الهه امیریان *: زن عضو جدايي ناپذير اجتماع بشري است . در نگاه خالق حكيم ، زن و مرد ، دو گوهر انساني و روح آسماني همتا و همسان دارند . گر چه سهم هر يك از آنان از حقيقت آدميت، به يك اندازه است ولي حكمت الهي ، اين گوهر ملكوتي را در دو صدف زميني با پيكره هاي متفاوت و البته نيازمند به يكديگر جاي داده است .
تردیدی نیست که زنان در طول تاریخ ، غالبا از شان کافی و موقعیت لازم برخوردار نبوده و به ستم های ناروائی دچار بوده اند . با رشد روز افزون آگاهی های بشری و با افزایش سطح آگاهی بانوان در سده اخیر ، به تدریج این پرسش به طور جدی مطرح شده است که جایگاه واقعی زنان در جامعه و خانواده کدام است ؟ چگونه می توان حقوق آنان را استیفاء نمود .
در این راستا ، به یقین می توان گفت که ادیان الهی ، به ویژه دین مبین اسلام ، بیش و پیش از همه به احیای شخصیت والای زنان همت گماشته است و خداوند جان و خرد ، بهترین راه را برای سعادت و رستگاری بشر ، اعم از زن و مرد فرا روی آنان گشوده است .
گرچه این معارف و الگوهای عادلانه الهی ، در مسیر احیای شخصیت زنان ، بسی تاثیر گذار بوده و توفیقات روز افزونی را به همراه داشته است ، اما متاسفانه ، این را ه درخشان در پس ابرهای جهل و خرافه ، پنهان مانده و جامعه زنان ، آنچنان که شایسته است از میوه های شیرین فرهنگ دینی بهره مند نگشته اند .
از اینرو ضروری است که در این دوران که به " جاهلیت مدرن " موسوم گشته است ، با تبیین دقیق جایگاه و شخصیت والای زن ، کام تشنه حق جویان سیراب گردد و راه راست و صحیح زندگی فراروی جامعه جهانی قرار گیرد .
امروزه با رشد جوامع و شکل گرفتن اجتماعات مختلف و پی بردن به توانمندی ها و حقوق این گروه از آفریدگان خداوند ، زنان خود نیز کم کم به این باور رسیدند که می توانند در همه عرصه ها حضوری فعال داشته باشند .
از اوايل قرن حاضر، جهان با يك پديده اجتماعي - اقتصادي به نام مشاركت اقتصادي زنان در مشاغل خارج از خانه روبه رو شده است و این در حالی است که هر ساله شاهد پذیرش داوطبان دختر بیشتری در رشتههای فنی ، مهندسی و صنعتی در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی هستیم .
اگر به ساختار درونی صنعت چاپ کشورمان در گذشته نگاهی بیندازیم ، در می یابیم که حضور زنان در این عرصه بسیار کم رنگ و نامحسوس بوده است . چرا که در گذشته ، تفکر حاکم بر جامعه ، این نوع کارها را به عنوان " کارهای مردانه " تلقی می کرد و زنان نیز از کسب علم و تخصص در این صنعت باز می ماندند .
علی رغم این که صنعت چاپ به مراحل پیش از چاپ ، چاپ و پس از چاپ بخش پذیر می باشد ولی هر یک از مراحل به تنهایی نقش به سزا و حساسی در تولید یک محصول چاپی دارند .
اگرچه زنان در مراحل پیش و پس از چاپ حضوری نسبتا "پررنگ دارند و توانسته اند توانمندیهای قابل تحسینی را از خود بروز دهند اما در بخش چاپ ، هنوز دیدگاهها معطوف به این موضوع است که یک زن نمی تواند به عنوان اپراتور در کنار دستگاه چاپ قرار گیرد و یا مدیریت تولید محصول چاپی را برعهده گیرد .
اگربه روند و پروسه انجام مرحله حین چاپ نگاهی بیندازیم به این موضوع پی خواهیم برد که شاید فقط مرحله تغذیه کاغذ و یا تخلیه کار چاپ است که از توان فیزیکی زنان خارج می باشد . همگان به خوبی می دانند همواره در کنار اپراتورهای اصلی ماشین آلات چاپ معمولا بر حسب تعداد ورق و تعداد برجهای رنگ دستگاه چاپ ، یک یا چند نفر کمک ماشین چی و کارگر ساده حضور دارند که کار تغذیه کاغذ و همچنین تخلیه کارهای چاپ شده توسط این پرسنل انجام می پذیرد و عمدتا اپراتورها و ماشین چی های اصلی ، خیلی در این امر دخالتی ندارند . از سوی دیگر با توجه به پیشرفت روزافزون تکنولوژی ، در آینده نزدیک این امور نیز به صورت مکانیزه و فراگیر به انجام خواهد رسید .
در جهان امروز برای رسیدن به نقطه مطلوب و مشارکت بیشتر و فعال تر اقتصادی زنان در مشاغل خارج از خانه علی الخصوص عرصه های فنی ، مهندسی و صنعتی نیاز به اصلاح و تغییر نگرشها ، تفکرات و رویه ها از سوی قشر مردان و هم قشر زنان داریم .
از یک سو ، مردان می بایست نگرش خود را نسبت به حضور زنان اصلاح و تلطیف نمایند و فضا را برای حضور هر چه بیشتر آنان در عرصه های مختلف فنی ، مهندسی و صنعتی مهیا نمایند و از سوی دیگر زنان می بایست به آن درجه از آگاهی و رشد فکری برسند که در مواجه با همسرانشان ، اختیارات و حس استقلال اقتصادیشان را به رخ آنان نکشند . زنان در واقع باید بپذیرند که مرد سرپرست حقوقی و مدیر خانواده است . زن همانند قلب خانواده و مرد همانند مغز خانواده عمل می کند و اگر تداخلی در عملکرد آنان صورت پذیرد قطعا ساختار و شاکله خانه و خانواده دچار بحران خواهد شد و این موضوع قطعا در عملکرد شغلی و اقتصادی شان تاثیرات ناگواری برجای خواهد گذاشت .
در پایان امید است که همه دست اندرکاران عرصه صنعت چاپ با نگرش و دیدگاه های خلاقانه خود ، از حضور هر چه بیشتر بانوان در این هنر صنعت حمایت و استقبال نمایند و از دیگر سو ، بانوان نیز با عزم و اعتقادی راسخ برای ورود هر چه بیشتر به این عرصه مهیا و آماده گردند .
*عضو شورای بانوان صنعت چاپ وکارشناس چاپ و نشر 
