وضعیت میان ایران و آمریکا مبهم است؛ برخی میگویند آمریکا خود را برای جنگ با ایران آماده میکند و برخی دیگر تحرکات اخیر این کشور به ویژه آوردن تجهیزات نظامیاش به منطقه را صرفا برای نوعی قدرتنمایی تلقی میکنند. در این بین برخی نیز امید دارند کشورهای عربی بتوانند نقش میانجیگری میان ایران و آمریکا را ایفا کنند.
حسن بهشتیپور، تحلیلگر مسائل سیاست خارجی، درباره این موضوع به «انتخاب» گفت: «تمام قرائن نشان میدهد کشورهای عربی مخالف جنگاند زیرا میدانند اگر آمریکا حمله کند ایران هم متقابلا به پایگاههای آمریکا در کشورهایشان حمله خواهد کرد اما اینکه آیا اصولا آمریکا در این شرایط دنبال جنگ است یا خیر، پرسش بسیار دشواری است زیرا ترامپ فردی غیر قابل پیشبینی است و خودش هم میخواهد چنین باشد. او مواضع متفاوتی میگیرد و سعی میکند طرف مقابل نتواند دستش را بخواند و نداد که میخواهد چه کاری انجام دهد. بنابراین به قطعیت نمیشود گفت که ایران و آمریکا در آستانه جنگ هستند یا خیر».
او ادامه داد: «دو سناریوی محتمل وجود دارد. نخست آنکه اعزام ناوهای آمریکایی به منطقه و مجموعه هواپیماهای سوخترسان و نیز تخلیه برخی پایگاههای آمریکایی حکایت از عزم آمریکا برای ورود به جنگ دارد. سناریوی دوم آن است که این تحرکات صرفا برای ارعاب ایران باشد. البته برخی میگویند آمریکا با تحریمهای اقتصادیاش سعی کرد در داخل درگیریهایی ایجاد کند تا مشروعیت کشور را کاهش دهد و سپس در مجامع بینالمللی فضاسازی لازم برای حمله به ایران را فراهم کند».
این تحلیلگر مسائل سیاست خارجی همچنین بیان کرد: «اکنون مهم آن است که ببینیم جمهوری اسلامی ایران چه کاری انجام میدهد. تکیه نظام باید به مردم باشد و سعی کنید شکاف میان دولت و ملت را کم و این شکاف را ترمیم کند. به بیان دیگر باید کوشید تا سرمایه اجتماعی دولت احیا شود. این هم نیاز به اقداماتی فوری و همهجانبه دارد. اتحاد مردم میتواند هر نقشهای از سوی آمریکا را خنثی کند. اگر آمریکاییها ببینند در داخل اتحاد وجود دارد، حتما در نقشههای خود تجدیدنظر میکنند».
بهشتیپور در پایان درباره نقش کشورهای عربی برای انجام میانجیگری میان ایران و آمریکا گفت: «اگر آمریکا بخواهد به ایران حمله کند، این کار را میکند و به هیچ کشوری گوش نمیدهد. میانجیگری زمانی نتیجه میدهد که دو کشور آماده گفتوگو با یکدیگر باشند. اکنون این آمادگی در ایران و آمریکا دیده نمیشود. کشورهای عربی بدشان نمیآید که میانجی باشند زیرا برایشان اعتبار سیاسی به بار میآورد اما شرایط این کار وجود ندارد. این هم که گفته میشود آمریکا به دلیل رایزنی کشورهای عربی جنگ را به تعویق انداخت صحت ندارد. واقعیت این است ترامپ اکنون خود را با نظام بین المللی درگیر کرده است؛ در گریلند، مکزیک، ونزوئلا و... و آمریما با چالشی همهجانبه خود را روبهرو است».
رئیسجمهور آمریکا مدعی شد که ایران قصد دارد با آمریکا گفتوگو کند و واشنگتن هم برای گفتوگو آماده است.
