
فارس: خطیب جمعه تهران با تأکید بر مبانی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران گفت: دستگاه دیپلماسی کشور زمانی میتواند بهدرستی از منافع ملی صیانت کند که با تکیه بر اصول «عزت، حکمت و مصلحت» و از موضع اقتدار در عرصه بینالمللی حضور یابد.
نماز جمعه تهران به امامت حجتالاسلام سید محمدحسن ابوترابیفرد، امروز (جمعه، یکم اسفند ماه) برگزار شد.
حجتالاسلام ابوترابی در سخنانی با اشاره به آیه «وَالَّذِينَ جَاهَدُوا فِينَا» اظهار داشت: مخاطب این آیات، جامعه انسانی است؛ انسانهایی که با پیامی الهامبخش و امیدآفرین، در مسیر شناخت حق، معرفت صراط مستقیم، ایمان به حق و دفاع از حق گام برمیدارند.
وی افزود: جهاد در این آیه به معنای اوج تلاش و قله سعی است؛ یعنی انسان با بهرهگیری از اندیشه، تفکر و حیات عقلانی، در مسیر استفاده شایسته از عمر خویش حرکت کند و نهایت تلاش خود را برای شناخت حق، ایمان به حق و استقامت در کنار حق به کار گیرد.
وی تأکید کرد: وعده قطعی خداوند این است که کسانی که در این مسیر مجاهدت میکنند، بدون تردید در شاهراه سعادت و هدایت قرار خواهند گرفت. این وعده الهی تخلفناپذیر است. انسان باید تشنه حقیقت باشد؛ چراکه وعده خداوند این است که جویندگان حق را به ریسمان حق هدایت خواهد کرد.
حجتالاسلام ابوترابی با اشاره به معنای «سبیل» در قرآن کریم تصریح کرد: سبیل به معنای راهی هموار و طبیعی است که انسان را به مقصد مادی یا معنوی میرساند. این شاهراه، راهی است که حرکت در آن آسان است؛ زیرا با فطرت عقلانی و جان و روح انسان هماهنگ است و اگر انسان در آن باقی بماند، قطعاً به مقصد خواهد رسید.
وی ادامه داد: خداوند وعده داده است که بندگان مجاهد را در این شاهراه سعادت و هدایت قرار دهد؛ راهی که در قرآن کریم با تعبیر «یَهْدِی بِهِ اللَّهُ» توصیف شده است. کسانی که دغدغه رضای الهی دارند و در سایه سلوک عقلانی به توحید رسیدهاند، در مسیر سلامت، آرامش و اطمینان قرار میگیرند.
وی با بیان اینکه سبیلالسلام راهی همراه با سلامت جان و روح است، گفت: این مسیر به انسان آرامش، عزت و قدرت میبخشد. انسان اگر در این راه قرار گیرد، در امنیت و رشد و تعالی گام برمیدارد.
حجتالاسلام ابوترابی خاطرنشان کرد: سبیل الهی، سبیل رشد و توسعه در همه حوزههاست؛ مسیری که نیازهای مادی و معنوی، دنیوی و اخروی، اقتصادی، سیاسی و دفاعی انسان را پاسخ میدهد و همراه با سلامت و امنیت است.
وی با اشاره به اهمیت نهجالبلاغه و صحیفه سجادیه اظهار داشت: بدون تردید گویاترین و رساترین تفسیر قرآن کریم را میتوان در نهجالبلاغه امیرالمؤمنین علی(ع) و صحیفه سجادیه امام سجاد(ع) یافت. اگر میخواهیم قرآن و سنت رسولالله(ص) را به درستی درک کنیم، باید در این مدرسه معرفتی حضور یابیم.
حجتالاسلام ابوترابی در ادامه سخنان خود با اشاره به مبانی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران اظهار داشت: فروپاشی اقتدار جهان اسلام پس از جنگهای جهانی اول و دوم، کشورهای اسلامی را کوچک، تجزیه و گرفتار دکترینهای بینالمللی همچون لیبرالیسم، کاپیتالیسم و سوسیالیسم و در نهایت تحت سلطه قدرتهای غربی قرار داد.
وی افزود: پدیدههای وارداتی نظیر ناسیونالیسم نیز نتوانستند در عرصه بینالمللی از منافع ملتهای تحقیرشده دفاع کنند، اما انقلاب اسلامی ملت بزرگ ایران راه را برای تحول در روابط خارجی و ارتقای جایگاه ایران و ملتهای منطقه هموار ساخت.
خطیب جمعه تهران با اشاره به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تصریح کرد: در منشور سیاست خارجی کشور، با نگاه به منافع ملی و افزایش اعتبار امت اسلامی، چارچوبی مستقل تبیین شده است. اصل یازدهم قانون اساسی تأکید میکند همه مسلمانان یک امتاند و دولت جمهوری اسلامی موظف است سیاستهای خود را بر پایه ائتلاف و اتحاد ملل اسلامی قرار دهد و برای تحقق وحدت سیاسی، اقتصادی و فرهنگی جهان اسلام تلاش کند.
وی ادامه داد: همچنین در اصل ۱۵۲ قانون اساسی آمده است که سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران بر اساس نفی هرگونه سلطهطلبی، حفظ استقلال همهجانبه و تمامیت ارضی کشور، دفاع از حقوق همه مسلمانان، عدم تعهد در برابر قدرتهای سلطهگر و برقراری روابط صلحآمیز متقابل با دولتهای غیرمحارب استوار است. این اصول، چارچوب سیاست خارجی تحولآفرین انقلاب اسلامی را تشکیل میدهد.
حجتالاسلام ابوترابی با اشاره به موضوع مذاکرات دوجانبه ایران و آمریکا که این روزها فضای سیاسی جهان، منطقه و کشور را تحت تأثیر قرار داده است، گفت: راهبرد تعریفشده از سوی رهبر معظم انقلاب، امکان حضور مؤثر، مقتدرانه و فعال دستگاه دیپلماسی کشور را در عرصه تعاملات منطقهای و بینالمللی فراهم کرده است. این راهبرد بر سه اصل «عزت، حکمت و مصلحت» استوار است.
وی تأکید کرد: دستگاه سیاست خارجی باید بر پایه این اصول، نقشه راهی شفاف و دقیق ترسیم کند و با استواری، شجاعت و اقتدار حرکت کند؛ چراکه دیپلماسی زمانی میتواند حافظ منافع ملی باشد که از موضع عزت و قدرت عمل کند.
خطیب جمعه تهران با مرور تجربههای تاریخی کشور خاطرنشان کرد: در ۲۰۰ سال گذشته و بهویژه در دوران قاجار و پهلوی، بیش از ۵۰ درصد از خاک ایران تجزیه شد. در قرارداد ترکمنچای در اول اسفند حدود ۲۰۰ سال پیش، بیش از ۳۰ هزار کیلومتر مربع از خاک ایران از دست رفت و پیش از آن نیز در قرارداد گلستان بخشهای وسیعی از سرزمین کشور جدا شد. اینها نتیجه فقدان عزت و اقتدار در سیاست خارجی بود.
وی در تبیین مفهوم «حکمت» گفت: حکمت به معنای حرکت در قله عقلانیت و دانش است؛ سخنی حکیمانه است که پشتوانهای مستحکم، متقن و خللناپذیر داشته باشد. دستگاه دیپلماسی باید با حکمت گفتوگو کند، با حکمت تصمیم بگیرد و با حکمت اقدام نماید.
حجتالاسلام ابوترابی افزود: پیوند عزت و حکمت یعنی حرکت مقتدرانه و در عین حال عقلانی. قرآن کریم هشدار میدهد که انسان گاه در اثر احساس قدرت دچار خطای محاسباتی میشود. وی با اشاره به برخی تحولات نظامی اخیر تأکید کرد: خطای راهبردی قدرتهای متجاوز ناشی از همین غرور و احساس قدرت است؛ در حالی که اقتدار حقیقی در اتکاء به ایمان، عقلانیت و وحدت ملی شکل میگیرد.
ابوترابیفرد در ادامه گفت: قدرت، اگر درست مدیریت نشود، منشأ خطا و انحراف است. نمونه آن، محاسبات غلط آمریکا در جنگ ۱۲ روزه با ایران بود که شکست تلخ را در ذائقه غربیها رقم زد و اقتدار ایران را در منظر جهانیان نمایان کرد.
وی افزود: آمریکا، صهیونیستها، ناتو و متحدانشان پس از جنگ جهانی اول و دوم وارد صحنهای سخت شدند، اما پس از ۱۲ روز رسماً شکست خود را اعلام کردند. تجربه جنگ ۱۲ روزه نشان میدهد صهیونیستها مانع تعرض به ایران هستند و برخلاف تصور عمومی، آنها آمریکا را برای حمله به ایران تحریک نمیکنند بلکه از مواجهه با قدرت ایران واهمه دارند.
خطیب جمعه تهران با اشاره به خطرات طغیان قدرت گفت: هیتلر گرفتار طغیان قدرت شد، جهان را به آتش کشید و خود نیز نابود شد. یکی از دلایل افول قدرتهای بزرگ همین مسئله است.
اقتدار و همبستگی ملی، پایه قدرت ایران در داخل و دیپلماسی است
وی افزود: قدرت میتواند منشأ خطای محاسباتی باشد. رهبر معظم انقلاب تأکید کردند که دستگاه دیپلماسی باید عزت، اقتدار و حکمت را با هم پیوند دهد و اینها باید در خدمت مصالح ملی و منافع ملت ایران و اقتدار امت اسلامی باشد.
ابوترابیفرد با تأکید بر اینکه اقتدار ایران اقتدار امت اسلام است، تصریح کرد: فهم صحیح منافع ملی یعنی تصمیم و ارادهای استوار با الهام از هدایت الهی که حافظ منافع ملت ایران باشد. امروز رسالت مسئولان، نخبگان، دانشمندان و صاحبان فکر این است که تمام ظرفیت خود را برای افزایش عزت و انسجام ملی به کار گیرند.
وی ادامه داد: اتحاد مقدس ملت ایران باید پاس داشته شود. دشمن تلاش کرد در روز سیزدهم اتحاد ما را بشکند، اما راه عزت در حرکت در مرز علم، قدرت، عدالت و ثروت است. قدرت دفاعی کشور باید بازدارنده باشد تا هیچ دشمنی حتی به فکر تجاوز به آسمان، خاک و دریای ایران نیفتد.
امام جمعه موقت تهران با اشاره به نقش حضور مردم در صحنه سیاسی افزود: حماسههای ۲۲ دی و ۲۲ بهمن، مشارکت در انتخابات پرشور و وحدت ملی، پیوند دولت و ملت و افزایش سرمایه اجتماعی، پایه اقتدار ایران در سیاست داخلی و خارجی است. این اقتدار، زمینهساز پیشرفت علمی، اقتصادی و حل مشکلات کشور است.
وی تأکید کرد: همبستگی ملی، قدرت دفاعی و تحکیم پیوند دولت و ملت این فرصت را فراهم میکند که ایران در عرصه دیپلماسی با موضع برتر و عزت حضور پیدا کند.
خطیب جمعه تهران با تأکید بر نقش سرمایه اجتماعی در اقتدار ملی اظهار داشت: قدرت نظام سیاسی برآمده از حضور متراکم مردم در کنار صندوقهای رأی است و مشارکت سیاسی، راه را برای همبستگی ملی و انسجام اجتماعی هموار میکند.
وی افزود: مشارکت سیاسی موجب افزایش سرمایه اجتماعی میشود و این سرمایه اجتماعی، پشتوانه نظام سیاسی و راه برونرفت از تنگناهای اقتصادی است. هر اندازه پیوند ملت و حاکمیت مستحکمتر باشد، امکان عبور از چالشهای اقتصادی و مدیریتی نیز فراهمتر خواهد شد.
خطیب جمعه تهران تصریح کرد: همبستگی ملی، قدرت دفاعی بازدارنده و تحکیم پیوند دولت و ملت، این فرصت را در اختیار مردان سیاست قرار میدهد که در میدان دیپلماسی از موضع برتری، عزت و اقتدار حضور یابند.
وی با اشاره به تحولات حوزه سیاست خارجی و گفتوگوهای اخیر بیان کرد: عرصه دیپلماسی و مذاکرات بخشی از چرخه تأمین منافع ملی است و ایران را نمیتوان صرفاً در چارچوب مذاکرات هستهای تعریف کرد. دستگاه سیاست خارجی در این مسیر بر پایه اصول «عزت، حکمت و مصلحت» حرکت میکند.
حجتالاسلام ابوترابی ادامه داد: در سایر حوزههای اجرایی و تقنینی، بهویژه در ساماندهی اقتصاد ملی، ارتقای کارایی نظام، حفظ ارزش پول ملی و افزایش قدرت خرید مردم، باید از همه ظرفیتهای کشور، بهخصوص سرمایه انسانی عالم و کارآزموده بهره گرفت و با نگاه بلندمدت در مسیر حل مسائل اساسی و چالشهای کلیدی اقتصادی و مدیریتی گام برداشت.
وی خاطرنشان کرد: مذاکرات در خلأ انجام نمیشود، بلکه در پیوندی تنگاتنگ با دیپلماسی فعال، قدرت دفاعی بازدارنده و قدرت سیاسی مؤثر در حال پیشرفت است. ایران با ترکیبی از کنش هوشمندانه در حوزه هستهای و نمایش اقتدار در میدان، شرایطی ایجاد کرده است که ادامه تهدید از سوی آمریکا پرهزینه و کمثمر خواهد بود.