ایسنا: استادیار گروه گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تاکید بر ضرورت مداخله درمانی بهموقع در تاخیر تکلم کودکان، گفت: نمیتوان صرفاً با اتکا به اینکه پدر یا مادر هم دیر زبان باز کردهاند، نیاز کودک به گفتاردرمانی را نادیده گرفت.
فاطمه حارثآبادی در تشریح علل بروز مشکلات گفتاری و زبانی در کودکان، به عوامل متعددی اشاره و اظهار کرد: مشکلات شناختی و ناتوانی ذهنی که با ضریب هوشی پایینتر همراه است، مستقیماً بر تواناییهای زبانی تاثیر گذاشته و موجب تاخیر در گفتار و زبان میشود. همچنین، اختلال طیف اوتیسم و آسیبهای شنوایی، از دیگر عوامل مهمی هستند که میتوانند رشد طبیعی زبان را مختل کنند؛ چراکه حس شنوایی، نقشی بنیادین در یادگیری گفتار ایفا میکند.
وی نسبت به تکیه خانوادهها بر تجربیات گذشته و سابقه خانوادگی در زمینه تاخیر در تکلم کودکان هشدار داد: در گذشته، ساختار خانوادهها و سبک زندگی، محیط غنیتری برای رشد زبانی فراهم میکرد. اما امروز، خانوادههای کمجمعیتتر و اشتغال بیشتر والدین، این بستر را محدود کرده است. بنابراین، نمیتوان صرفاً با اتکا به اینکه پدر یا مادر هم دیر زبان باز کردهاند، نیاز کودک به گفتاردرمانی را نادیده گرفت.
استادیار گروه گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تاکید بر اینکه سن ۵ تا ۶ سالگی، دوران طلایی یادگیری زبان است، افزود: از دست دادن این فرصت حیاتی، سرعت یادگیری را در آینده به شدت کاهش میدهد و ممکن است جبران ناپذیر باشد و مداخله درمانی بهموقع ، امری ضروری است.
دکتر حارثآبادی در ادامه به شناخت سطوح اختلال زبانی اشاره و اظهار کرد: رشته گفتار درمانی به تشخیص، ارزیابی و درمان اختلالات ارتباطی میپردازد و ارتباط نیز یعنی انتقال یک پیام بین گوینده و شنونده که این اختلال ارتباطی به دو دسته کلی تقسیم میشوند، اختلال در درک زبان که در آن کودک با وجود توانایی در رمزگشایی معنای کلام، در فهم پیام مشکل دارد و اختلال در بیان، که فرد زبان را میفهمد اما در تولید کلام صحیح دچار چالش است که تعیین سطح دقیق و شدت این اختلالات، نیازمند ارزیابی تخصصی توسط آسیبشناس گفتار و زبان است.
وی به تاثیرات منفی استرس، شرایط جنگی و بحرانی بر روند یادگیری کودکان اشاره و اظهارکرد: استرس میتواند موجب کندی یادگیری و حتی بروز اختلالاتی نظیر لکنت شود. علاوه بر این، فشارهای ناشی از شرایط نامساعد و استرسهای خانوادگی، گاهی مانع از اختصاص وقت کافی والدین برای تمرینات گفتاردرمانی در منزل شده و حتی منجر به پسرفت در وضعیت کودک میشود.
استادیار گروه گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به چالش پوشش بیمهای خدمات گفتاردرمانی، اظهار کرد: اغلب بیمههای پایه، این خدمات را پوشش نمیدهند و هزینهها به صورت آزاد محاسبه میشود، مگر با استفاده از بیمههای تکمیلی یا مراجعه به مراکز دولتی و تحت پوشش دانشگاه ولی بیمه در موارد خاص که به عنوان مورد نشان دار است. در این موارد نیز با طی کردن فرآیند اداری، بیمه اعمال میشود.
حارثآبادی خاطرنشان کرد: اگر فردی در هر سنی به هر دلیلی نتواند با اطرافیان خودش ارتباط برقرار کند، قطعا به لحاظ روان شناختی تحت تاثیر قرار میگیرد. گفتاردرمانگران با کار بر مهارتهای ارتباطی، نقشی کلیدی در توانمندسازی افراد ایفا میکنند. بهبود این مهارتها نه تنها از آسیبهای روانی و اجتماعی جلوگیری میکند، بلکه با تقویت سایر جنبههای رشد، به فرد کمک میکند تا پتانسیل کامل خود را شکوفا سازد.
