وقتی از صدام پرسیدم، چرا در سال ۱۹۸۰ محمدباقر صدر (پسرعموی صادق و پدرزن مقتدا) را کشت، او میدانست که دقیقا دربارهی چه کسی حرف میزنم. با وجود این، از طرح چنین پرسشی ناراحت شد. صدام گفت: «شما آمریکاییها چرا نمیخواهید درک کنید که حکومت کردن بر عراق آسان نیست.» او سپس منبری طولانی رفت مبنی بر اینکه چرا دین و سیاست باید از هم جدا باشند. صدام گفت که محمدباقر صدر با خمینی تماس مخفی داشت، استخبارات هم مکالمههای آنها را شنود کرده بود، و [آنها] برنامه داشتند که در عراق انقلاب اسلامی راه بیندازند. و اظهار داشت که به صدر گفته بود مشکلی برای امور مذهبیاش ندارد ولی باید پایش را از سیاست بیرون بکشد. هنگامی که صدر از این کار امتناع کرد، صدام او را (همراه با خواهرش، بنتالهدی) به اتهام فعالیتهای خائنانه دستگیر و اعدام کرد.
موضوع سلاحهای کشتارجمعی صدام از تهدید امنیت ملی درجهی اول علیه آمریکا، به آنچه به عنوان تعقیب غاز وحشی خوانده شد، تقلیل پیدا کرده بود. در سالهای پیش از جنگ مرتبا از سیا خواسته میشد تا از برنامهی سلاحهای کشتارجمعی صدام ارزیابیهایی ارائه کند. بیش از هر موضوع دیگری در تاریخ امنیتی آمریکا، ساعتها وقت و نیروی کار عمدتا دولتی، کنفرانسها، اطلاعرسانیها و کاغذ صرف این قضیه شد.
سعی کردیم با حرف زدن دربارهي جنگ ایران و عراق، بحثی را با صدام پیرامون سلاحهای کشتارجمعی باز کنیم. صدام حواسش بود که پرسشهای ما قرار است به کجا ختم شوند و به سرعت بحث را قطع کرد: «دوباره به این بحث برگشتیم که قبلا جوابش داده شده است. وقتتان را تلف نکنید. چیزهایی خطرناکتر از آنچه شما به دنبالش هستید وجود دارد.» میدانستم که صدام دوست دارد دربارهي اسرائیل حرف بزند، و دربارهي موشک الحسین اظهار نظر کرد که اسرائیل را در جریان جنگ خلیج[فارس] در سال ۱۹۹۱ هدف قرار داد. صدام به تشریح پیشینهی سیاسی این حملات پرداخت: «ما – نه فقط عراقیها بلکه اعراب – فکر میکنیم که آسیب و زیان و قضایای بدی که آمریکا به ما تحمیل میکند، ناشی از رویارویی میان تفکر عربی و تفکر آمریکایی نیست، بلکه ناشی از فشار اسرائیل و لابی صهیونیستها در ایالات متحده و در انتخابات ریاستجمهوری و در حمایت از یکسری برنامههای خاص در آمریکاست، لذا ما فکر میکنیم این به علت فعالیت صهیونیستی و لابی در آمریکاست، و این دلیلی است بر اینکه چرا آمریکا نسبت به ما تهاجمی عمل میکند... اینطور نتیجهگیری کردیم که اگر به اسرائیل حمله کنیم، شاید به آمریکا فشار بیاورد تا حمله را علیه ما متوقف کند. من این تصمیم را گرفتم [شلیک اسکاد به اسرائیل] بدون مشورت با شورای فرماندهی. قبل از جنگ گفته بودیم که اگر آمریکا به ما حمله کند اسرائیل را میزنیم.... به فرماندهانم گفتم که اهداف اسرائیلی را بزنند.» ولی عراقیها اطلاعی از نقاط کلیدی پایگاههای نظامی اسرائیلی نداشتند، یا محتملتر این است که موشکهاشان را کورکورانه به سمت اسرائیل پرتاب کردند به این امید که به جایی بخورد.
ادامه دارد...
منبع: جان نیکسون، «بازجویی از صدام؛ تخلیه اطلاعاتی رئیسجمهور»، تهران: ترجمهی هوشنگ جیرانی، کتاب پارسه، چاپ شانزدهم، ۱۴۰۰، صص ۱۴۲-۱۴۴
