر بتوانیم به آن طرف جبهه هم نیم نگاهی داشته باشیم و خاطرات
نیروهای عراقی را از نبردشان با ایران بگیریم، میتوانیم به تكمیل پروسه
جمعآوری خاطرات جنگ امیدوار باشیم.
این شاعر همچنین طنزپردازان را از آلوده كردن فضای دفاع مقدس به هجو، بر
حذر داشت و در ادامه بار دیگر با انتقاد از مسعود دهنمكی (سازنده سهگانه
«اخراجیها») به سبب رعایت نكردن كپی رایت شعر او (جعفریان) در یكی از این
فیلمها، گفت: آقای دهنمكی بدون اجازه من، شعرم را در تیتراژ پایانی فیلمش
استفاده كرده و حتی حاضر نیست یك بلیط برای من بفرستد چه برسد به رعایت حق
مولف!
جعفریان همچنین از اینكه به گفته او «این نوع فیلمها به الگویی برای برخی
دیگر از فیلمسازان تبدیل شده است» اظهار تاسف كرد.
